Humanitext Reader

ユリウス・カエサル · ガリア戦記 §3.1.1-3.1.6

ガルバのアルプス遠征とオクトドゥルスでの冬営

90 / 404 箇所 · ラテン語

要旨

カエサルはイタリアへ出発する際、アルプス越えの交易路を確保するため、ガルバに第12軍団を与えてアルプス地方の諸部族のもとへ派遣した。ガルバは現地部族を平定した後、オクトドゥルスという村で冬営に入る。

§3.1.1Cum in Italiam proficisceretur Caesar, Ser. Galbam cum legione XII. et parte equitatus in Nantuates, Veragros Sedunosque misit, qui a finibus Allobrogum et lacu Lemanno et flumine Rhodano ad summas Alpes pertinent.
カエサルがイタリアへ出発する際、セルウィウス・ガルバを第12軍団および騎兵の一部とともにナントゥアテス族、ウェラグリー族、セドゥニー族のもとへ派遣した。 彼らはアッロブロゲース族の領地、レマンヌス湖、およびローダヌス川からアルプスの最高峰にまで及んでいる。
§3.1.2Causa mittendi fuit quod iter per Alpes, quo magno cum periculo magnisque cum portoriis mercatores ire consuerant, patefieri volebat.
派遣の理由は、商人たちが大きな危険と高額な通行税を伴って通るのが常であったアルプス越えのルートを開通させたいとカエサルが望んでいたからであった。
§3.1.3Huic permisit, si opus esse arbitraretur, uti in his locis legionem hiemandi causa conlocaret.
カエサルは彼に対し、もし必要と判断するなら、これらの地に冬営のために軍団を配置することを許可した。
§3.1.4Galba secundis aliquot proeliis factis castellisque compluribus eorum expugnatis, missis ad eum undique legatis obsidibusque datis et pace facta, constituit cohortes duas in Nantuatibus conlocare et ipse cum reliquis eius legionis cohortibus in vico Veragrorum, qui appellatur Octodurus hiemare;
ガルバは、いくつかの戦闘で勝利を収め、彼らの砦を数多く攻略し、四方から使節が送られて人質が差し出され、和平が結ばれると、2つの大隊をナントゥアテス族の領域に配置し、自身は軍団の残りの大隊とともにオクトドゥルスと呼ばれるウェラグリー族の村で冬営することを決定した。
§3.1.5qui vicus positus in valle non magna adiecta planitie altissimis montibus undique continetur.
この村は、平地が隣接するあまり大きくない谷の中にあり、四方を非常に高い山々に囲まれている。
§3.1.6Cum hic in duas partes flumine divideretur, alteram partem eius vici Gallis [ad hiemandum] concessit, alteram vacuam ab his relictam cohortibus attribuit.
この村は川によって二つの部分に分かれていたので、彼は村の一方の部分をガリア人に〔冬営のために〕譲り、彼らによって空けられたもう一方の部分を大隊に割り当てた。
Eum locum vallo fossaque munivit.
そして、その場所を土塁と堀で防備を固めた。

語釈・文法注

  1. 3.1.1qui a finibus Allobrogum ... pertinent — 関係代名詞 qui の先行詞は、直前の部族名を示す男性複数名詞(Nantuates, Veragros Sedunosque)であるが、地理的な及ぶ範囲を述べているため、文脈上は「彼らの領土」を指している。
  2. 3.1.2Causa mittendi — mittendi は動詞 mitto(派遣する)の動名詞属格であり、名詞 causa を修飾している。
  3. 3.1.3si opus esse arbitraretur — 接続法未完了過去 arbitraretur は、主節の過去時制(permisit)に呼応した時制の一致(consecutio temporum)によるものである。
  4. 3.1.4secundis aliquot proeliis factis castellisque compluribus eorum expugnatis, missis ad eum undique legatis obsidibusque datis et pace facta — 独立奪格(ablative absolute)が連続して用いられており、主節の主語である Galba がその後の行動(constituit...)に移る前の、前提となる一連の状況と出来事を一括して描写している。
  5. 3.1.5qui vicus — 関係代名詞 qui が名詞 vicus を伴い、文頭で前文の Octodurus を受ける連結の関係代名詞(relative connection)として機能している。
  6. 3.1.6alteram vacuam ab his relictam — vacuam は形容詞、relictam は分詞で、いずれも対格名詞である省略された partem を修飾している。ab his(彼らによって、すなわちガリア人によって)は受動的意味を持つ relictam にかかる。

この箇所を引用する

ユリウス・カエサル, ガリア戦記 §3.1.1-3.1.6. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0448.phi001.humanitext-lat2:3.1.1-3.1.6

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。