[ULPIANUS libro quinquagensimo ad Sabinum. ] §46.4.13.prEt per iusiurandum liberti interpositam operarum obligationem per acceptilationem tolli uerius est.
또한 해방노예의 선서에 의해 발생한 노무 의무도 구두면제에 의해 소멸한다는 것이 더 타당하다.
§46.4.13.1Si id, quod in stipulationem deductum est, diuisionem non recipiat, acceptilatio in partem nullius erit momenti, ut puta si seruitus fuit praedii rustici uel urbani.
만약 약정의 대상이 된 것이 분할을 허용하지 않는다면, 부분적인 구두면제는 아무런 효력도 가지지 못한다. 예컨대 그것이 전원지역권이나 도시지역권인 경우가 그러하다.
plane si usus fructus sit in stipulatum deductus, puta fundi Titiani, poterit pro parte acceptilatio fieri et erit residuae partis fundi usus fructus.
분명히, 만약 용익권(예컨대 티티우스 토지의 용익권)이 약정의 대상으로 되었다면, 부분적으로 구두면제가 이루어질 수 있으며, 토지의 남은 부분에 대한 용익권이 존속하게 될 것이다.
si tamen uiam quis stipulatus accepto iter uel actum fecerit, acceptilatio nullius erit momenti: hoc idem est probandum, si actus accepto fuerit latus.
그러나 만약 통행권을 약정한 사람이 도보통행권이나 마차통행권을 구두면제하였다면, 그 구두면제는 아무런 효력도 가지지 못한다. 마차통행권이 구두면제된 경우에도 이와 똑같이 인정되어야 한다.
si autem iter et actus accepto fuerit latus, consequens erit dicere liberatum eum, qui uiam promisit.
그러나 도보통행권과 마차통행권이 모두 구두면제되었다면, 통행권을 약속한 사람이 면책되었다고 말하는 것이 논리적 귀결이다.
§46.4.13.2Illud certum est eum, qui fundum stipulatus usum fructum uel uiam accepto facit, in ea esse causa, ut acceptilatio non ualeat: qui enim accepto facit, uel totum uel partem eius, quod stipulatus est, debet accepto facere, hae autem partes non sunt, non magis quam si quis domum stipulatus accepto ferat cementa uel fenestras uel parietem uel diaetam.
토지를 약정한 사람이 용익권이나 통행권을 구두면제하는 경우, 그 구두면제가 효력을 가지지 못하는 상태에 있다는 것은 확실하다. 왜냐하면 구두면제를 하는 사람은 자신이 약정한 것의 전부 또는 일부를 구두면제해야 하는데, 이것들은 일부가 아니기 때문이다. 이는 집을 약정한 사람이 석재, 창문, 벽 또는 방을 구두면제하는 것과 다를 바 없다.
§46.4.13.3Si quis usum fructum stipulatus usum accepto tulerit, si quidem sic tulerit acceptum quasi usu debito, liberatio non continget: si uero quasi ex usu fructu, cum possit usus sine fructu constitui, dicendum est acceptilationem ualere.
만약 용익권을 약정한 사람이 사용권을 구두면제한 경우, 만약 마치 사용권이 부담되어 있었던 것처럼 구두면제하였다면 면책은 일어나지 않을 것이다. 그러나 만약 용익권에서 비롯된 것처럼 구두면제하였다면, 수익권이 없는 사용권을 설정하는 것도 가능하므로, 그 구두면제는 유효하다고 보아야 한다.
§46.4.13.4Si is, qui hominem stipulatus est, Stichum accepto tulerit, Iulianus libro quinquagensimo quarto digestorum scripsit acceptilationem aliquid egisse tollisseque totam obligationem: quod enim inuito stipulatori promissor soluere potest, id et acceptum latum liberationem pariet.
만약 '사람'을 약정한 사람이 스티쿠스를 구두면제하였다면, 율리아누스는 『학설휘찬』 제54권에서 그 구두면제가 어떤 효과를 내었으며 채무 전체를 소멸시켰다고 저술했다. 왜냐하면 약정을 구한 사람의 의사에 반해서라도 약속한 사람이 이행할 수 있는 것은, 그것이 구두면제되었을 때에도 면책을 낳기 때문이다.
§46.4.13.5Eum, qui fundum stipulatus est, non posse de dolo malo clausulam acceptum ferre constat: non enim in partem debiti id constitit, et aliud est quod debetur, aliud quod accepto fertur.
토지를 약정한 사람은 기망 조항을 구두면제할 수 없다는 것은 명백하다. 왜냐하면 그것은 채무의 일부를 구성하지 않으며, 또한 부담하고 있는 것과 구두면제하는 것은 별개의 것이기 때문이다.
§46.4.13.6Si Stichum aut decem sub condicione stipulatus Stichum acceptum fecerit et pendente condicione Stichus decesserit, decem in obligatione manebunt, perinde ac si acceptilatio interposita non fuisset.
만약 조건부로 '스티쿠스 또는 10'을 약정한 사람이 스티쿠스를 구두면제하고 조건 성취 전에 스티쿠스가 사망하였다면, 10은 채무 속에 남을 것이다. 이는 마치 구두면제가 행해지지 않은 것과 같다.
§46.4.13.7Si fideiussori accepto fuerit latum, cum reus re, non uerbis fuisset obligatus, an reus quoque liberetur? et hoc iure utimur, ut, licet reus non sit uerbis obligatus, tamen acceptilatione per fideiussorem liberetur.
만약 주채무자가 말이 아니라 물건에 의해 구속되어 있었고 말에 의해서는 구속되지 않았을 때, 보증인에게 구두면제가 행해졌다면 주채무자도 면책되는가? 그리고 우리는 다음과 같은 법을 적용한다. 즉, 비록 주채무자가 말에 의해 구속되어 있지 않더라도, 보증인을 통해 이루어진 구두면제에 의해 면책된다는 것이다.
§46.4.13.8Si legatorum sub condicione relictorum fideiussori dato accepto latum sit, legata debebuntur postea condicione eorum existente.
만약 조건부로 남겨진 유증물을 위해 제공된 보증인에게 구두면제가 행해졌다면, 유증물은 나중에 그것들의 조건이 성취되었을 때 채무로 남게 될 것이다.
§46.4.13.9Qui ita stipulatur a fideiussore: 'quod Titio credidero, fide tua esse iubes?', deinde, antequam crederet, acceptum fecit fideiussori, reus non liberabitur, sed quandoque ei creditum fuerit, tenetur: nam et si fideiussorem non ante liberatum esse credimus, quam cum fuerit creditum reo, non tamen reus antiquiore acceptilatione, quam obligatio eius est, liberari potuit.
보증인로부터 다음과 같이 약정한 사람, 즉 "내가 티티우스에게 빌려줄 것을 너의 보증 하에 두도록 명하는가?"라고 약정하고, 그 후 빌려주기 전에 보증인에게 구두면제를 하였다면, 주채무자는 면책되지 않고 그에게 빌려줌이 있을 때는 언제나 그는 구속된다. 왜냐하면 설령 주채무자에게 빌려주기 전에는 보증인도 면책되지 않는다고 우리가 믿는다 하더라도, 어쨌든 주채무자는 자신의 채무보다 더 오래된 구두면제에 의해 면책될 수는 없기 때문이다.
§46.4.13.10Tutor, curator furiosi acceptum ferre non potuit, nec procurator quidem potest facere acceptum: sed hi omnes debent nouare (possunt enim) et sic accepto facere.
후견인, 광인자의 보좌인은 구두면제를 할 수 없었고, 대리인 역시 구두면제를 할 수 없다. 그러나 이 모든 사람들은 경개를 해야 하며(그들은 그것을 할 수 있으므로), 그렇게 한 후에 구두면제를 해야 한다.
ne his quidem accepto fieri potest, sed nouatione facta poterunt liberari per acceptilationem.
이들에게 구두면제를 하는 것도 불가능하지만, 경개가 이루어진 후라면 구두면제를 통해 면책될 수 있을 것이다.
nam et in absentium persona hoc remedio uti solemus: stipulamur ab aliquo id nouandi causa, quod nobis absens debet, et ita accepto liberamus, a quo stipulati sumus: ita fiet, ut absens nouatione, praesens acceptilatione liberetur.
왜냐하면 부재자의 경우에도 우리는 이 구제수단을 사용하는 것이 관례이기 때문이다. 즉, 부재자가 우리에게 지고 있는 채무를 경개하기 위해, 우리는 어떤 사람으로부터 약정을 구하고, 그렇게 함으로써 약정을 구한 대상에게 구두면제에 의해 면책한다. 그렇게 함으로써 부재자는 경개에 의해, 현존자는 구두면제에 의해 면책될 것이다.
H §46.4.13.11eres quoque et liberare et liberari accepto potest et honorarii successores.
상속인 역시 구두면제에 의해 면책할 수도 면책될 수도 있으며, 명예법상의 승계인도 마찬가지이다.
§46.4.13.12Ex pluribus reis stipulandi si unus acceptum fecerit, liberatio contingit in solidum.
복수의 약정수령인 중 한 사람이 구두면제를 하였다면, 채무 전부의 면책이 일어난다.