§3.49.1concitatur multitudo partim atrocitate sceleris, partim spe per occasionem repetendae libertatis.
군중은 한편으로는 범행의 잔혹함에, 다른 한편으로는 기회를 틈타 자유를 되찾겠다는 희망에 고무되었다.
§3.49.2Appius nunc vocari Icilium, nunc retractantem arripi, postremo, cum locus adeundi apparitoribus non daretur, ipse cum agmine patriciorum iuvenum per turbam vadens in vincula duci iubet.
아피우스는 때로는 이킬리우스를 소환하라고, 때로는 저항하는 그를 붙잡으라고 명령하다가, 결국 부하들이 접근할 틈조차 주어지지 않자, 스스로 귀족 청년들의 무리를 이끌고 군중 사이를 헤치고 나아가며 그를 투옥하라고 명령했다.
§3.49.3iam circa Icilium non solum multitudo, sed duces quoque multitudinis erant, L. Valerius et M. Horatius, qui repulso lictore, si iure ageret, vindicare se a privato Icilium aiebant;
이제 이킬리우스 주변에는 군중뿐만 아니라 군중의 지도자들인 루키우스 발레리우스와 마르쿠스 호라티우스도 있었다.
si vim adferre conaretur, ibi quoque haud inpares fore.
이들은 리크토르를 격퇴한 후, 만약 아피우스가 법에 따라 행동한다면 자신들이 사인의 손에서 이킬리우스를 보호할 것이며, 만약 그가 무력을 행사하려 한다면 그곳에서도 자신들이 결코 뒤지지 않을 것이라고 주장했다.
hinc atrox rixa oritur.
이로부터 격렬한 싸움이 일어났다.
§3.49.4Valerium Horatiumque lictor decemviri invadit; franguntur a multitudine fasces.
십인위원의 리크토르가 발레리우스와 호라티우스를 공격했으나, 파스케스는 군중의 손에 부서졌다.
in contionem Appius escendit; secuntur Horatius Valeriusque.
아피우스가 연단에 올랐고, 호라티우스와 발레리우스가 그 뒤를 따랐다.
. eos contio audit;
집회에 모인 이들은 그들의 말에 귀를 기울였다.
§3.49.5decemviro obstrepitur.
십인위원에게는 야유와 고함이 쏟아졌다.
iam pro imperio Valerius discedere a privato lictores iubebat, cum fractis animis Appius vitae metuens in domum se propinquam foro insciis adversariis capite obvoluto recipit.
이미 발레리우스가 자신의 직권으로 리크토르들에게 사인의 곁을 떠나라고 명령하고 있던 그때, 기세가 꺾이고 목숨을 잃을까 두려워진 아피우스는 적들이 눈치채지 못하게 머리를 감싸 가린 채 포룸 인근의 집으로 퇴각했다.
§3.49.6Sp. Oppius, ut auxilio collegae esset, in forum ex altera parte inrumpit.
스푸리우스 옵피우스는 동료를 도우러 다른 쪽에서 포룸으로 난입했다.
videt imperium vi victum.
그는 권력이 무력에 굴복한 것을 보았다.
agitatus deinde consiliis, ad quae ex omni parte adsentiendo multis auctoribus trepidaverat, senatum postremo vocari iussit.
그 후, 사방에서 찬동하는 많은 조언자들의 의견에 휩쓸려 갈팡질팡하던 그는 마침내 원로원을 소집하라고 명령했다.
§3.49.7ea res, quod magnae parti patrum displicere acta decemvirorum videbantur, spe per senatum finiendae potestatis eius multitudinem sedavit.
이 조치는 원로원 의원 대다수에게 십인위원들의 행태가 못마땅해 보였던 터라, 원로원을 통해 그 권력을 끝낼 수 있으리라는 희망을 품게 하여 군중을 진정시켰다.
senatus §3.49.8nec plebem inritandam censuit et multo magis providendum, ne quid Verginii adventus in exercitu motus faceret.
원로원은 평민들을 자극해서는 안 된다고 결정했고, 그보다 훨씬 더 중요하게는 베르기니우스가 군대에 도착하는 것이 군대 내에 어떤 동요도 일으키지 않도록 대비해야 한다고 판단했다.