§4.45.1λογιζόμενος δʼ ὁ Ταρκύνιος, ὅτι τοῖς μὴ κατὰ νόμους λαβοῦσι τὰς δυναστείας, ἀλλὰ διὰ τῶν ὅπλων κτησαμένοις, οὐ μόνον ἐπιχωρίου δεῖ φυλακῆς, ἀλλὰ καὶ ξενικῆς, τὸν ἐπιφανέστατον ἐκ τοῦ Λατίνων ἔθνους καὶ πλεῖστον ἁπάντων δυνάμενον ἐσπούδαζε φίλον ποιήσασθαι τῷ γάμῳ συζεύξας τῆς θυγατρός, ὃς ἐκαλεῖτο μὲν Ὀκταούιος Μαμίλιος, ἀνέφερε δὲ τὸ γένος εἰς Τηλέγονον τὸν ἐξ Ὀδυσσέως καὶ Κίρκης, κατῴκει δʼ ἐν πόλει Τύσκλῳ, ἐδόκει δὲ τὰ πολιτικὰ συνετὸς ἐν ὀλίγοις εἶναι καὶ πολέμους στρατηγεῖν ἱκανός.
タルクィニウスは、法に従わず、武器によって支配権を手に入れた者たちには、国内の守備兵だけでなく、外国の守備兵も必要であると考えて、ラティウム人の中で最も著名で、すべてのうちで最も実力のある者を、娘と結婚させて結びつけることによって味方にすることに努めた。 その男はオクタウィウス・マミリウスと呼ばれ、その家系をオデュッセウスとキルケの間に生まれたテレゴノスに遡り、トゥスクルムの街に住み、国政に長けた数少ない一人であり、戦争を指揮する能力もあると見なされていた。
§4.45.2τοῦτον τὸν ἄνδρα φίλον ἔχων καὶ διʼ αὐτοῦ τοὺς ἀρίστους ἐν ἑκάστῃ πόλει τῶν τὰ κοινὰ πραττόντων προσλαβὼν τότʼ ἤδη καὶ τῶν ὑπαιθρίων ἐπεχείρει πειρᾶσθαι πολέμων καὶ στρατιὰν ἐπὶ Σαβίνους ἐξάγειν οὐ βουλομένους ὑπηκόους εἶναι τοῖς ἐπιτάγμασιν, ἀλλʼ ἀπηλλάχθαι τῶν ὁμολογιῶν οἰομένους, ἐξ οὗ Τύλλιος ἐτελεύτησε, πρὸς ὃν ἐποιήσαντο τὰς ὁμολογίας.
この男を味方とし、彼を通じて、国政に携わる者たちのうち各都市で最も優れた人々を引き入れたタルクィニウスは、その時ついに野外での戦争をも試みることを企て、命令に従うことを望まず、むしろ彼らが条約を結んだ相手であるトゥッリウスが死んで以来、条約から解放されたと考えていたサビニ人たちに対して軍勢を率い出そうとした。
§4.45.3γνοὺς δὲ ταῦτα προεῖπε διʼ ἀγγέλων ἥκειν εἰς τὴν ἐν Φερεντίνῳ γινομένην ἀγορὰν τοὺς εἰωθότας ὑπὲρ τοῦ κοινοῦ τῶν Λατίνων συνεδρεύειν, ἡμέραν τινὰ ὁρίσας, ὡς περὶ κοινῶν καὶ μεγάλων πραγμάτων σὺν αὐτοῖς βουλευσόμενος.
これを知った彼は、彼らとともに共同の重大な事柄について協議するつもりであるとして、ある日を指定した上で、ラティウム人の共同体のために会議に集まる習慣のある者たちに、フェレンティヌムで開催される集会に来るよう、使者を通じて布告した。
§4.45.4οἱ μὲν δὴ παρῆσαν, ὁ δὲ Ταρκύνιος αὐτὸς ὁ καλέσας αὐτοὺς ὑστέρει.
彼らは参集したが、彼らを招いたタルクィニウス自身は遅れた。
ὡς δὲ πολὺς ἐγένετο καθημένοις ὁ χρόνος καὶ ἐδόκει τοῖς πλείοσιν ὕβρις εἶναι τὸ πρᾶγμα, ἀνήρ τις ἐν πόλει μὲν οἰκῶν Κορίλλῃ, δυνατὸς δὲ καὶ χρήμασι καὶ φίλοις καὶ τὰ πολέμια ἄλκιμος πολιτικόν τε λόγον εἰπεῖν οὐκ ἀδύνατος, Τύρνος Ἑρδώνιος ὄνομα, Μαμιλίῳ τε διάφορος ὢν διὰ τὴν πρὸς τὰ κοινὰ φιλοτιμίαν καὶ Ταρκυνίῳ διὰ τὸν Μαμίλιον ἀπεχθόμενος, ὅτι κηδεστὴν ἐκεῖνον ἠξίωσε λαβεῖν ἀνθʼ ἑαυτοῦ, πολλὴν ἐποιεῖτο τοῦ Ταρκυνίου κατηγορίαν τʼ ἄλλα διεξιὼν ἔργα τοῦ ἀνδρός, οἷς αὐθάδειά τις ἐδόκει προσεῖναι καὶ βαρύτης, καὶ τὸ μὴ παρεῖναι πρὸς τὸν σύλλογον αὐτὸν τὸν κεκληκότα τῶν ἄλλων ἁπάντων παρόντων.
彼らが座って待つうちに長い時間が経ち、多くの者にとってこの事態が侮辱であると思われたとき、コリッラという都市に住み、富と友人の多さによって有力であり、軍事においても勇敢で、政治的演説を行う能力にも欠けていなかった、トゥルヌス・ヘルドニウスという名の男が――彼は、公務に対するライバル意識からマミリウスとは不和であり、またタルクィニウスが自分ではなく彼を娘婿に迎えることを決めたためにマミリウスを通じてタルクィニウスを憎んでいたのだが――タルクィニウスに対する激しい非難を行い、高慢さと横暴さが伴っていると思われる、その男の他の数々の行いを詳細に語り、さらに、他のすべての者が出席しているのに、自ら招集した本人が集会に欠席していることを非難した。
§4.45.5ἀπολογουμένου δὲ τοῦ Μαμιλίου καὶ εἰς ἀναγκαίας τινὰς ἀναφέροντος αἰτίας τὸν τοῦ Ταρκυνίου χρονισμὸν ἀναβάλλεσθαι τʼ ἀξιοῦντος τὸν σύλλογον εἰς τὴν ἐπιοῦσαν ἡμέραν, πεισθέντες οἱ πρόεδροι τῶν Λατίνων ἀνεβάλοντο τὴν βουλήν.
マミリウスが弁護し、タルクィニウスの遅延を何らかのやむを得ない理由に帰し、集会を翌日に延期することを求めたので、納得したラティウム人の指導者たちは議会を延期した。