[ULPIANUS libro quadragensimo quarto ad edictum. ] §38.5.3.prSi patronus heres institutus ex debita parte adierit hereditatem, dum ignorat aliqua libertum in fraudem suam alienasse, uideamus, an succurri ignorantiae eius debeat, ne decipiatur liberti fraudibus.
[울피아누스 《고시주해》 제44권에서.] 만약 파트로누스가 의무적 비율에 따라 상속인으로 지정되어 상속을 승인하였으나, 해방노예가 자신을 사해할 목적으로 일부 재산을 처분했다는 사실을 알지 못했다면, 그의 부지가 구제받아야 하는지, 즉 그가 해방노예의 사해행위에 속지 않도록 해야 하는지 검토해 보자.
et Papinianus libro quarto decimo quaestionum respondit in eadem causa manere ea, quae alienata sunt, idcircoque patronum sibi imputare debere, qui, cum posset bonorum possessionem accipere contra tabulas propter ea quae alienata uel mortis causa donata sunt, non fecit.
이에 대해 파피니아누스는 《질의집》 제14권에서 다음과 같이 답변하였다. 이미 처분된 재산은 그대로 유지되며, 따라서 파트로누스는 스스로를 탓해야 한다. 왜냐하면 그는 처분되었거나 사인증여된 재산들 때문에 유언에 반하는 유산점유를 청구할 수 있었음에도 그렇게 하지 않았기 때문이다.
§38.5.3.1Haec actio in perpetuum datur, quia habet rei persecutionem.
이 소송은 영구적으로 부여된다. 왜냐하면 이는 재산의 추급을 목적으로 하기 때문이다.
§38.5.3.2Patronum ex asse heredem institutum uolentem Fauiana actione uti praetor admittit, quia erat iniquum excludi eum a Fauiana, qui non sponte adiit hereditatem, sed quia bonorum possessionem contra tabulas petere non potuit.
단독 상속인으로 지정된 파트로누스가 파비아누스 소송을 사용하고자 하는 경우 법무관은 이를 허용한다. 왜냐하면 자발적으로 상속을 승인한 것이 아니라 유언에 반하는 유산점유를 청구할 수 없었기 때문에 상속을 승인한 자가 파비아누스 소송에서 배제되는 것은 불공정하기 때문이다.
§38.5.3.3Si intestatus libertus decesserit, patronus adeundo hereditatem eius reuocat per Caluisianam actionem ea, quae alienata sunt dolo malo, quo minus pars ex testamento debita bonorum liberti ad patronum liberosue eius perueniret: idque est, siue petita sit a patrono ab intestato bonorum possessio siue non sit.
만약 해방노예가 유언 없이 사망한 경우, 파트로누스는 그 상속을 승인함으로써, 해방노예의 재산 중 유언에 의해 당연히 귀속되었어야 할 법정 부분이 파트로누스나 그의 자녀들에게 귀속되는 것을 방해할 목적으로 악의에 의해 처분된 재산을 칼비시아누스 소송을 통해 취소한다. 이는 파트로누스가 무유언에 따른 유산점유를 청구했는지 여부와 무관하다.
§38.5.3.4Si plures sint patronae et patroni, singuli uirilem tantum reuocabunt uel Caluisiana.
만약 여러 명의 여파트로누스 및 남파트로누스가 있는 경우, 각자는 (파비아누스 소송이나) 칼비시아누스 소송을 통해서도 각각 자신의 머릿수 비율만큼만 취소할 수 있을 뿐이다.
§38.5.3.5Si libertus intestatus decesserit relicta patrono debita portione aut aliquo amplius, aliquid etiam alienauerit, Papinianus libro quarto decimo quaestionum scribit nihil esse reuocandum: nam qui potuit alicui relinquere quid testamento, si debitam portionem patrono relinquat praeterea, donando nihil uidetur in fraudem facere.
만약 해방노예가 유언 없이 사망하면서 파트로누스에게 의무적 비율 또는 그 이상을 남겨두었으나, 다른 한편으로 일부 재산을 처분한 경우, 파피니아누스는 《질의집》 제14권에서 아무것도 취소해서는 안 된다고 기록하고 있다. 왜냐하면 유언으로 누군가에게 재산을 남겨줄 수 있었던 자가 파트로누스에게 의무적 비율을 남겨두고서 추가로 증여를 행하였다 하더라도 사해행위를 한 것으로 보이지는 않기 때문이다임.