§2.4.7̔́η τε τοῦ μήκους τῆς οἰκουμένης μέτρησις κατὰ παραλλήλου τῷ ἰσημερινῷ ἐστιν, ἐπειδὴ καὶ αὐτὴ ἐπὶ μῆκος οὕτως ἐκτέταται ὥστε καὶ τῶν ἠπείρων ἑκάστης οὕτω δεῖ λαμβάνειν τὸ μῆκος μεταξὺ μεσημβρινῶν δυεῖν κείμενον.
そして、居住世界の長さの測定は赤道に平行な線に沿って行われる。 なぜなら、それ自体もそのように長さに沿って延びており、したがって各大陸についても、二つの子午線の間に位置するものとしてそのように長さを把握せねばならないからである。
τά τε μέτρα τῶν μηκῶν σταδιασμοί εἰσιν, οὓς θηρεύομεν, ἢ διʼ αὐτῶν ἐκείνων ἰόντες ἢ τῶν παραλλήλων ὁδῶν ἢ πόρων.
また、長さの尺度はスタディオン数による測定であり、我々がそれを探り出すのは、直接その場所を通るか、あるいは平行な道路や航路を通じてである。
ὁ δὲ τοῦτον ἀφεὶς τὸν τρόπον καινὸν εἰσάγει τὸ μεταξὺ τῆς τε θερινῆς ἀνατολῆς καὶ τῆς ἰσημερινῆς τμῆμά τι τοῦ ἀρκτικοῦ ἡμικυκλίου.
しかし、彼はこの方法を捨てて、夏至の日の出と春分・秋分の日の出の間にある、北極側の半円の一つの区分を(尺度として)導入するという、奇妙なことを行っている。
πρὸς δὲ τὰ ἀμετάπτωτα οὐδεὶς κανόσι καὶ μέτροις χρῆται τοῖς μεταπτώτοις οὐδὲ τοῖς κατʼ ἄλλην καὶ ἄλλην σχέσιν λεγομένοις πρὸς τὰ καθʼ αὑτὰ καὶ * διαφοράν.
不変のものに対して、変化するものや、自体的に存在する不変のものとの関係ではなく様々な異なる関係において言われるものを基準や尺度として用いる者は誰もいない。
τὸ μὲν οὖν μῆκος ἀμετάπτωτον καὶ καθʼ αὑτὸ λέγεται, ἀνατολὴ δʼ ἰσημερινὴ καὶ δύσις, ὡς δʼ αὕτως θερινή τε καὶ χειμερινή, οὐ καθʼ αὑτὴν ἀλλὰ πρὸς ἡμᾶς·
したがって、長さは不変であり自体的に言われるが、春分・秋分の日の出や日の入り、さらには夏至や冬至のそれらは、自体的ではなく、我々に対する関係において言われる。
ἡμῶν δʼ ἄλλοτʼ ἄλλῃ μεταχωρούντων, ἄλλοτʼ ἄλλοι τόποι καὶ δύσεών εἰσι καὶ ἀνατολῶν ἰσημερινῶν τε καὶ τροπικῶν, τὸ δὲ μῆκος μένει ταὐτὸν τῆς ἠπείρου.
なぜなら、我々が時と場合によって異なる場所へ移動すると、日の入りや日の出、春分・秋分や至点の場所もその都度異なるが、大陸の長さは同一のままであるからである。
Τάναϊν μὲν οὖν καὶ Νεῖλον οὐκ ἄτοπον πέρας ποιεῖσθαι, θερινὴν δʼ ἀνατολὴν ἢ ἰσημερινὴν καινόν.
それゆえ、タナイス川やナイル川を境界とすることは不自然ではないが、夏至の日の出や春分・秋分の日の出を境界とすることは奇妙である。
§2.4.8προπεπτωκυίας δὲ τῆς Εὐρώπης ἄκραις πλείοσι, βέλτιον μὲν οὗτος εἴρηκεν περὶ αὐτῶν Ἐρατοσθένους, οὔπω δὲ ἱκανῶς·
ヨーロッパは多くの岬となって突き出ているが、彼はこれらについてエラトステネスよりも良く述べているものの、いまだ十分ではない。
ἐκεῖνος μὲν γὰρ τρεῖς ἔφη, τὴν ἐπὶ τὰς στήλας καθήκουσαν, ἐφʼ ἧς ἡ Ἰβηρία, καὶ τὴν ἐπὶ τὸν πορθμόν, ἐφʼ ἧς ἡ Ἰταλία, καὶ τρίτην τὴν κατὰ Μαλέας, ἐφʼ ἧς τὰ μεταξὺ τοῦ Ἀδρίου καὶ τοῦ Εὐξείνου πάντʼ ἔθνη καὶ τοῦ Τανάιδος.
実際、エラトステネスは三つあると言い、一つは柱にまで及ぶもので、その上にイベリアがある。 第二は海峡に及ぶもので、その上にイタリアがある。 第三はマレアス岬のあたりで、その上にはアドリア海とポントス・エウクセイノス海およびタナイス川の間にあるすべての民族がいる。
οὗτος δὲ τὰς μὲν δύο τὰς πρώτας ὁμοίως ἐκτίθεται, τρίτην δὲ τὴν κατὰ Μαλέας καὶ Σούνιον, ἐφʼ ἧς ἡ Ἑλλὰς πᾶσα καὶ ἡ Ἰλλυρὶς καὶ τῆς Θρᾴκης τινά, τετάρτην δὲ τὴν κατὰ τὴν Θρᾳκίαν χερρόνησον, ἐφʼ ἧς τὰ κατὰ Σηστὸν καὶ Ἄβυδον στενά (ἔχουσι δʼ αὐτὴν Θρᾷκες), πέμπτην δὲ τὴν κατὰ τὸν Κιμμερικὸν Βόσπορον καὶ τὸ στόμα τῆς Μαιώτιδος.
これに対して、彼は最初の二つを同様に提示し、第三にマレアス岬とスニオン岬のあたりを挙げ、その上にはギリシア全体、イルリア、およびトラキアの一部があるとし、第四にトラキアのケルソネソス(半島)のあたりを挙げ、その上にはセストスとアビュドスのあたりの海峡があり(そこはトラキア人が領有している)、第五にキンメリアのボスボロスとマイオティス湖の湖口のあたりを挙げている。
τὰς μὲν οὖν δύο τὰς πρώτας δοτέον·
さて、最初の二つは認めるべきである。
ἁπλοῖς γάρ τισι περιλαμβάνονται κόλποις, ἡ μὲν τῷ μεταξὺ τῆς Κάλπης καὶ τοῦ ἱεροῦ ἀκρωτηρίου, ἐν ᾧ τὰ Γάδειρα, καὶ τῷ μεταξὺ στηλῶν καὶ τῆς Σικελίας πελάγει·
なぜなら、それらは単純な湾によって囲まれているからである。 すなわち一方は、カルペと聖なる岬(その中にガデイラがある)の間、および柱とシケリアの間の海によって囲まれており、他方は、この海およびアドリア海によって囲まれているからである。
ἡ δὲ τούτῳ τε καὶ τῷ Ἀδρίᾳ, καίτοι ἥ γε τῶν Ἰαπύγων ἄκρα παρεμπίπτουσα καὶ τὴν Ἰταλίαν δικόρυφον ποιοῦσα ἔχει τινὰ ἀντέμφασιν·
もっとも、イアピュゲスの岬が割り込んでイタリアを二つの頂を持つ形にしていることは、いくらかの不整合を含んではいるが。
αἱ λοιπαὶ δʼ ἔτι ἐναργέστερον ποικίλαι καὶ πολυμερεῖς οὖσαι ζητοῦσιν ἄλλην διαίρεσιν.
しかし、残りのものはさらに明らかに多様で多くの部分からなっており、別の分割を要求している。
ὡς δʼ αὕτως ἔχει καὶ ἡ εἰς ἓξ διαίρεσις τὴν ὁμοίαν ἔνστασιν ἀκολούθως ταῖς ἄκραις διειλημμένη.
これと同様に、六つへの分割も、それらの岬に従って区分されているが、同様の異議をはらんでいる。
ποιησόμεθα δʼ ἡμεῖς ἐν τοῖς καθʼ ἕκαστα τὴν προσήκουσαν ἐπανόρθωσιν καὶ τούτων καὶ τῶν ἄλλων, ὅσα ἔν τε τῇ Εὐρώπῃ διημάρτηται καὶ ἐν τῇ τῆς Λιβύης περιοδείᾳ.
我々は個別的な記述において、これらや、ヨーロッパにおいて誤られている他の事柄、およびリビアの周航において誤られている事柄のすべてに対し、適切な是正を行うつもりである。
νῦν δʼ ἀρκέσει ταῦτα λεχθέντα πρὸς τοὺς πρὸ ἡμῶν, ὅσους ᾠήθημεν ἱκανοὺς εἶναι παρατεθέντας ἐκμαρτυρεῖν ἡμῖν, ὅτι δικαίως προειλόμεθα καὶ αὐτοὶ τὸ αὐτὸ τοῦτο ἔργον τοσαύτης ἐπανορθώσεως καὶ προσθήκης δεόμενον.
しかし今は、我々に先立つ人々に対してこれらのことを述べるだけで十分であろう。 我々が、彼らが並置されて我々のために証言するに足ると考えたのは、我々自身が、これほど多くの是正と補加を必要としているまさにこの同じ仕事を企てたのが正当であることを示すためである。