Humanitext Reader

ストラボン · 地理誌 §5.2.6

ウォラテッラとポプロニオンおよび周辺の島々

154 / 577 箇所 · ギリシア語

要旨

ウォラテッラとポプロニオンの地形や歴史を述べた後、サルディニア、キュルノス、アイタリアの相対位置を説明し、島から見渡せる風景の実際から先人の地理説を批判するとともに、アイタリアにまつわるアルゴナウタイ伝説などを通じてホメロスによる神話的空間拡張のあり方を論じる。

§5.2.6τῶν δὲ Ὀυολατερρανῶν ἡ μὲν χώρα κλύζεται τῇ θαλάττῃ, τὸ δὲ κτίσμα ἐν φάραγγι βαθείᾳ λόφος ἐστὶν ὑψηλὸς περίκρημνος πάντη τὴν κορυφὴν ἐπίπεδος, ἐφʼ ᾗ ἵδρυται τὸ τεῖχος τῆς πόλεως.
ウォラテッラの人々の領土は海に洗われているが、その町は深い谷の中にある、周囲がすべて絶壁で頂上が平らな高い丘であり、その上に都市の城壁が建てられている。
ἡ δʼ ἐπʼ αὐτὴν ἀνάβασις πεντεκαίδεκα σταδίων ἐστὶν ἀπὸ τῆς βάσεως, ὀξεῖα πᾶσα καὶ χαλεπή.
そこへの登り道は麓から十五スタディオンであり、終始急勾配で険しい。
ἐνταῦθα συνέστησαν τινὲς τῶν Τυρρηνῶν καὶ τῶν προγεγραμμένων ὑπὸ Σύλλα·
ここでテュレニア人たちの一部と、スッラによってプロスクリプティオされた人々が集結した。
πληρώσαντες δὲ τέτταρα τάγματα στρατιᾶς διετῆ χρόνον ἐπολιορκήθησαν, εἶθʼ ὑπόσπονδοι παρεχώρησαν τοῦ τόπου.
彼らは四つの軍団を編成して二年の間包囲され、その後、条約を結んでその場所を明け渡した。
τὸ δὲ Ποπλώνιον ἐπʼ ἄκρας ὑψηλῆς ἵδρυται κατερρωγυίας εἰς τὴν θάλατταν καὶ χερρονησιζούσης, πολιορκίαν καὶ αὐτὸ δεδεγμένον περὶ τοὺς αὐτοὺς καιρούς.
ポプロニオンは、海に向かって切り立ち半島をなしている高い岬の上に位置しており、それ自体も同じ時期に包囲を経験した。
τὸ μὲν οὖν πολίχνιον πᾶν ἔρημόν ἐστι πλὴν τῶν ἱερῶν καὶ κατοικιῶν ὀλίγων, τὸ δʼ ἐπίνειον οἰκεῖται βέλτιον, πρὸς τῇ ῥίζῃ τοῦ ὄρους λιμένιον ἔχον καὶ νεωσοίκους δύο·
したがって、その小都市は神殿とわずかな住居を除いてすっかり荒廃しているが、港湾集落はよりよく居住されており、山の麓に小さな港と二つの船楼を持っている。
καὶ δοκεῖ μοι μόνη τῶν Τυρρηνίδων τῶν παλαιῶν αὕτη πόλεων ἐπʼ αὐτῇ τῇ θαλάττῃ ἱδρῦσθαι·
そして私には、古代テュレニアの都市の中でこれだけが、まさに海のすぐそばに建てられていると思われる。
αἴτιον δʼ ἐστὶ τὸ τῆς χώρας ἀλίμενον·
その原因は、この地方に港が欠けていることにある。
διόπερ παντάπασιν ἔφευγον οἱ κτίσται τὴν θάλατταν ἢ προεβάλλοντο ἐρύματα πρὸ αὐτῆς, ὥστε μὴ λάφυρον ἕτοιμον ἐκκεῖσθαι τοῖς ἐπιπλεύσασιν.
それゆえ、創建者たちは海を完全に避けるか、あるいは海の手前に防壁を築いたのであり、それは襲撃してきた者たちにとって、容易な略奪品としてさらされることがないようにするためであった。
ἔστι δὲ καὶ θυννοσκοπεῖον ὑπὸ τῇ ἄκρᾳ.
また、岬の下にはマグロの監視所もある。
κατοπτεύεται δʼ ἀπὸ τῆς πόλεως πόρρωθεν μὲν καὶ μόλις ἡ Σαρδώ, ἐγγυτέρω δʼ ἡ Κύρνος ἑξήκοντά πως διέχουσα τῆς Σαρδόνος σταδίους, πολὺ δὲ μᾶλλον τούτων ἡ Αἰθαλία, προσεχεστέρα τῇ ἠπείρῳ ἐστὶν ὅσον τριακοσίους διέχουσα σταδίους, ὅσους καὶ τῆς Κύρνου διέχει.
そして都市からは、遠くにかつ辛うじてサルディニアが見渡せ、より近くには、サルディニアからおよそ六十スタディオン離れたキュルノスが見え、これらよりもはるかによく見えるのはアイタリアであり、これは大陸により近く、およそ三百スタディオン離れており、キュルノスからも同じくらい離れている。
ἄριστον δʼ ἀφετήριον τοῦτο τὸ χωρίον ἐστὶν ἐπὶ τὰς τρεῖς τὰς λεχθείσας νήσους.
この場所は、上述の三つの島へと出発するのに最良の地である。
εἴδομεν δὲ καὶ ταύτας ἡμεῖς ἀναβάντες ἐπὶ τὸ Ποπλώνιον καὶ μέταλλά τινα ἐν τῇ χώρᾳ ἐκλελειμμένα.
私たち自身も、ポプロニオンに登ったときにこれらの島々を目にし、また、その地方のいくつかの放棄された鉱山も目にした。
εἴδομεν δὲ καὶ τοὺς ἐργαζομένους τὸν σίδηρον τὸν ἐκ τῆς Αἰθαλίας κομιζόμενον·
また、アイタリアから運ばれてくる鉄を加工している人々も目にした。
οὐ γὰρ δύναται συλλιπαίνεσθαι καμινευόμενος ἐν τῇ νήσῳ, κομίζεται δʼ εὐθὺς ἐκ τῶν μετάλλων εἰς τὴν ἤπειρον.
というのも、その鉄は島内で精錬されても塊状化しないため、鉱山から直接大陸へと運ばれるからである。
τοῦτό τε δὴ παράδοξον ἡ νῆσος ἔχει καὶ τὸ τὰ ὀρύγματα ἀναπληροῦσθαι πάλιν τῷ χρόνῳ τὰ μεταλλευθέντα, καθάπερ τοὺς πλαταμῶνάς φασι τοὺς ἐν Ῥόδῳ καὶ τὴν ἐν Πάρῳ πέτραν τὴν μάρμαρον καὶ τὰς ἐν Ἰνδοῖς ἅλας, ἅς φησι Κλείταρχος.
この島にはこのような不思議な特徴があり、また、採掘された掘り跡が時間の経過とともに再び満たされるという特徴もある。 それはちょうど、ロドス島における平らな岩床や、パロス島における大理石の岩、そしてインドにおける岩塩について人々が言うようであり、これについてはクレイタルコスが述べている。
οὔτʼ οὖν Ἐρατοσθένης ὀρθῶς ὁ φήσας μὴ καθορᾶσθαι μήτε τὴν Κύρνον ἐκ τῆς ἠπείρου μήτε τὴν Σαρδόνα, οὔτʼ Ἀρτεμίδωρος ὁ φήσας ἐν χιλίοις εἶναι καὶ διακοσίοις σταδίοις πελαγίας ἀμφοτέρας.
したがって、キュルノスもサルディニアも大陸からは見えないと述べたエラトステネスも正しくなく、また、両方の島が千二百スタディオンの沖合にあると述べたアルテミドロスも正しくない。
καὶ γὰρ εἴ τισιν, ἡμῖν γε οὐκ ἂν ὑπῆρξαν ὁραταὶ ἐπὶ τοσοῦτον ἐφʼ ὅσον σαφεῖς ἑωρῶντο, καὶ μάλιστα ἡ Κύρνος.
なぜなら、仮に他の誰かに見えなかったとしても、少なくとも私たちに、あれほどはっきりと見えるほどに視界に入らなかったはずがないからであり、特にキュルノスがそうであった。
ἔστι δὲ κατὰ τὴν Αἰθαλίαν λιμὴν Ἀργῷος ἀπὸ τῆς Ἀργοῦς, ὥς φασιν.
また、アイタリアの近くにはアルゴー船にちなんだアルゴーオスと呼ばれる港があると言われている。
ἐκεῖσε γὰρ πλεῦσαι τὴν τῆς Κίρκης οἴκησιν ζητοῦντα τὸν Ἰάσονα, τῆς Μηδείας ἐθελούσης ἰδεῖν τὴν θεάν·
なぜなら、キルケーの住処を探し求めるイアソンが、メデイアがその女神に会うことを望んだためにそこへ航海したからである。
καὶ δὴ καὶ τῶν ἀποστλεγγισμάτων παγέντων, ἃ ἐποίουν οἱ Ἀργοναῦται, διαμένειν ἔτι καὶ νῦν διαποικίλους τὰς ἐπὶ τῆς ᾐόνος ψήφους.
そしてさらに、アルゴナウタイが削り落とした垢が固まったため、浜辺の多彩な斑入りの小石が現在でもまだ残っているという。
αἱ δὲ τοιαῦται μυθοποιίαι τεκμήρια τῶν λεγομένων ὑφʼ ἡμῶν εἰσίν, ὅτι οὐ πάντα Ὅμηρος αὐτὸς ἔπλαττεν, ἀλλʼ ἀκούων θρυλουμένων τῶν τοιούτων πολλῶν αὐτὸς προσετίθει μήκη διαστημάτων καὶ ἐκτοπισμῶν·
このような神話的な創作は、私たちが主張していることの証拠となる。 すなわち、ホメロスがすべてを自分自身で捏造したのではなく、このような多くの噂話が語られているのを聞いて、彼自身が距離を引き伸ばし、遠隔の地へと舞台を移したのである。
καὶ καθάπερ τὸν Ὀδυσσέα εἰς τὸν ὠκεανὸν ἐξέβαλε, παραπλησίως καὶ τὸν Ἰάσονα, γενομένης καὶ τούτῳ πλάνης τινὸς κἀκείνῳ, καθάπερ καὶ Μενελάῳ.
そして彼がオデュッセウスを大洋へと送り出したように、同様にしてイアソンをも送り出したのであり、この者にもあの者にも、ちょうどメネラオスにもそうであったように、いくらかの彷徨があったからである。
περὶ μὲν οὖν τῆς Αἰθαλίας τοσαῦτα.
アイタリアについては、以上とする。

語釈・文法注

  1. §5.2.6τῶν δὲ Ὀυολατερρανῶν — 「ウォラテッラの人々」という属格名詞が文頭に置かれており、後ろの「領土(ἡ χώρα)」と「市街(τὸ κτίσμα)」の双方を修飾している。
  2. ¦p.306¦πολιορκίαν καὶ αὐτὸ δεδεγμένον — 完了分詞 δεδεγμένον は中性のポプロニオン(τὸ Ποπλώνιον)を修飾し、主節の動詞 ἵδρυται に対する付帯状況や原因を表している。καὶ αὐτό は「それ自体もまた」の意。
  3. ¦p.307¦καθάπερ τοὺς πλαταμῶνάς φασι — 前文の対格不定詞(A.C.I.)構文にある不定詞「ἀναπληροῦσθαι(再び満たされる)」が、καθάπερ 以下の比較節の対格名詞群に対しても共通の述語として省略・適用されている。
  4. ¦p.307¦εἴ τισιν, ἡμῖν γε οὐκ ἂν ὑπῆρξαν ὁραταὶ — 条件文における省略と反実仮想。εἴ τισιν の後に「ἄλλοις μὴ ὑπῆρξαν ὁραταί(他の誰かに見えなかったとしても)」という内容が省略されており、帰結節の ἄν +直説法過去は「(私たちには)見えなかったはずがない」という強い推量を表す。

この箇所を引用する

ストラボン, 地理誌 §5.2.6. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:greekLit:tlg0099.tlg001.humanitext-grc2:5.2.6

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。