§5.12Διοριστέον δὲ πῶς ἔστι καὶ πῶς οὐκ ἔστιν·
匂いの種類がどのように存在し、どのように存在しないのかを規定しなければならない。
τὸ μὲν γάρ ἐστι κατὰ τοὺς χυμοὺς τεταγμένον αὐτῶν, ὥσπερ εἴπομεν, καὶ τὸ ἡδὺ καὶ τὸ λυπηρὸν κατὰ συμβεβηκὸς ἔχουσιν·
すなわち、匂いの一方の種類は、我々が言ったように味に対応して配置されており、快さと不快さを偶発的に持っている。
διὰ γὰρ τὸ τοῦ θρεπτικοῦ πάθη εἶναι, ἐπιθυμούντων μὲν ἡδεῖαι αἱ ὀσμαὶ τούτων εἰσί, πεπληρωμένοις δὲ καὶ μηδὲν δεομένοις οὐχ ἡδεῖαι, οὐδ’ ὅσοις μὴ καὶ ἡ τροφὴ ἡ ἔχουσα τὰς ὀσμὰς ἡδεῖα, οὐδὲ τούτοις.
なぜなら、それらは栄養摂取の受動であるため、欲望している人々にとってはそれらの匂いは快いが、満ち足りて何も必要としていない人々にとっては快くなく、またその匂いを持つ食物自体が快くない人々にとっても、やはりその匂いは快くないからである。
§5.13Ὥστε αὗται μέν, καθάπερ εἴπομεν, κατὰ συμβεβηκὸς ἔχουσι τὸ ἡδὺ καὶ λυπηρόν, διὸ καὶ πάντων εἰσὶ κοιναὶ τῶν ζῴων·
したがって、これらの匂いは、言ったように、偶発的に快さと不快さを持っており、それゆえすべての動物に共通している。
αἱ δὲ καθ’ αὑτὰς ἡδεῖαι τῶν ὀσμῶν εἰσίν, οἷον αἱ τῶν ἀνθῶν·
しかし、他方の匂いはそれ自体で快いものであり、例えば花の匂いがそうである。
οὐδὲν γὰρ μᾶλλον οὐδ’ ἦττον πρὸς τὴν τροφὴν παρακαλοῦσιν, οὐδὲ συμβάλλεται πρὸς ἐπιθυμίαν οὐδέν, ἀλλὰ τοὐναντίον μᾶλλον·
なぜなら、それらは食物へと誘うことが全くなく、欲望に対して何ら貢献しないばかりか、むしろその反対だからである。
ἀληθὲς γὰρ ὅπερ Εὐριπίδην σκώπτων εἶπε Στράττις,
ὅταν φακῆν ἕψητε, μὴ ἐπιχεῖν μύρον.
実際、ストラッティスがエウリピデスを揶揄して言ったことは真実である。 「レンズ豆のスープを煮るときは、香油を注ぐなかれ。
§5.14Οἱ δὲ νῦν μιγνύντες εἰς τὰ πόματα τὰς τοιαύτας δυνάμεις βιάζονται τῇ συνηθείᾳ τὴν ἡδονήν, ἕως ἂν ἐκ δύ’ αἰσθήσεων γένηται τὸ ἡδὺ ὡς ἓν καὶ ἀπὸ μιᾶς.
」しかし、今日、飲料にそのような香りの効能を混ぜ合わせる人々は、習慣によって快楽を強制しており、ついには二つの感覚から生じる快いものが、一つの感覚から生じる一つのものであるかのようになるほどである。
§5.15Τοῦτο μὲν οὖν τὸ ὀσφραντὸν ἴδιον ἀνθρώπου ἐστίν, ἡ δὲ κατὰ τοὺς χυμοὺς τεταγμένη καὶ τῶν ἄλλων ζῴων, ὥσπερ εἴρηται πρότερον·
したがって、この嗅覚対象は人間に固有のものであるが、味に対応して配置されたものは、以前に言されたように、他の動物たちにも共通している。
κἀκείνων μέν, διὰ τὸ κατὰ συμβεβηκὸς ἔχειν τὸ ἡδύ, διῄρηται τὰ εἴδη κατὰ τοὺς χυμούς, ταύτης δ’ οὐκέτι, διὰ τὸ τὴν φύσιν αὐτῆς εἶναι καθ’ αὑτὴν ἡδεῖαν ἢ λυπηράν.
そして、それらの匂いは、偶発的に快さを持つために、その種類が味に従って区分されるが、こちらの匂いは、その本性がそれ自体で快いか不快であるため、もはやそのようには区分されない。
Αἴτιον δὲ τοῦ ἴδιον εἶναι ἀνθρώπου τὴν τοιαύτην ὀσμὴν διὰ τὴν ψύξιν τὴν περὶ τὸν ἐγκέφαλον.
このような匂いが人間に固有であることの原因は、脳の周りにある冷却のためである。
§5.16Ψυχροῦ γὰρ ὄντος τὴν φύσιν τοῦ ἐγκεφάλου, καὶ τοῦ αἵματος τοῦ περὶ αὐτὸν ἐν τοῖς φλεβίοις ὄντος λεπτοῦ μὲν καὶ καθαροῦ, εὐψύκτου δέ (διὸ καὶ ἡ τῆς τροφῆς ἀναθυμίασις ψυχομένη διὰ τὸν τόπον τὰ νοσηματικὰ ῥεύματα ποιεῖ), τοῖς ἀνθρώποις πρὸς βοήθειαν ὑγιείας γέγονε τὸ τοιοῦτον εἶδος τῆς ὀσμῆς·
なぜなら、脳は本性上冷たいものであり、その周りの微細な血管の中にある血液は細く純粋であるが、冷却されやすいため(それゆえ食物の蒸気立ちも、この場所のために冷却されて病因となるカタルを生じさせるのである)、人間には健康を助けるために、このような種類の匂いが生じたのである。
οὐδὲν γὰρ ἄλλο ἔργον ἐστὶν αὐτῆς ἢ τοῦτο.
なぜなら、それにはこれ以外のいかなる働きもないからである。
§5.17Τοῦτο δὲ ποιεῖ φανερῶς·
そして、このことは明らかに機能している。
ἡ μὲν γὰρ τροφὴ ἡδεῖα οὖσα, καὶ ἡ ξηρὰ καὶ ἡ ὑγρά, πολλάκις νοσώδης ἐστίν, ἡ δ’ ἀπὸ τῆς ὀσμῆς τῆς καθ’ αὑτὴν εὐώδους ὁπωσοῦν ἔχουσιν ὠφέλιμος ὡς εἰπεῖν ἀεί.
すなわち、快い食物は、乾燥したものであれ湿ったものであれ、しばしば不健康なものであるが、それ自体で芳しい匂いから生じる快さは、人々がどのような状態にあろうとも、言うなれば常に有益だからである。
§5.18Καὶ διὰ τοῦτο γίνεται διὰ τῆς ἀναπνοῆς, οὐ πᾶσιν ἀλλὰ τοῖς ἀνθρώποις καὶ τῶν ἐναίμων οἷον τοῖς τετράποσι καὶ ὅσα μετέχει μᾶλλον τῆς τοῦ ἀέρος φύσεως·
それゆえまた、この匂いは呼吸を通じて感知されるが、すべての動物においてではなく、人間において、また有血動物のうちでは例えば四足類や、空気の本性に深くあずかっているものにおいてである。
ἀναφερομένων γὰρ τῶν ὀσμῶν πρὸς τὸν ἐγκέφαλον διὰ τὴν ἐν αὐταῖς τῆς θερμότητος κουφότητα, ὑγιεινοτέρως ἔχει τὰ περὶ τὸν τόπον τοῦτον·
なぜなら、匂いが、そこに含まれる熱の軽さのゆえに脳へと上昇すると、この場所の周辺がより健康的になるからである。
ἡ γὰρ τῆς ὀσμῆς δύναμις θερμὴ τὴν φύσιν ἐστίν.
というのも、匂いの力は本性上熱いものだからである。
§5.19Κατακέχρηται δ’ ἡ φύσις τῇ ἀναπνοῇ ἐπὶ δύο, ὡς ἔργῳ μὲν ἐπὶ τὴν εἰς τὸν θώρακα βοήθειαν, ὡς παρέργῳ δ’ ἐπὶ τὴν ὀσμήν·
自然は呼吸を二つの目的のために利用している。 すなわち、主要な働きとしては胸部への助けのためであり、副次的な働きとしては匂いのためである。
ἀναπνέοντος γὰρ ὥσπερ ἐκ παρόδου ποιεῖται διὰ τῶν μυκτήρων τὴν κίνησιν.
なぜなら、呼吸する際に、いわば通りすがりに鼻腔を通じて運動がなされるからである。
§5.20Ἴδιον δὲ τῆς τοῦ ἀνθρώπου φύσεώς ἐστι τὸ τῆς ὀσμῆς τῆς τοιαύτης γένος διὰ τὸ πλεῖστον ἐγκέφαλον καὶ ὑγρότατον ἔχειν τῶν ζῴων ὡς κατὰ μέγεθος·
そして、このような種類の匂いは人間に固有のものであるが、それは人間が体格の割合に対して、動物の中で最も多くかつ最も湿った脳を持っているからである。
διὰ γὰρ τοῦτο καὶ μόνον ὡς εἰπεῖν αἰσθάνεται τῶν ζῴων ἄνθρωπος καὶ χαίρει ταῖς τῶν ἀνθῶν καὶ ταῖς τῶν τοιούτων ὀσμαῖς·
なぜなら、このために、動物の中で人間だけが言うなれば花の匂いやそのようなものの匂いを感じ、それを喜ぶのである。
σύμμετρος γὰρ αὐτῶν ἡ θερμότης καὶ ἡ κίνησις πρὸς τὴν ὑπερβολὴν τῆς ἐν τῷ τόπῳ ὑγρότητος καὶ ψυχρότητός ἐστιν.
それらの匂いの熱と運動は、この場所の過剰な湿気と冷たさに対して釣り合いが取れているからである。
§5.21Τοῖς δ’ ἄλλοις ὅσα πλεύμονα ἔχει διὰ τὸ ἀναπνεῖν τοῦ ἑτέρου γένους τῆς ὀσμῆς τὴν αἴσθησιν ἀποδέδωκεν ἡ φύσις, ὅπως μὴ δύο αἰσθητήρια ποιῇ·
他方、肺を持ち呼吸する他の動物たちには、自然はもう一方の種類の匂いの感覚を与えたが、それは二つの感覚器官を作らないためである。
ἀπόχρη γάρ, ἐπείπερ καὶ ὣς ἀναπνέουσιν, ὥσπερ τοῖς ἀνθρώποις ἀμφοτέρων τῶν ὀσφραντῶν, τούτοις τῶν ἑτέρων μόνων ὑπάρχουσα ἡ αἴσθησις.
なぜなら、彼らがいずれにせよ呼吸している以上、人間には両方の嗅覚対象の感覚が存在するのに対し、これらの動物には一方だけの感覚が存在することで十分だからである。