Humanitext Reader

シケリアのディオドロス · 歴史叢書 §3.58.1-3.58.4

キュベレの生い立ちと発明およびアッティスとの恋

219 / 406 箇所 · ギリシア語

要旨

女神キュベレ(山の母)の誕生と幼少期のフリュギアにおける神話、彼女が発明した様々な楽器や行い、そしてマルシュアスとの親交やアッティスとの恋、妊娠が語られる。

§3.58.1παραδέδοται δὲ τῆς θεοῦ ταύτης καὶ κατὰ τὴν Φρυγίαν γένεσις.
この女神の誕生はフリュギア地方においてもまた伝えられている。
οἱ γὰρ ἐγχώριοι μυθολογοῦσι τὸ παλαιὸν γενέσθαι βασιλέα Φρυγίας καὶ Λυδίας Μῄονα· γήμαντα δὲ Δινδύμην γεννῆσαι μὲν παιδίον θῆλυ, τρέφειν δʼ αὐτὸ μὴ βουλόμενον εἰς ὄρος ἐκθεῖναι τὸ προσαγορευόμενον Κύβελον.
というのも、現地の住民たちが語る神話によれば、昔、フリュギアとリュディアの王メオンがおり、彼はディンデュメを妻として女の子をもうけたが、その子を育てることを望まず、キュベロスと呼ばれる山に捨てたという。
ἐνταῦθα τῷ παιδίῳ κατά τινα θείαν πρόνοιαν τάς τε παρδάλεις καί τινα τῶν ἄλλων τῶν ἀλκῇ διαφερόντων θηρίων παρέχεσθαι τὴν θηλὴν καὶ διατρέφειν,
そこである神的な摂理によって、その幼子にヒョウや、力において優れた他の獣の一部が乳房を与えて育てた。
§3.58.2γύναια δὲ τινα περὶ τὸν τόπον ποιμαίνοντα κατιδεῖν τὸ γινόμενον, καὶ θαυμάσαντα τὴν περιπέτειαν ἀνελέσθαι τὸ βρέφος, καὶ προσαγορεῦσαι Κυβέλην ἀπὸ τοῦ τόπου.
その場所の近くで羊を飼っていた何人かの女たちが、起こっていることを見て、その奇妙な出来事に驚嘆して赤ん坊を拾い上げ、その場所にちなんでキュベレと名付けたという。
αὐξομένην δὲ τὴν παῖδα τῷ τε κάλλει καὶ σωφροσύνῃ διενεγκεῖν, ἔτι δὲ συνέσει γενέσθαι θαυμαστήν·
成長するにつれて、その少女は美しさと控えめさにおいて抜きん出た者となり、さらに知性においても驚くべき者となった。
τήν τε γὰρ πολυκάλαμον σύριγγα πρώτην ἐπινοῆσαι καὶ πρὸς τὰς παιδιὰς καὶ χορείας εὑρεῖν κύμβαλα καὶ τύμπανα, πρὸς δὲ τούτοις καθαρμοὺς τῶν νοσούντων κτηνῶν τε καὶ νηπίων παίδων εἰσηγήσασθαι·
彼女は、多くの管からなるパンの笛を最初に考案し、遊びや舞踊のためにシンバルと太鼓を発明し、さらにこれらに加えて、病気の家畜や幼い子供たちのための浄めを導入したのである。
§3.58.3διὸ καὶ τῶν βρεφῶν ταῖς ἐπῳδαῖς σωζομένων καὶ τῶν πλείστων ὑπʼ αὐτῆς ἐναγκαλιζομένων, διὰ τὴν εἰς ταῦτα σπουδὴν καὶ φιλοστοργίαν ὑπὸ πάντων αὐτὴν ὀρείαν μητέρα προσαγορευθῆναι.
それゆえ、乳児たちが呪文によって救われ、その多くが彼女によって抱きしめられたため、これらに対する熱心さと慈愛のために、彼女はすべての人から「山の母」と呼ばれたという。
συναναστρέφεσθαι δʼ αὐτῇ καὶ φιλίαν ἔχειν ἐπὶ πλέον φασὶ Μαρσύαν τὸν Φρύγα, θαυμαζόμενον ἐπὶ συνέσει καὶ σωφροσύνῃ·
また、フリュギア人マルシュアスが彼女と親しく交わり、格別の友情を抱いていたと人々は語っている。 彼は知性と控えめさにおいて称賛されていた。
καὶ τῆς μὲν συνέσεως τεκμήριον λαμβάνουσι τὸ μιμήσασθαι τοὺς φθόγγους τῆς πολυκαλάμου σύριγγος καὶ μετενεγκεῖν ἐπὶ τοὺς αὐλοὺς τὴν ὅλην ἁρμονίαν, τῆς δὲ σωφροσύνης σημεῖον εἶναί φασι τὸ μέχρι τῆς τελευτῆς ἀπείρατον γενέσθαι τῶν ἀφροδισίων.
そして、彼の知性の証拠として彼らは、多くの管からなるパンの笛の音を模倣し、その全体の調和を縦笛に移し替えたことを挙げている。 また彼の控えめさの兆候は、死に至るまで愛の交わりを経験しないままでいたことであると人々は言っている。
§3.58.4τὴν οὖν Κυβέλην εἰς ἀκμὴν ἡλικίας ἐλθοῦσαν ἀγαπῆσαι τῶν ἐγχωρίων τινὰ νεανίσκον τὸν προσαγορευόμενον μὲν Ἄττιν, ὕστερον δʼ ἐπικληθέντα Πάπαν·
さて、キュベレは年頃になると、現地のある若者を愛するようになった。 その若者はアッティスと呼ばれ、のちにパパスとあだ名された。
συνελθοῦσαν δʼ εἰς ὁμιλίαν αὐτῷ λάθρᾳ καὶ γενομένην ἔγκυον ἐπιγνωσθῆναι κατὰ τοῦτον τὸν καιρὸν ὑπὸ τῶν γονέων.
彼女は彼と密かに関係を持って妊娠し、この時に両親にその事実を知られたのである。

語釈・文法注

  1. §3.58.1γενέσθαι βασιλέα Φρυγίας καὶ Λυδίας Μῄονα· γήμαντα δὲ Δινδύμην γεννῆσαι μὲν παιδίον θῆλυ, τρέφειν δʼ αὐτὸ μὴ βουλόμενον εἰς ὄρος ἐκθεῖναι — μυθολογοῦσι(彼らは神話として語る)に依存する間接話法の構造。対格 Μῄονα(メオンが)が最初の不定詞 γενέσθαι(〜であったこと)の主語(または述語)であり、続く不定詞 γεννῆσαι(生んだこと)および ἐκθεῖναι(捨てたこと)の共通の主語として機能している。対格分詞 γήμαντα(結婚して)と βουλόμενον(望んで)は Μῄονα に修飾関係として一致している。
  2. §3.58.3τῶν βρεφῶν ταῖς ἐπῳδαῖς σωζομένων καὶ τῶν πλείστων ὑπʼ αὐτῆς ἐναγκαλιζομένων — τῶν βρεφῶν ... σωζομένων と τῶν πλείστων ... ἐναγκαλιζομένων は並列された独立属格。主節の不定詞 προσαγορευθῆναι(呼ばれたこと)に対する原因や理由(「乳児たちが救われ、抱きしめられたので」)を表す。ὑπʼ αὐτῆς(彼女によって)は受動分詞 ἐναγκαλιζομένων を修飾する。
  3. §3.58.4συνελθοῦσαν δʼ εἰς ὁμιλίαν αὐτῷ λάθρᾳ καὶ γενομένην ἔγκυον ἐπιγνωσθῆναι — 受動態不定詞 ἐπιγνωσθῆναι(見破られた、知られた)の文脈上の主語は、前文の τὴν οὖν Κυβέλην。対格分詞 συνελθοῦσαν(関係を持った)と γενομένην(妊娠した)は、この主語 Κυβέλην に性・数・格が一致している。行為者は ὑπὸ τῶν γονέων(両親によって)で示される。

この箇所を引用する

シケリアのディオドロス, 歴史叢書 §3.58.1-3.58.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:greekLit:tlg0060.tlg001.humanitext-grc5:3.58.1-3.58.4

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。