§1.36.1Ad haec Ariovistus respondit: ius esse belli ut qui vicissent iis quos vicissent quem ad modum vellent imperarent.
これらに対してアリオウィストゥスは次のように答えた。 勝利した者が、敗北した者たちに対して望むように支配することは戦争の権利である。
Item populum Romanum victis non ad alterius praescriptum, sed ad suum arbitrium imperare consuesse.
同様に、ローマ人民も敗者に対して他人の指図によるのではなく、自分自身の裁量に従って支配することに慣れている。
§1.36.2Si ipse populo Romano non praescriberet quem ad modum suo iure uteretur, non oportere se a populo Romano in suo iure impediri.
もし自分自身がローマ人民に対して、どのようにその権利を行使すべきかを指図しないのであれば、自分が自らの権利を行使することをローマ人民によって妨げられるべきではない。
§1.36.3Haeduos sibi, quoniam belli fortunam temptassent et armis congressi ac superati essent, stipendiarios esse factos.
ハエドゥイ族は、戦運を試み、武力で衝突して敗北したのであるから、自分に対して貢納義務を負う身となったのである。
§1.36.4Magnam Caesarem iniuriam facere, qui suo adventu vectigalia sibi deteriora faceret.
カエサルは、自らの到来によって、自分への貢納金を減少させているのであるから、重大な不法行為を行っている。
§1.36.5Haeduis se obsides redditurum non esse neque his neque eorum sociis iniuria bellum inlaturum, si in eo manerent quod convenisset stipendiumque quotannis penderent;
自分はハエドゥイ族に人質を返還するつもりはないが、もし彼らが合意されたことに留まり、毎年貢納金を支払うならば、彼らに対してもその同盟者に対しても、不当に戦争を仕掛けるつもりはない。
si id non fecissent, longe iis fraternum nomen populi Romani afuturum.
もしそうしないならば、ローマ人民の「兄弟」という名称は、彼らにとって遠く及ばないものとなるであろう。
§1.36.6Quod sibi Caesar denuntiaret se Haeduorum iniurias non neglecturum, neminem secum sine sua pernicie contendisse.
カエサルが自分に対して、ハエドゥイ族への不法行為を看過しないと宣言していることについては、これまで何人たりとも、自らの破滅を伴わずに自分と戦った者はいない。
§1.36.7Cum vellet, congrederetur: intellecturum quid invicti Germani, exercitatissimi in armis, qui inter annos XIIII tectum non subissent, virtute possent.
望むときに交戦するが良い。 14年間一度も屋根の下に入ったことのない、武芸に極めて熟達した無敵のゲルマン人が、どれほどの武勇を成し遂げられるかを、彼は知ることになるだろう。