§39.21.1sub hunc nuntium ex Ligustinis vulgatum litterae ex Hispania mixtam gaudio tristitiam adferentes recitatae sunt.
리구리아인들에 대한 이 소식이 전해진 직후, 히스파니아로부터 기쁨과 슬픔이 뒤섞인 소식을 담은 서한이 낭독되었다.
§39.21.2C. Atinius, qui biennio ante praetor in eam provinciam profectus erat, cum Lusitanis in agro Hastensi signis collatis pugnavit: ad sex milia hostium sunt caesa, ceteri fusi et fugati castrisque exuti.
2년 전에 법무관으로 그 속주로 출발했던 가이우스 아티니우스는 하스타 지역에서 루시타니아인들과 전열을 가다듬고 맞서 싸웠다. 적군 약 6천 명이 전사했고, 나머지는 패주하여 흩어졌으며 진영마저 빼앗겼다.
§39.21.3ad oppidum deinde Hastam oppugnandum legiones ducit: id quoque haud multo maiore certamine cepit quam castra;
그 후 그는 하스타 마을을 공격하기 위해 군단을 이끌었다. 그는 진영을 빼앗을 때보다 그리 크지 않은 전투를 치르고 그곳 역시 점령했다.
sed dum incautius subit muros, ictus ex vulnere post dies paucos moritur.
그러나 그가 너무 부주의하게 성벽으로 다가 가다가 부상을 입었고, 몇 일 후 그 상처로 인해 사망했다.
§39.21.4litteris de morte propraetoris recitatis senatus censuit mittendum, qui ad Lunae portum C. Calpurnium praetorem consequeretur, nuntiaretque senatum aequum censere, ne sine imperio provincia esset, maturare eum proficisci.
전직 법무관의 사망에 관한 서한이 낭독되자, 원로원은 루나 항구에서 법무관 가이우스 칼푸르니우스를 뒤쫓아, 속주가 지휘관 없이 방치되지 않도록 그가 출발을 서두르는 것이 원로원의 뜻에 부합한다고 전할 사신을 보내로 결의했다.
quarto die qui missus erat Lunam venit:
파견된 사람은 나흘째 되는 날 루나에 도착했다.
§39.21.5paucis ante diebus Calpurnius profectus erat.
칼푸르니우스는 며칠 전에 이미 출발한 뒤였다.
§39.21.6et in citeriore Hispania L. Manlius Acidinus, qui eodem tempore, quo C. Atinius in provinciam ierat, cum Celtiberis acie conflixit.
그리고 근 히스파니아에서는, 가이우스 아티니우스가 속주로 갔던 것과 같은 시기에 그곳으로 갔던 루키우스 만리우스 아치디누스가 켈티베리아인들과 야전에서 충돌했다.
§39.21.7incerta victoria discessum est, nisi quod Celtiberi castra inde nocte proxima moverunt, Romanis et suos sepeliendi et spolia legendi ex hostibus potestas facta est.
승패를 가리지 못한 채 회군했으나, 다만 켈티베리아인들이 바로 다음 날 밤에 그곳에서 진영을 옮겼기 때문에, 로마인들에게는 아군을 매장하고 적군으로부터 전리품을 수습할 기회가 주어졌다.
§39.21.8paucos post dies maiore coacto exercitu Celtiberi ad Calagurrim oppidum ultro lacessiverunt proelio Romanos.
며칠 후, 더 큰 군대를 모은 켈티베리아인들은 칼라구리스 마을 근처에서 먼저 로마인들에게 싸움을 걸어왔다.
§39.21.9nihil traditur, quae causa numero aucto infirmiores eos fecerit.
전력이 증강되었음에도 무엇이 그들을 더 약하게 만들었는지에 대해서는 아무것도 전해지지 않는다.
superati proelio sunt: ad duodecim milia hominum caesa, plus duo capta, et castris Romanus potitur.
그들은 전투에서 패배했다. 약 1만 2천 명이 전사하고 2천 명 이상이 생포되었으며, 로마군이 그들의 진영을 차지했다.
§39.21.10et nisi successor adventu suo inhibuisset impetum victoris, subacti Celtiberi forent.
그리고 만약 후임자가 도착하여 승리자(로마군)의 공세를 저지하지 않았더라면, 켈티베리아인들은 굴복당했을 것이다.
novi praetores ambo in hiberna exercitus deduxerunt.
두 신임 법무관은 모두 군대를 겨울 진영으로 인도했다.