§9.3.1Καίσων δὲ Φάβιος ὁ ἕτερος τῶν ὑπάτων, οὐδενὸς χεῖρον στρατηγήσας, ἀφῃρέθη τὸν ἐκ τῶν ἔργων ἔπαινον παρʼ οὐδὲν ἁμάρτημα ἴδιον, ἀλλʼ ὅτι τὸ δημοτικὸν οὐκ εἶχε κεχαρισμένον αὐτῷ, ἐξ οὗ τὸν ὕπατον Κάσσιον ἐπὶ τῇ τυραννίδι προσαγγείλας ἀπέκτεινεν.
執政官のもう一人であるケーソ・ファビウスは、誰にも劣らず優れた指揮を執ったものの、彼自身の過失によるのではなく、ただ平民が彼に対して好意を寄せていなかったために、その事績から得られる賞賛を奪われた。 それは、彼が執政官カッシウスを僭主の地位を狙ったとして告発し、死に至らしめて以来のことであった。
§9.3.2οὔτε γὰρ ὅσα δέοι σὺν τάχει στρατηγῷ κελεύσαντι τοὺς ὑπηκόους πειθαρχεῖν, οὔθʼ ὅσα τῷ προθύμῳ καὶ πρέποντι χρησαμένους βίᾳ κατασχεῖν, οὔθʼ ὅσα λάθρα τῶν ἀντιπολεμίων χωρία εἰς πλεονεξίαν εὔθετα σφετερίσασθαι, οὔτʼ ἄλλο πράττειν οὐδὲν ἕτοιμοι ἦσαν, ἐξ οὗ τιμήν τινα ὁ στρατηγὸς καὶ δόξαν ἀγαθὴν ἐξοίσεσθαι ἔμελλε.
というのも、彼らは、指揮官が命令したときに臣民として迅速に服従すべき事柄であれ、熱意と適切な行動をもって力ずくで占領すべき事柄であれ、敵に知られずに利得に好都合な土地を我が物にすべき事柄であれ、その他いかなる行為であれ、そこから将軍が何らかの名誉や善き評判を得る見込みのあることは、何一つ実行する用意がなかったからである。
καὶ τἆλλα μὲν αὐτῶν, ὅσα ὑβρίζοντες τὸν ἡγεμόνα διετέλουν, ἐκείνῳ θʼ ἧττον λυπηρὰ ἦν καὶ τῇ πόλει βλάβης οὐ μεγάλης ἄξια, ὃ δὲ τελευτῶντες ἐξειργάσαντο κίνδυνον οὐ μικρὸν ἤνεγκε καὶ πολλὴν αἰσχύνην ἀμφοῖν.
そして、彼らが指揮官を侮辱して行い続けた他の多くのことは、彼にとってもそれほど苦痛ではなく、国家にとっても大きな損害をもたらすものではなかったが、最後に彼らが引き起こしたことは、小さからぬ危険と、双方に対する多大な不名誉をもたらした。
§9.3.3γενομένης γὰρ παρατάξεως ἐν τῷ μεταξὺ τῶν λόφων, ἐφʼ οἷς ἦσαν ἐστρατοπεδευκότες ἀμφότεροι, πάσῃ τῇ παρʼ ἑκατέρων δυνάμει, πολλὰ καὶ καλὰ ἔργα ἀποδειξάμενοι καὶ τοὺς πολεμίους ἀναγκάσαντες ἄρξαι φυγῆς, οὔτʼ ἠκολούθησαν ἀπιοῦσι τοῦ στρατηγοῦ πολλὰ ἐπικελεύοντος οὔτε παραμείναντες ἐκπολιορκῆσαι τὸν χάρακα ἠθέλησαν, ἀλλʼ ἐάσαντες ἀτελὲς ἔργον καλὸν ἀπῄεσαν εἰς τὴν αὑτῶν στρατοπεδείαν.
すなわち、双方が陣を敷いていた丘の間の平地で、双方の全軍勢による会戦が行われた際、彼らは数々の輝かしい手柄を示して敵を敗走に追い込んだにもかかわらず、将軍がしきりに追撃を促したのに対して、退却する敵を追撃しようとせず、また留まって敵の陣地を包囲攻略しようともせず、素晴らしい手柄を未完成のままにして、自分たちの陣営へと帰還した。
§9.3.4ἐπιχειρησάντων δʼ αὐτοκράτορα τὸν ὕπατον ἀναγορεῦσαί τινων μέγα ἐμβοήσαντες ἀθρόοι κακιζούσῃ τῇ φωνῇ τὸν ἡγεμόνα ἐλοιδόρουν, ὡς πολλοὺς σφῶν καὶ ἀγαθοὺς ἀπολωλεκότα δι’ ἀπειρίαν τοῦ στρατηγεῖν·
そして、一部の者たちが執政官を凱旋将軍と宣言しようと試みたとき、彼らは一斉に大声を張り上げて非難の声を浴びせ、指揮官が将軍としての未熟さゆえに、自分たちの多くの優れた兵士を死なせたとして激しく罵った。
καὶ ἄλλῃ πολλῇ βλασφημίᾳ καὶ ἀγανακτήσει χρησάμενοι λύειν τὸν χάρακα καὶ ἀπάγειν σφᾶς εἰς τὴν πόλιν ἠξίουν, ὡς οὐχ ἱκανοὺς ἐσομένους, ἐὰν ἐπίωσιν οἱ πολέμιοι, δευτέραν ὑπομεῖναι μάχην.
そして、他の多くの悪口や憤りを示しながら、もし敵が襲撃してくれば、二度目の戦闘に耐えることはできないであろうからとして、陣を引き払い、自分たちを市へと撤退させるよう要求した。
§9.3.5καὶ οὔτε μεταδιδάσκοντος ἐπείθοντο τοῦ ἡγεμόνος, οὔτʼ ὀλοφυρομένου καὶ ἱκετεύοντος ἔπασχόν τι πρὸς τὰς δεήσεις, οὔτʼ ἀπειλὰς καὶ ἀνατάσεις, ὁπότε καὶ ταύταις χρήσαιτο, διʼ εὐλαβείας ἐλάμβανον, ἀλλὰ πρὸς ἅπαντα τραχυνόμενοι ταῦτα διέμενον.
彼らは、指揮官が説得しようとしても従わず、彼が嘆き懇願してもその願いに心を動かされることもなく、また、彼が脅しや警告を(たとえそれらを用いたとしても)発しても、恐れることもしなかった。 かえって、これらすべてに対して頑なになり続けた。
τοσαύτη δʼ ἀναρχία καὶ καταφρόνησις τοῦ ἡγεμόνος πᾶσιν ἐξ αὐτῶν παρέστη, ὥστε περὶ μέσας νύκτας ἐξαναστάντες τάς τε σκηνὰς ἔλυον καὶ τὰ ὅπλα ἀνελάμβανον καὶ τοὺς τραυματίας ἐβάσταζον οὐδενὸς κελεύσαντος.
彼らの間には、指揮官に対するこれほど大きな無秩序と侮蔑が全員に生じたため、真夜中頃に起き上がり、誰の命令もなしに、テントを撤去し、武器を取り、負傷者を担ぎ上げた。