§4.2.2τὰ δὲ μεταξὺ τοῦ Γαρούνα καὶ τοῦ Λίγηρος ἔθνη τὰ προσκείμενα τοῖς Ἀκυιτανοῖς ἐστιν Ἐλουοὶ μὲν ἀπὸ τοῦ Ῥοδανοῦ τὴν ἀρχὴν ἔχοντες, Ὀυελλάιοι δὲ μετὰ τούτους, οἳ προσωρίζοντό ποτε Ἀρουέρνοις, νῦν δὲ τάττονται καθʼ ἑαυτούς·
ガルーナス川とリゲル川の間にあってアクイタニア人に付加された諸部族は、まずローヌ川から領域が始まるヘルウィオイ族であり、その次には、かつてはアルウェルニ族に属していたが現在は独立して位置づけられているウェッラウィオイ族である。
εἶτα Ἀρουέρνοι καὶ Λεμοουίκες καὶ Πετροκόριοι·
次いでアルウェルニ族、レモウィケス族、ペトロコリオイ族がいる。
πρὸς δὲ τούτοις Νιτιόβριγες καὶ Καδοῦρκοι καὶ Βιτούριγες οἱ Κοῦβοι καλούμενοι·
さらにこれらに加えて、ニティオブリゲス族、カドゥルキ族、そしてコウボイと呼ばれるビトゥリゲス族がいる。
πρὸς δὲ τῷ ὠκεανῷ Σάντονοί τε καὶ Πίκτονες, οἱ μὲν τῷ Γαρούνᾳ παροικοῦντες, ὡς εἴπομεν, οἱ δὲ τῷ Λίγηρι.
また大洋の近くにはサントネス族とピクトネス族がおり、前者は我々が述べたようにガルーナス川沿いに、後者はリゲル川沿いに居住している。
Ῥουτηνοὶ δὲ καὶ Γαβαλεῖς τῇ Ναρβωνίτιδι πλησιάζουσι.
ルテノイ族とガバレイ族はナルボニア行省に近接している。
παρὰ μὲν οὖν τοῖς Πετροκορίοις σιδηρουργεῖά ἐστιν ἀστεῖα καὶ τοῖς Κούβοις Βιτούριξι, παρὰ δὲ τοῖς Καδούρκοις λινουργίαι, παρὰ δὲ τοῖς Ῥουτηνοῖς ἀργυρεῖα·
さて、ペトロコリオイ族とコウボイ・ビトゥリゲス族のところには優れた鉄鉱があり、カドゥルキ族のところにはリネン織物業があり、ルテノイ族のところには銀鉱がある。
ἔχουσι δʼ ἀργυρεῖα καὶ οἱ Γαβαλεῖς.
またガバレイ族も銀鉱を有している。
δεδώκασι δὲ Λάτιον Ῥωμαῖοι καὶ τῶν Ἀκυιτανῶν τισι, καθάπερ Αὐσκίοις καὶ Κωνουέναις.
ローマ人は、アウスキ族やコンウエナイ族のように、アクイタニア人のうちのいくつかの部族にもラティウム権を与えた。
§4.2.3Ἀρουέρνοι δὲ ἵδρυνται μὲν ἐπὶ τῷ Λίγηρι· μητρόπολις δʼ αὐτῶν ἐστι Νεμωσσὸς ἐπὶ τῷ ποταμῷ κειμένη.
アルウェルニ族はリゲル川沿いに定住しており、彼らの首都は同川沿いに位置するネモッソスである。
ῥυεὶς δʼ οὗτος παρὰ Κήναβον, τὸ τῶν Καρνούτων ἐμπόριον κατὰ μέσον που τὸν πλοῦν συνοικούμενον, ἐκβάλλει πρὸς τὸν ὠκεανόν.
この川は、航行の中間あたりに町が築かれているカルヌテス族の交易地ケナボンの傍らを流れ、大洋へと注ぐ。
τῆς δυνάμεως δὲ τῆς πρότερον Ἀρουέρνοι μέγα τεκμήριον παρέχονται τὸ πολλάκις πολεμῆσαι πρὸς Ῥωμαίους, τοτὲ μὲν μυριάσιν εἴκοσι πάλιν δὲ διπλασίαις.
アルウェルニ族はかつての自らの勢力の大きな証拠として、ローマ人としばしば、ある時は二十万人、またある時はその二倍の軍勢で戦ったことを示している。
τοσαύταις γὰρ πρὸς Καίσαρα τὸν θεὸν διηγωνίσαντο μετὰ Ὀυερκιγγετόριγος, πρότερον δὲ καὶ εἴκοσι πρὸς Μάξιμον τὸν Αἰμιλιανόν, καὶ πρὸς Δομίτιον δʼ ὡσαύτως Ἀηνόβαρβον.
というのも、彼らはヴェルキンゲトリクスとともに、神君カエサルに対してそれほどの数で戦い抜き、それ以前にも、マクシムス・アエミリアヌスに対して二十万人で、ドミティウス・アヘノバルブスに対しても同様に戦ったからである。
πρὸς μὲν οὖν Καίσαρα περί τε Γεργοουίαν πόλιν τῶν Ἀρουέρνων ἐφʼ ὑψηλοῦ ὄρους κειμένην συνέστησαν οἱ ἀγῶνες, ἐξ ἧς ἦν ὁ Ὀυερκιγγέτοριξ·
カエサルとの戦いは、アルウェルニ族の都市で高い山の上に位置するゲルゴウィア(ここからヴェルキンゲトリクスは出ていた)の周辺と、アルウェルニ族の隣接部族であるマンドゥビイ族の都市アレシア(これまた高い丘の上に位置し、山々と二つの川に囲まれている。
καὶ περὶ Ἀλησίαν πόλιν Μανδουβίων, ἔθνους ὁμόρου τοῖς Ἀρουέρνοις, καὶ ταύτην ἐφʼ ὑψηλοῦ λόφου κειμένην περιεχομένην δʼ ὄρεσι καὶ ποταμοῖς δυσίν, ἐν ᾗ καὶ ἑάλω ὁ ἡγεμὼν καὶ ὁ πόλεμος τέλος ἔσχε·
ここで指導者が捕らえられ、戦争は終結した)の周辺で繰り広げられた。
πρὸς δὲ Μάξιμον Αἰμιλιανὸν κατὰ τὴν συμβολὴν τοῦ τʼ Ἴσαρος καὶ τοῦ Ῥοδανοῦ, καθʼ ἣν καὶ τὸ Κέμμενον ὄρος πλησιάζει τῷ Ῥοδανῷ· πρὸς δὲ Δομίτιον κατωτέρω ἔτι κατὰ τὴν συμβολὴν τοῦ τε Σούλγα καὶ τοῦ Ῥοδανοῦ.
また、マクシムス・アエミリアヌスとの戦いは、イサロス川とロダノス川の合流点(そこではケムメノン山脈もロダノス川に接近している)で起こり、ドミティウスとの戦いは、さらに下流のスルガス川とロダノス川の合流点で起こった。
διέτειναν δὲ τὴν ἀρχὴν οἱ Ἀρουέρνοι καὶ μέχρι Νάρβωνος καὶ τῶν ὅρων τῆς Μασσαλιώτιδος, ἐκράτουν δὲ καὶ τῶν μέχρι Πυρήνης ἐθνῶν καὶ μέχρι ὠκεανοῦ καὶ Ῥήνου.
アルウェルニ族はその支配をナルボやマッサリアの領土の境界にまで広げ、ピュレネ山脈、大洋、ライン川に至るまでの諸部族をも支配していた。
Βιτυΐτου δὲ τοῦ πρὸς τὸν Μάξιμον καὶ τὸν Δομίτιον πολεμήσαντος ὁ πατὴρ Λουέριος τοσοῦτον πλούτῳ λέγεται καὶ τρυφῇ διενεγκεῖν, ὥστε ποτὲ ἐπίδειξιν ποιούμενος τοῖς φίλοις τῆς εὐπορίας ἐπʼ ἀπήνης φέρεσθαι διὰ πεδίου, χρυσοῦ νόμισμα καὶ ἀργύρου δεῦρο κἀκεῖσε διασπείρων, ὥστε συλλέγειν ἐκείνους ἀκολουθοῦντας.
マクシムスやドミティウスと戦ったビテュイトスの父ルエリオスは、富と贅沢においてきわめて優れていたと言われており、かつて友人たちにその富を誇示するために、馬車に乗って平原を通り抜けながら、金貨や銀貨をあちこちに撒き散らし、従う者たちにそれを拾わせたほどであった。