Humanitext Reader

ユリウス・カエサル · ガリア戦記 §2.12.1-2.12.5

ノウィオドゥヌム包囲とスエッシオネス族の降伏

66 / 404 箇所 · ラテン語

要旨

カエサルは敵が立ち直る前にスエッシオネス族の領土へ侵攻し、ノウィオドゥヌムを包囲する。ローマ軍の圧倒的な攻城兵器と迅速な作業に驚愕した敵は、レミ族の仲介によって助命を勝ち取り、降伏する。

§2.12.1Postridie eius diei Caesar, prius quam se hostes ex terrore ac fuga reciperent, in fines Suessionum, qui proximi Remis erant, exercitum duxit et magno itinere [confecto] ad oppidum Noviodunum contendit.
その翌日、カエサルは敵が恐怖と敗走から立ち直る前に、レミ族に隣接していたスエッシオネス族の領土へと軍隊を率い、強行軍を[行い終えて]ノウィオドゥヌムの町へと急いだ。
§2.12.2Id ex itinere oppugnare conatus, quod vacuum ab defensoribus esse audiebat, propter latitudinem fossae murique altitudinem paucis defendentibus expugnare non potuit.
彼は、その町には防衛兵がいないと聞いていたため、行軍からそのまま攻撃しようと試みたが、濠の幅広さと壁の高さのために、防衛する者がわずかであったにもかかわらず、攻略することができなかった。
§2.12.3Castris munitis vineas agere quaeque ad oppugnandum usui erant comparare coepit.
陣営を固めると、彼はヴィネアを前進させ、攻城に役立つものを準備し始めた。
§2.12.4Interim omnis ex fuga Suessionum multitudo in oppidum proxima nocte convenit.
その間に、敗走したスエッシオネス族の全群衆が、その次の夜に町へと集まった。
§2.12.5Celeriter vineis ad oppidum actis, aggere iacto turribusque constitutis, magnitudine operum, quae neque viderant ante Galli neque audierant, et celeritate Romanorum permoti legatos ad Caesarem de deditione mittunt et petentibus Remis ut conservarentur impetrant.
速やかにヴィネアが町へと押し進められ、土塁が築かれ、塔が建設されると、ガリア人たちがこれまで見たことも聞いたこともなかった工事の規模と、ローマ人の迅速さに圧倒され、彼らはカエサルのもとに降伏を申し出る使節を送り、レミ族が彼らの助命を求めたため、(その願いを)聞き入れられた。

語釈・文法注

  1. §2.12.1prius quam se hostes ex terrore ac fuga reciperent — 接続詞 `priusquam` が導く節の中で、接続法未完了 `reciperent` が用いられている。これは、単なる時系列の事実関係を述べるのではなく、主語であるカエサルの「敵が立ち直るのを防ぐために、そうなる前に」という意図や予期を表す。
  2. §2.12.2paucis defendentibus — 形容詞(名詞的用法)`paucis` と現在分詞 `defendentibus` からなる絶対的奪格。文脈上、「防御する者がわずかであったにもかかわらず」という譲歩の意味を表す。
  3. §2.12.3usui erant — `usui` は目的を表す与格(述語与格)で、未完了過去 `erant` とともに「役に立っていた」という意味をなす。もう一方の「〜にとって」という利益の与格は省略されている。
  4. §2.12.5petentibus Remis ut conservarentur impetrant — `petentibus Remis` は現在分詞を伴う絶対的奪格。`ut conservarentur` は要求の内容を表す名詞節(接続法未完了受動態)。主動詞 `impetrant` は「(懇願して)聞き入れられる」という自動詞的意味で、主語は `Suessiones`(スエッシオネス族)である。

この箇所を引用する

ユリウス・カエサル, ガリア戦記 §2.12.1-2.12.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0448.phi001.humanitext-lat2:2.12.1-2.12.5

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。