§7.7#2τῶν δὴ γενέσεων καὶ κινήσεων ἡ μὲν νόησις καλεῖται ἡ δὲ ποίησις, ἡ μὲν ἀπὸ τῆς ἀρχῆς καὶ τοῦ εἴδους νόησις ἡ δʼ ἀπὸ τοῦ τελευταίου τῆς νοήσεως ποίησις.
生成や運動のうち、一方は思考と呼ばれ、他方は制作と呼ばれる。 すなわち、始原および形相から出発するものが思考であり、思考の最後の段階から出発するものが制作である。
ὁμοίως δὲ καὶ τῶν ἄλλων τῶν μεταξὺ ἕκαστον γίγνεται.
同様に、他の中間的なものの各々も生じる。
λέγω δʼ οἷον εἰ ὑγιανεῖ, δέοι ἂν ὁμαλυνθῆναι.
私が言っているのは、例えば、もし健康になるならば、平らにされる必要があるだろう、ということである。
τί οὖν ἐστὶ τὸ ὁμαλυνθῆναι;
では、平らにされるとは何か。
τοδί, τοῦτο δʼ ἔσται εἰ θερμανθήσεται.
これこれのことである。 そして、これは、もし熱せられるならば生じるだろう。
τοῦτο δὲ τί ἐστι;
そして、これは何であるか。
τοδί.
これこれのことである。
ὑπάρχει δὲ τοδὶ δυνάμει·
そして、このこれこれのことは可能性として存している。
τοῦτο δὲ ἤδη ἐπʼ αὐτῷ.
そして、これはすでに彼自身にかかっている。
τὸ δὴ ποιοῦν καὶ ὅθεν ἄρχεται ἡ κίνησις τοῦ ὑγιαίνειν, ἂν μὲν ἀπὸ τέχνης, τὸ εἶδός ἐστι τὸ ἐν τῇ ψυχῇ, ἐὰν δʼ ἀπὸ ταὐτομάτου, ἀπὸ τούτου ὅ ποτε τοῦ ποιεῖν ἄρχει τῷ ποιοῦντι ἀπὸ τέχνης, ὥσπερ καὶ ἐν τῷ ἰατρεύειν ἴσως ἀπὸ τοῦ θερμαίνειν ἡ ἀρχή (τοῦτο δὲ ποιεῖ τῇ τρίψει)·
健康にするという運動の、制作するものおよびそこから運動が始まる始原は、もし技術によるならば、魂の中にある形相であり、もし自動によるならば、技術による制作者において、かつて制作を開始する契機となった当のそれから始まる。 ちょうど治療することにおいて、おそらく温めることが始原である(そしてこれを摩擦によって行う)ように。
ἡ θερμότης τοίνυν ἡ ἐν τῷ σώματι ἢ μέρος τῆς ὑγιείας ἢ ἕπεταί τι αὐτῇ τοιοῦτον ὅ ἐστι μέρος τῆς ὑγιείας, ἢ διὰ πλειόνων·
したがって、身体における熱は、健康の一部であるか、あるいはそれに、健康の一部であるような何かが伴っているか、あるいは複数の媒介を通じている。
τοῦτο δʼ ἔσχατόν ἐστι, τὸ ποιοῦν τὸ μέρος τῆς ὑγιείας,—καὶ τῆς οἰκίας (ὁἷον οἱ λίθοι) καὶ τῶν ἄλλων·
そして、これが最後のものであり、それは健康の一部を作るものである。 家についても(例えば、石がそうである)、その他のものについても同様である。
ὥστε, καθάπερ λέγεται, ἀδύνατον γενέσθαι εἰ μηδὲν προϋπάρχοι.
したがって、言われているように、何ものもあらかじめ存在しないならば、生成することは不可能である。
ὅτι μὲν οὖν τι μέρος ἐξ ἀνάγκης ὑπάρξει φανερόν·
それゆえ、何らかの部分が必然的に存在することは明らかである。
ἡ γὰρ ὕλη μέρος (ἐνυπάρχει γὰρ καὶ γίγνεται αὕτη).
なぜなら、質料は部分だからである(なぜなら、質料は内在し、これ自体が生成するからである)。
ἀλλʼ ἆρα καὶ τῶν ἐν τῷ λόγῳ;
しかし、定義に含まれるもののうちの何か(部分)もまたあらかじめ存在するのだろうか。
ἀμφοτέρως δὴ λέγομεν τοὺς χαλκοῦς κύκλους τί εἰσι, καὶ τὴν ὕλην λέγοντες ὅτι χαλκός, καὶ τὸ εἶδος ὅτι σχῆμα τοιόνδε, καὶ τοῦτό ἐστι τὸ γένος εἰς ὃ πρῶτον τίθεται.
実に我々は、青銅の円が何であるかを両方の仕方で言っている。 すなわち、質料を指して青銅であると言い、また形相を指してこのような形であると言う。 そして、これが形相がそれが最初に置かれる類である。
ὁ δὴ χαλκοῦς κύκλος ἔχει ἐν τῷ λόγῳ τὴν ὕλην.
したがって、青銅の円は、その定義の中に質料を含んでいる。
—ἐξ οὗ δὲ ὡς ὕλης γίγνεται ἔνια λέγεται, ὅταν γένηται, οὐκ ἐκεῖνο ἀλλʼ ἐκείνινον, οἷον ὁ ἀνδριὰς οὐ λίθος ἀλλὰ λίθινος, ὁ δὲ ἄνθρωπος ὁ ὑγιαίνων οὐ λέγεται ἐκεῖνο ἐξ οὗ·
――しかし、そこから質料としていくつかのものが生成する場合、それが生成したとき、それではなく、それから作られたと言われる。 例えば、彫像は「石」ではなく「石造りの」と呼ばれる。 しかし、健康になる人間は、そこから生成したところのあのものとは呼ばれない。
αἴτιον δὲ ὅτι γίγνεται ἐκ τῆς στερήσεως καὶ τοῦ ὑποκειμένου, ὃ λέγομεν τὴν ὕλην (οἷον καὶ ὁ ἄνθρωπος καὶ ὁ κάμνων γίγνεται ὑγιής), μᾶλλον μέντοι λέγεται γίγνεσθαι ἐκ τῆς στερήσεως, οἷον ἐκ κάμνοντος ὑγιὴς ἢ ἐξ ἀνθρώπου, διὸ κάμνων μὲν ὁ ὑγιὴς οὐ λέγεται, ἄνθρωπος δέ, καὶ ὁ ἄνθρωπος ὑγιής·
その理由は、生成が欠如と基底の両方から生じるからである。 この基底を我々は質料と呼ぶ(例えば、人間も病人も、健康になる)。 もっとも、むしろ欠如から生成すると言われる。 例えば、人間から健康になると言われるよりは、病人から健康になると言われる。 それゆえ、健康な人は「病人」とは呼ばれないが、「人間」とは呼ばれ、また「その人間は健康である」と言われる。
ὧν δʼ ἡ στέρησις ἄδηλος καὶ ἀνώνυμος, οἷον ἐν χαλκῷ σχήματος ὁποιουοῦν ἢ ἐν πλίνθοις καὶ ξύλοις οἰκίας, ἐκ τούτων δοκεῖ γίγνεσθαι ὡς ἐκεῖ ἐκ κάμνοντος·
しかし、欠如が不明瞭で名前がない場合、例えば青銅における特定の形の欠如や、煉瓦や木材における家の欠如の場合、それらから生成するように思われる。 それは、あの場合に病人から生成するのと同様である。
διὸ ὥσπερ οὐδʼ ἐκεῖ ἐξ οὗ τοῦτο, ἐκεῖνο οὐ λέγεται, οὐδʼ ἐνταῦθα ὁ ἀνδριὰς ξύλον, ἀλλὰ παράγεται ξύλινος, καὶ χαλκοῦς ἀλλʼ οὐ χαλκός, καὶ λίθινος ἀλλʼ οὐ λίθος, καὶ ἡ οἰκία πλινθίνη ἀλλʼ οὐ πλίνθοι, ἐπεὶ οὐδὲ ὡς ἐκ ξύλου γίγνεται ἀνδριὰς ἢ ἐκ πλίνθων οἰκία, ἐάν τις ἐπιβλέπῃ σφόδρα, οὐκ ἂν ἁπλῶς εἴπειεν, διὰ τὸ δεῖν μεταβάλλοντος γίγνεσθαι ἐξ οὗ, ἀλλʼ οὐχ ὑπομένοντος.
それゆえ、あの場合に「そこからこれが生じるもの」が「それ」と呼ばれないのと同様に、こちらの場合でも、彫像は「木」ではなく、派生した言葉で「木製の」と呼ばれ、また「青銅製の」であって「青銅」ではなく、「石造りの」であって「石」ではなく、家は「煉瓦造りの」であって「煉瓦」ではない。 というのも、もし人が深く注意して見るならば、木から彫像が、あるいは煉瓦から家が生成するのだとさえ、単純には言わないだろうからである。 なぜなら、「そこから生成するもの」は変化するものでなければならず、持続するものであってはならないからである。
διὰ μὲν οὖν τοῦτο οὕτως λέγεται.
したがって、このような理由から、そのように言われるのである。