Humanitext Reader

리비우스 · 로마사 §38.38.1-38.38.18

안티오코스 3세와의 아파메아 조약 조항

1770개 구절 중 1425번째 · 라틴어

요약

로마의 10인 사절단과 안티오코스 3세 사이에 합의된 아파메아 조약의 구체적인 영토 할양, 군비 제한, 배상금 지급, 인질 제공 및 도망자 인도 등의 문언이 상세히 규정된다.

§38.38.1ibi ex decem legatorum sententia foedus in haec verba fere cum Antiocho conscriptum est:
그곳에서 10명의 사절들의 결정에 따라 안티오코스와의 조약이 대략 다음과 같은 문구로 작성되었다.
§38.38.2“amicitia regi Antiocho cum populo Romano his legibus et condicionibus esto: ne quem exercitum, qui cum populo Romano sociisve bellum gesturus erit, rex per fines regni sui eorumve, qui sub dicione eius erunt, transire sinito, neu commeatu neu qua alia ope iuvato;
"안티오코스 왕과 로마 인민 사이의 우호 관계는 다음과 같은 법과 조건에 기초한다. 로마 인민 또는 그 동맹국들과 전쟁을 치르려는 그 어떤 군대도, 왕은 자신의 왕국 영토나 자신의 지배하에 있는 자들의 영토를 통과하도록 허용해서는 안 되며, 식량이나 다른 어떤 원조로도 도와서는 안 된다.
§38.38.3idem Romani sociique Antiocho et iis, qui sub imperio eius erunt, praestent.
로마인들과 그 동맹국들도 안티오코스와 그의 지배하에 있는 자들에게 동일한 것을 보장해야 한다.
belli gerendi ius Antiocho ne esto cum iis, qui insulas colunt, neve in Europam transeundi.
안티오코스는 섬들에 거주하는 자들과 전쟁을 치를 권리가 없으며, 유럽으로 건너갈 권리도 없다.
§38.38.4excedito urbibus agris vicis castellis cis Taurum montem usque ad Halyn amnem, et a valle Tauri usque ad iuga, qua in Lycaoniam vergit.
그는 타우루스 산맥 이남, 할리스 강에 이르기까지의 도시, 영지, 마을, 요새들에서, 그리고 타우루스 계곡에서 리카오니아로 기울어지는 산등성이에 이르기까지의 지역에서 퇴거해야 한다.
§38.38.5ne qua praeter arma efferto ex iis oppidis agris castellisque, quibus excedat;
퇴거하는 그 마을, 영지, 요새들에서 무기 외에는 아무것도 가지고 나가서는 안 된다.
si qua extulit, quo quaeque oportebit, recte restituito.
만약 무언가를 가지고 나갔다면, 각각 원래 있어야 할 곳으로 올바르게 반환해야 한다.
§38.38.6ne militem neu quem alium ex regno Eumenis recipito.
에우메네스의 왕국으로부터 군인이나 그 밖의 누구도 받아들여서는 안 된다.
si qui earum urbium cives, quae regno abscedunt, cum rege Antiocho intraque fines regni eius sunt, Apameam omnes ante diem certam redeunto;
만약 그 왕국에서 떨어져 나가는 도시들의 시민들 중 안티오코스 왕과 함께 그의 왕국 영토 안에 있는 자들이 있다면, 모두 정해진 날짜 전에 아파메아로 돌아가야 한다.
§38.38.7qui ex regno Antiochi apud Romanos sociosque sunt, iis ius abeundi manendique esto;
안티오코스의 왕국 출신으로 로마인들과 동맹국들 사이에 있는 자들에게는 떠나거나 머무를 권리가 있다.
servos seu fugitivos seu bello captos, seu quis liber captus aut transfuga erit, reddito Romanis sociisque.
도망쳤거나 전쟁에서 사로잡힌 노예, 혹은 사로잡힌 자유인이나 탈영병은 로마인들과 동맹국들에 반환해야 한다.
§38.38.8elephantos tradito omnis neque alios parato.
모든 코끼리를 인도해야 하며 다른 코끼리를 길러서는 안 된다.
tradito et naves longas armamentaque earum, neu plures quam decem naves tectas neve plures quam * naves actuarias, quarum nulla plus quam triginta remis agatur, habeto, neve monerem belli causa,
군선들과 그 장비들도 인도해야 하며, 갑판이 있는 배는 10척을 초과하여, 그리고 신속선은 *척을 초과하여 보유해서는 안 된다. 그중 어떤 배도 30개보다 많은 노로 움직여서는 안 되며, 전쟁을 일으킬 목적으로 단층선을 보유해서도 안 된다.
§38.38.9quod ipse illaturus erit.
그 전쟁이란 그 자신이 장차 일으킬 전쟁을 말한다.
ne navigato citra Calycadnum neu Sarpedonium promunturia, extra quam si qua navis pecuniam in stipendium aut legatos aut obsides portabit.
칼리카드누스와 사르페도니움 곶보다 이쪽으로 항해해서는 안 된다. 다만 공납을 위한 돈이나 사절, 혹은 인질을 태운 배는 예외로 한다.
§38.38.10milites mercede conducendi ex iis gentibus, quae sub dicione populi Romani sunt, Antiocho regi ius ne esto, ne voluntarios quidem recipiendi.
로마 인민의 지배하에 있는 부족들로부터 용병을 고용할 권리는 안티오코스 왕에게 없으며, 자원병이라 할지라도 받아들여서는 안 된다.
§38.38.11Rhodiorum sociorumve quae aedes aedificiaque intra fines regni Antiochi sunt, quo iure ante bellum fuerunt, eo Rhodiorum sociorumve sunto;
안티오코스 왕국의 영토 안에 있는 로도스인들이나 동맹국들의 가옥과 건물들은 전쟁 전에 가졌던 것과 동일한 권리로 로도스인들이나 동맹국들의 소유가 된다.
§38.38.12si quae pecuniae debentur, earum exactio esto;
만약 받아야 할 돈이 있다면 그것을 징수할 수 있다.
si quid ablatum est, id conquirendi cognoscendi repetendique item ius esto.
만약 빼앗긴 것이 있다면 그것을 수색하고 확인하여 반환을 요구할 권리 역시 동일하게 존재한다.
si quas urbes, quas tradi oportet, ii tenent, quibus Antiochus dedit, et ex iis praesidia deducito, §38.38.13utique recte tradantur, curato.
만약 인도되어야 할 도시들을 안티오코스가 그것을 넘겨준 자들이 점유하고 있다면, 그 도시들로부터 수비대를 철수시키고, 그 도시들이 올바르게 인도되도록 확실히 조치해야 한다.
argenti probi talenta Attica duodecim milia dato intra duodecim annos pensionibus aequis — talentum ne minus pondo octoginta Romanis ponderibus pendat — et tritici quingenta quadraginta milia modium.
양질의 은 아티카 달란트 12,000개를 12년 동안 균등한 분할금으로 납부해야 한다. 1달란트는 로마 무게로 80파운드보다 가벼워서는 안 된다. 또한 밀 540,000모디우스를 납부해야 한다.
§38.38.14Eumeni regi talenta trecenta quinquaginta intra quinquennium dato, et pro frumento, quod aestimatione fit, talenta centum viginti septem.
에우메네스 왕에게는 5년 이내에 350달란트를 지급해야 하며, 평가액에 따른 곡물 대금으로 127달란트를 지급해야 한다.
§38.38.15obsides Romanis viginti dato et triennio mutato, ne minores octonum denum annorum neu maiores quinum quadragenum.
로마인들에게 인질 20명을 제공하고 3년마다 교체해야 한다. 인질은 18세 미만이거나 45세 초과여서는 안 된다.
§38.38.16si qui sociorum populi Romani ultro bellum inferent Antiocho, vim vi arcendi ius esto, dum ne quam urbem aut belli iure teneat aut in amicitiam accipiat.
만약 로마 인민의 동맹국들 중 누군가가 먼저 안티오코스에게 전쟁을 걸어온다면, 무력으로 무력을 방어할 권리가 있다. 다만 그로 인해 어떤 도시도 전쟁의 권리로 점유하거나 우호 관계로 받아들여서는 안 된다.
§38.38.17controversias inter se iure ac iudicio disceptanto, aut, si utrisque placebit, bello. ” §38.38.18de Hannibale Poeno et Aetolo Thoante et Mnasilocho Acarnane et Chalcidensibus Eubulida et Philone dedendis in hoc quoque foedere adscriptum est, et ut, si quid postea addi demi mutarive placuisset, ut id salvo foedere fieret.
그들 사이의 분쟁은 법과 재판에 의해 해결하거나, 양방이 원할 경우 전쟁으로 해결해야 한다." 카르타고인 한니발, 아이톨리아인 토아스, 아카르나니아인 므나실로코스, 에우보이아의 칼키스인 에우불리다스와 필론의 인도에 관해서도 이 조약에 추가로 규정되었으며, 또한 추후에 무언가를 추가, 삭제, 혹은 변경하기를 원할 경우, 조약의 효력을 손상시키지 않는 한에서 그것이 이루어지도록 규정되었다.

어휘·문법 주석

  1. 38.38.2amicitia regi Antiocho cum populo Romano his legibus et condicionibus esto — regi Antiocho는 '소유의 여격'으로 직역하면 '안티오코스 왕에게 ~가 있을지어다'이다. esto는 3인칭 단수 미래 명령형(명령법 II)으로, 법률이나 조약 문서 특유의 구속력 있는 의무('~해야 한다', '~하는 것으로 한다')를 나타낸다.
  2. 38.38.4excedito urbibus agris vicis castellis cis Taurum montem — excedito는 3인칭(또는 2인칭) 단수 미래 명령형이다. 생략된 주어는 앞 문장의 왕(안티오코스)이다. 탈격 명사군(urbibus, agris, vicis, castellis)은 동사 excedo가 지배하는 '분리의 탈격'이다.
  3. 38.38.8quarum nulla plus quam triginta remis agatur — quarum은 속격 복수 관계대명사로 선행사는 naves이다. agatur는 관계절 내의 접속법 현재로 여기서는 제한이나 묘사의 기능을 수행한다. remis는 '수단의 탈격'이다.
  4. 38.38.16dum ne quam urbem aut belli iure teneat — dum ne는 단서 조항을 이끄는 접속사로 '~하지 않는 한', '~하지 않는다는 조건으로'라는 의미를 가지며 접속법 현재인 teneat를 동반한다. quam은 부정대명사 quis / qui의 여성 단수 대격으로, ne 뒤에서 aliquam을 대신하여 '그 어떤 ~도 ...않다'라는 의미로 사용된다.

이 구절 인용하기

리비우스, 로마사 §38.38.1-38.38.18. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:38.38.1-38.38.18

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.