[ARCADIUS CHARISIUS libro singulari de muneribus ciuilibus. ] §50.4.18.prMunerum ciuilium triplex diuisio est: nam quaedam munera personalia sunt, quaedam patrimoniorum dicuntur, alia mixta.
[아르카디우스 카리시우스 『시민적 의무에 관한 단권서』로부터] 시민적 의무의 분류는 세 가지이다. 즉, 어떤 의무는 개인적인 것이고, 어떤 것은 재산상의 것이라 불리며, 다른 것은 혼합된 것이다.
§50.4.18.1Personalia sunt, quae animi prouisione et corporalis laboris intentione sine aliquo gerentis detrimento perpetrantur, ueluti tutela uel cura, kalendarii quoque curatio.
개인적 의무란 그것을 수행하는 자의 아무런 손실 없이, 정신적 배려와 육체적 노동의 집중을 통해 수행되는 것들이니, 예컨대 후견이나 보좌, 그리고 대출장부의 관리 등이다.
§50.4.18.2Et quaestura in aliqua ciuitate inter honores non habetur, sed personale munus est.
또한 일부 도시에서 재무관직은 명예직에 포함되지 아니하고, 개인적 의무에 해당한다.
§50.4.18.3Tironum siue equorum productio et si qua alia animalia necessario producenda uel res peruehendae siue persequendae sunt, uel pecunia fiscalis siue annona uel uestis, personae munus est.
신병이나 군마의 조달, 그리고 필요상 조달되어야 할 다른 동물이 있거나 수송 또는 추적·확보해야 할 물품이 있는 경우, 혹은 국고 자금이나 군량 또는 피복의 관리는 개인의 의무이다.
§50.4.18.4Cursus uehicularis sollicitudo, item angariarum praebitio personale munus est.
공공 우편마차의 관리, 마찬가지로 징발 마차의 제공은 개인적 의무이다.
§50.4.18.5Cura quoque emendi frumenti olei (nam harum specierum curatores, quos σιτώνας et ἐλαιώνας appellant, creari moris est) inter personalia munera in quibusdam ciuitatibus numerantur: et calefactio publici balinei, si ex reditibus alicuius ciuitatis curatori pecunia subministratur.
곡물과 기름 매입의 관리(이러한 품목의 관리자들을 그들이 '시토네스' 및 '엘라이오네스'라 부르는데, 이들을 선출하는 것이 관행이기 때문이다) 역시 일부 도시에서는 개인적 의무 중 하나로 꼽힌다. 또한 공중목욕탕의 가온도, 만약 어떤 도시의 수입으로부터 관리자에게 비용이 지원된다면 그러하다.
§50.4.18.6Sed et cura custodiendi aquae ductus personalibus muneribus adgregatur.
그리고 수도를 감시하고 관리하는 일 역시 개인적 의무에 가산된다.
§50.4.18.7Irenarchae quoque, qui disciplinae publicae et corrigendis moribus praeficiuntur: sed et qui ad faciendas uias eligi solent, cum nihil de proprio patrimonio in hoc munus conferant: item episcopi, qui praesunt pani et ceteris uenalibus rebus, quae ciuitatium populis ad cotidianum uictum usui sunt, personalibus muneribus funguntur.
공공의 질서 유지와 풍속의 교정을 담당하는 치안관(이레나르카이)도, 또한 도로 건설을 위해 선출되는 것이 관례인 자들(그들은 이 의무를 위해 자신의 개인 재산에서 아무것도 내놓지 않기 때문이다)도, 마찬가지로 도시 민중들의 일상적 생계를 위해 사용되는 빵과 기타 판매 물품들을 감독하는 감독관(에피스코피)들도 개인적 의무를 수행한다.
§50.4.18.8Qui annonam suscipit uel exigit uel erogat, et exactores pecuniae pro capitibus personalis muneris sollicitudinem sustinent.
군량을 수령하거나 징수하거나 배급하는 자, 그리고 인두세 징수관들은 개인적 의무의 책임을 떠맡는다.
§50.4.18.9Sed et curatores, qui ad colligendos ciuitatium publicos reditus eligi solent, personali munere subiugantur.
또한 도시의 공공 수입을 징수하기 위해 선출되는 것이 관례인 관리자들 역시 개인적 의무를 진다.
H §50.4.18.10i quoque, qui custodes aedium uel archeotae uel logographi uel tabularii uel xenoparochi (ut in quibusdam ciuitatibus) uel limenarchae uel curatores ad extruenda uel reficienda aedificia publica siue palatia siue naualia uel mansiones destinantur, si tamen pecuniam publicam in operis fabricam erogent, et qui faciendis uel reficiendis nauibus, ubi usus exigit, praeponuntur, muneribus personalibus adstringuntur.
이 들 역시, 즉 신전 수호자, 문서 보관인, 회계 서기, 기록 관리인, (일부 도시에서와 같은) 외국인 영접인, 항만장, 또는 공공 건물이나 궁전, 조선소, 숙소를 건설하거나 보수하도록 임명된 관리자들(단, 그들이 공사 건축에 공금을 지출하는 경우에 한한다), 그리고 필요에 따라 선박을 건조하거나 보수하는 일을 맡은 자들은 개인적 의무에 묶인다.
§50.4.18.11Camelasia quoque similiter personale munus est: nam ratione habita et alimentorum et camelorum certa pecunia camelariis dari debet, ut solo corporis ministerio obligentur.
낙타 사육 및 수송 역시 마찬가지로 개인적 의무이다. 왜냐하면 사료와 낙타 모두를 고려하여 낙타부들에게는 일정 액수의 돈이 지급되어야 하며, 이로써 그들이 오직 육체적 노역만으로 의무를 지도록 하기 때문이다.
hos ex albi ordine uocari nec ulla excusatione liberari, nisi sola laesi et inutilis corporis et infirmitate, specialiter sit expressum.
이들은 명부의 순서에 따라 소집되며, 신체 부상으로 쓸모없게 됨과 병약함 외에는 그 어떤 면제 사유로도 해방되지 못한다는 점이 특별히 규정되어 있다.
§50.4.18.12Legati quoque, qui ad sacrarium principis mittuntur, quia uiaticum, quod legatiuum dicitur, interdum solent accipere, sed et nyctostrategi et pistrinorum curatores personale munus ineunt.
황제의 성소로 파견되는 사절들 역시, 그들이 때로 '레가티움'이라 불리는 여비를 지급받는 것이 관례이기 때문이며, 밤 수호관(닉토스트라테고이)들과 제빵소 관리자들 역시 개인적 의무를 개시한다.
§50.4.18.13Defensores quoque, quos Graeci syndicos appellant, et qui ad certam causam agendam uel defendendam eliguntur, laborem personalis muneris adgrediuntur.
그리스인들이 '신디코이'라 부르는 옹호관(데펜소레스)들, 그리고 특정 소송을 수행하거나 방어하기 위해 선출된 자들도 개인적 의무의 노고에 착수한다.
§50.4.18.14Iudicandi quoque necessitas inter munera personalia habetur.
재판을 해야 할 필요성 역시 개인적 의무 중 하나로 여겨진다.
§50.4.18.15Si aliquis fuerit electus, ut compellat eos, qui prope uiam publicam possident, sternere uiam, personale munus est.
만약 누군가가 공공 도로 근처에 토지를 소유한 자들에게 도로를 포장하도록 강제하기 위해 선출된다면, 이는 개인적 의무이다.
§50.4.18.16Pari modo qui acceptandis siue suscipiendis censualibus professionibus destinantur, ad personalis muneris sollicitudinem animum intendunt.
마찬가지로 인구 및 재산 조사 신고서를 접수하거나 수령하도록 임명된 자들도 개인적 의무의 책임을 향해 마음을 쏟는다.
§50.4.18.17Mastigophori quoque, qui agonothetas in certaminibus comitantur, et scribae magistratus personali muneri seruiunt.
경기 대회에서 경기 주재자들을 동행하는 채찍꾼(마스티고포로이)들과 정무관의 서기들도 개인적 의무에 봉사한다.
§50.4.18.18Patrimoniorum sunt munera, quae sumptibus patrimonii et damnis administrantis expediuntur.
재산상의 의무란 재산의 지출과 그것을 관리하는 자의 손실을 통해 수행되는 것들이다.
§50.4.18.19Elemporia et pratura apud Alexandrinos patrimonii munus existimatur.
알렉산드리아인들에게서 식유 매입(엘렘포리아)과 프라투라 직무는 재산상의 의무로 여겨진다.
§50.4.18.20Susceptores quoque uini per prouinciam Africam patrimonii munus gerunt.
아프리카 속주 전역의 포도주 수령관들도 재산상의 의무를 수행한다.
§50.4.18.21Patrimoniorum autem munera duplicia sunt.
한편 재산상의 의무는 두 가지로 나뉜다.
nam quaedam ex his muneribus possessionibus siue patrimoniis indicuntur, ueluti agminales equi uel mulae et angariae atque ueredi.
왜냐하면 이러한 의무 중 일부는 소유지나 재산에 대해 부과되는 것들이니, 예컨대 군 수송용 말이나 노새, 그리고 징발 마차 및 파발마이다.
H §50.4.18.22uiusmodi igitur obsequia et hi, qui neque municipes neque incolae sunt, adgnoscere coguntur.
이러 한 종류의 복무는 시민도 아니고 거주민도 아닌 자들이라 할지라도 부담하도록 강제된다.
§50.4.18.23Sed et eos, qui faenus exercent, etsi ueterani sint, tributiones eiusmodi adgnoscere debere rescriptum est.
그러나 대금업을 하는 자들은 설령 퇴역병이라 할지라도 이러한 종류의 분담금을 부담해야 한다고 칙답되어 있다.
§50.4.18.24Ab huiusmodi muneribus neque primipilaris neque ueteranus aut miles aliusue, qui priuilegio aliquo subnixus, nec pontifex excusatur.
이러한 종류의 의무로부터는 수석백인대장도, 퇴역병도, 군인도, 혹은 그 어떤 특권에 힘입은 다른 자도, 그리고 신관 역시 면제되지 아니한다.
§50.4.18.25Praeterea habent quaedam ciuitates praerogatiuam, ut hi, qui in territorio earum possident, certum quid frumenti pro mensura agri per singulos annos praebeant: quod genus collationis munus possessionis est.
게다가 일부 도시들은 그 영역 내에 토지를 소유한 자들이 매년 토지 면적에 비례하여 일정량의 곡물을 공급해야 한다는 특권을 가지고 있는데, 이러한 종류의 분담은 토지 소유의 의무이다.
§50.4.18.26Mixta munera decaprotiae et icosaprotiae, ut Herennius Modestinus et notando et disputando bene et optima ratione decreuit: nam decaproti et icosaproti tributa exigentes et corporale ministerium gerunt et pro omnibus defunctorum fiscalia detrimenta resarciunt, ut merito inter mixta hoc munus numerari debeat.
데카프로티아와 이코사프로티아는 혼합된 의무이니, 이는 헤렌니우스 모데스티누스가 주해와 논증을 통해 훌륭하고도 가장 타당한 이유와 함께 판정한 바와 같다. 왜냐하면 데카프로티와 이코사프로티는 조세를 징수하면서 육체적 노역을 수행하고, 사망한 모든 자들을 대신하여 국고의 손실을 보전하기 때문이며, 따라서 이 의무가 혼합된 것들 사이에 포함되어야 마땅한 것이다.
§50.4.18.27Sed ea, quae supra personalia esse diximus, si hi qui funguntur ex lege ciuitatis suae uel more etiam de propriis facultatibus impensas faciant uel annonam exigentes desertorum praediorum damna sustineant, mixtorum definitione continebuntur.
그러나 우리가 위에서 개인적이라고 말한 그러한 의무들 역시, 그것을 수행하는 자들이 자기 도시의 법률이나 관습에 따라 자신의 사재로부터 비용을 지출하거나, 혹은 군량을 징수하면서 유기된 토지로 인한 손실을 감당한다면, 혼합된 의무의 정의에 포함된다.
H §50.4.18.28aec omnia munera, quae trifariam diuisimus, una significatione comprehenduntur: nam personalia et patrimoniorum et mixta munera ciuilia seu publica appellantur.
이 들 모든 의무는, 우리가 세 갈래로 나눈 것이지만, 하나의 명칭 하에 포괄된다. 즉, 개인적 의무와 재산상의 의무, 그리고 혼합된 의무는 시민적 또는 공공적 의무라 불린다.
§50.4.18.29Siue autem personalium dumtaxat siue etiam ciuilium munerum immunitas alicui concedatur, neque ab annona neque ab angariis neque a ueredo neque ab hospite recipiendo neque a naue neque capitatione, exceptis militibus et ueteranis, excusari possunt.
한편 개인적 의무에 한해서든 혹은 시민적 의무 전체에 대해서든 면제(임무니타스)가 누군가에게 허가된다 할지라도, 군인과 퇴역병을 제외하고는 군량의 분담으로부터도, 징발 마차로부터도, 파발마로부터도, 객손 영접으로부터도, 선박 제공으로부터도, 인두세로부터도 면제될 수 없다.
§50.4.18.30Magistris, qui ciuilium munerum uacationem habent, item grammaticis et oratoribus et medicis et philosophis, ne hospitem reciperent, a principibus fuisse immunitatem indultam et diuus Uespasianus et diuus Hadrianus rescripserunt.
시민적 의무의 면제를 누리는 교사들, 마찬가지로 문법학자, 수사학자, 의사 및 철학자들에게 객손을 영접하지 않아도 된다는 면제가 황제들에 의해 허용되었다는 사실을, 신성한 베스파시아누스와 신성한 하드리아누스가 칙답하였다.