Humanitext Reader

ハリカルナッソスのディオニュシオス · ローマ古代誌 §4.17.1-4.17.4

第四・第五階層の武具編成と非武装部隊の配属

261 / 962 箇所 · ギリシア語

要旨

セルウィウス・トゥッリウスが第4、第5の財産階級の武具と戦闘配置、および年齢による部隊編成を定めたことを記述します。また、職人やラッパ手などの非武装部隊の特定の階級への配属と、有能な百人隊長の選出についても説明されています。

§4.17.1ἀφελὼν δὲ πάλιν ἐκ τῶν ὑπολειπομένων τοὺς ἐλάττω πεντακισχιλίων δραχμῶν ἔχοντας οὐσίαν ἄχρι πέντε καὶ εἴκοσι μνῶν, τετάρτην ἐποίησε μοῖραν.
そして再び、残された人々から、5,000ドラクマ未満から25ミナまでの財産を有する者たちを取り分け、第4の階級としました。
διέταξε δὲ καὶ τούτους εἰς εἴκοσι λόχους, καὶ δέκα μὲν ἐποίησε τῶν ἐν ἀκμῇ, δέκα δὲ τῶν ὑπερηλίκων κατὰ ταὐτὰ τοῖς προτέροις.
そして、この者たちをも20の部隊に編成し、先の者たちと同様に、10を壮年の者たちの部隊、10を高齢の者たちの部隊としました。
ὅπλα δὲ φέρειν ἔταξεν αὐτοὺς θυρεοὺς καὶ ξίφη καὶ δόρατα καὶ στάσιν ἔχειν ἐν τοῖς ἀγῶσι τὴν ὑστάτην.
そして彼らに、長盾と剣と槍を武具として携行し、戦いにおいては最後尾の位置をとるよう命じました。
§4.17.2τὴν δὲ πέμπτην μοῖραν, οἷς ἐντὸς εἴκοσι καὶ πέντε μνῶν ἄχρι δώδεκα καὶ ἡμίσους μνῶν ὁ βίος ἦν, εἰς τριάκοντα συνέταξε λόχους.
そして第5の階級として、その資産が25ミナ未満から12.5ミナまでである者たちを、30の部隊に編成しました。
διῄρηντο δὲ καὶ οὗτοι καθʼ ἡλικίαν· πεντεκαίδεκα μὲν γὰρ ἐξ αὐτῶν λόχοι τοὺς πρεσβυτέρους εἶχον, πεντεκαίδεκα δὲ τοὺς νεωτέρους.
彼らもまた年齢によって分けられており、それらのうち15の部隊は年長者を、15の部隊は若年者を含んでいました。
τούτους ἔταξε σαυνία καὶ §4.17.3σφενδόνας ἔχοντας ἔξω τάξεως συστρατεύεσθαι.
彼はこの者たちに対し、投げ槍とスリングを有して、陣形の外側で従軍することを命じました。
τέτταρας δὲ λόχους οὐδὲν ἔχοντας ὅπλον ἀκολουθεῖν ἐκέλευσε τοῖς ἐνόπλοις·
そして、武具を一切持たない4つの部隊に、武装した者たちに従うよう命じました。
ἦσαν δὲ τῶν τεττάρων τούτων δύο μὲν ὁπλοποιῶν τε καὶ τεκτόνων καὶ τῶν ἄλλων τῶν κατασκευαζόντων τὰ εἰς τὸν πόλεμον εὔχρηστα· δύο δὲ σαλπιστῶν τε καὶ βυκανιστῶν καὶ τῶν ἄλλοις τισὶν ὀργάνοις ἐπισημαινόντων τὰ παρακλητικὰ τοῦ πολέμου.
これら4つの部隊のうち、2つは兵器製造人や大工、および戦争に有用なものを製作するその他の職人たちであり、2つはラッパ手や喇叭奏者、およびその他の楽器によって戦争の突撃合図を告げる者たちでした。
προσέκειντο δʼ οἱ μὲν χειροτέχναι τοῖς τὸ δεύτερον ἔχουσι τίμημα διῃρημένοι καθʼ ἡλικίαν, ὁ μὲν τοῖς πρεσβυτέροις, ὁ δὲ τοῖς νεωτέροις ἀκολουθῶν §4.17.4λόχος.
そして、職人たち(の部隊)は、年齢によって二分され、一方の部隊は年長者に、他方の部隊は若年者に従う部隊として、第2の評価額に属する者たちに配属されました。
οἱ δὲ σαλπισταί τε καὶ οἱ βυκανισταὶ τῇ τετάρτῃ συνετάττοντο μοίρᾳ.
一方、ラッパ手や喇叭奏者たちは、第4の階級に配属されていました。
ἦν δὲ καὶ τούτων εἷς μὲν τῶν πρεσβυτέρων λόχος, εἷς δὲ τῶν νεωτέρων·
そして、この者たち(の部隊)も、一つは年長者の部隊、一つは若年者の部隊でした。
λοχαγοὶ δʼ ἐξ ἁπάντων ἐπιλεχθέντες οἱ γενναιότατοι τὰ πολέμια τοὺς ἰδίους ἕκαστοι λόχους εὐπειθεῖς τοῖς παραγγελλομένοις παρείχοντο.
そして、すべての中から、軍事において最も優れた者たちが百人隊長に選ばれ、それぞれが自分の部隊に、命令に対して従順であるようにさせました。

語釈・文法注

  1. 4.17.2ἐντὸς εἴκοσι καὶ πέντε μνῶν — 前置詞 ἐντός(属格支配)は「〜の内側に」から「〜未満に」を意味する。第4階層の下限が25ミナ(2,500ドラクマ)であったため、ここでは「25ミナ未満」という上限を指す。関係代名詞の与格 οἷς は所有の与格(「彼らにとって資産が…であった」)。
  2. 4.17.3ὁ μὲν τοῖς πρεσβυτέροις, ὁ δὲ τοῖς νεωτέροις ἀκολουθῶν ¦681¦ λόχος — 主語である οἱ μὲν χειροτέχναι(職人たち)に対して、同格のように機能する「部分と全体」の関係(部分の主格)を示す構文。本来は複数である職人たちの部隊(2つの部隊)を、「一方の部隊(ὁ μὲν ... λόχος)は年長者に従い、他方の部隊(ὁ δὲ ...)は若年者に従う」と個別に説明している。
  3. 4.17.4τοὺς ἰδίους ἕκαστοι λόχους εὐπειθεῖς τοῖς παραγγελλομένοις παρείχοντο — 動詞 παρέχομαι(中動態)は、対格(τοὺς ἰδίους λόχους)と形容詞対格(εὐπειθεῖς)を伴って「自分の部隊を従順な状態に保つ(引き渡す・示す)」という二重対格の使役的・結果的な構文を形成する。与格 τοῖς παραγγελλομένοις は形容詞 εὐπειθεῖς(〜に従順な)に係る。

この箇所を引用する

ハリカルナッソスのディオニュシオス, ローマ古代誌 §4.17.1-4.17.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:greekLit:tlg0081.tlg001.humanitext-grc2:4.17.1-4.17.4

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。