§1313.
13.
Διὰ δὲ τοῦτο φύονται οἱ ὀδόντες ὕστερον τῶν ἄλλων·
이빨이 다른 부위보다 나중에 자라는 것은 다음과 같은 이유 때문이다.
ἐν τῇ γνάθῳ φλέβες εἰσὶ τῇ κάτω κοῖλαι, καὶ μούνοισι τῶν ὀστέων αὗται τὴν τροφὴν παρέχουσι τῷ ὀστέῳ·
아래턱에는 속이 빈 혈관들이 있어, 뼈들 중에서 오직 이 뼈에만 이 혈관들이 영양을 공급한다.
τὰ δὲ ὀστέα τοιαύτην αὔξησιν ὁποῖά πέρ ἐστι, καὶ τὰ ἄλλα δὲ πάντα τοιαύτην ἀποδίδωσιν αὔξησιν, ὁποῖα αὐτά ἐστιν·
그리고 뼈는 그것 자체의 성질에 따른 성장을 돌려주며, 다른 모든 것 역시 그것 자체의 성질에 따른 성장을 돌려준다.
καὶ γὰρ αἱ φλέβες αἱ ἐκ τῆς νηδύος καὶ τῶν ἐντέρων, εἰς ἃ συλλέγεται τὰ σιτία καὶ τὰ ποτὰ, ἐπειδὰν θερμανθῇ ταῦτα, ἕλκουσι τὸ λεπτότατον καὶ τὸ ὑγρότατον·
실제로 음식과 음료가 모이는 위와 장으로부터의 혈관들은, 이것들이 가열될 때 가장 미세하고 가장 액체인 부분을 빨아들인다.
τὸ δὲ παχύτατον αὐτέου καταλείπεται, καὶ γίνεται κόπρος ἐν τοῖσιν ἐντέροισι τοῖσι κάτω· τὸ δὲ λεπτότατον αἱ φλέβες ἕλκουσιν ἐκ τῆς νηδύος καὶ τῶν ἐντέρων τῶν ἄνωθεν τῆς νήστιος, θερμαινομένων τῶν σιτίων·
그것의 가장 걸쭉한 부분은 남겨져 아래쪽 창자에서 대변이 되고, 가장 미세한 부분은 음식물이 가열되는 동안 혈관들이 위와 공장(空腸) 위쪽의 창자로부터 빨아들인다.
ἐπὴν δὲ περήσῃ τὴν νῆστιν, ἐς τὰ κάτω ἔντερα ξυνεστράφη, καὶ κόπρος ἐγένετο·
음식물이 공장을 통과하면 아래쪽 창자로 모여 대변이 된다.
ἡ δὲ τροφὴ ἐπειδὰν ἀφίκηται ἐς ἕκαστον, τοιαύτην ἀπέδωκε τὴν εἰδέην ἑκάστου ὁκοία περ ἦν·
영양은 각각의 부위에 도달할 때 그것이 원래 가지고 있던 것과 같은 각 부위의 형상을 돌려준다.
ἀρδόμενα γὰρ ὑπὸ τῆς τροφῆς αὔξεται ἕκαστα, τὸ θερμὸν καὶ τὸ ψυχρὸν καὶ τὸ κολλῶδες καὶ τὸ λιπαρὸν καὶ τὸ γλυκὺ καὶ τὸ πικρὸν καὶ τὰ ὀστέα καὶ τὰ ἄλλα ξύμπαντα ὁκόσα ἐν τῷ ἀνθρώπῳ ἔνι.
영양의 공급을 받아 따뜻한 것, 차가운 것, 끈적끈적한 것, 지방 성분, 단것, 쓴것, 뼈, 그리고 인간 안에 존재하는 다른 모든 것들이 각각 성장하기 때문이다.
Διὰ τοῦτο ὕστερον οἱ ὀδόντες φύονται·
이 때문에 이빨은 나중에 자란다.
εἴρηται δέ μοι καὶ πρότερον ὅτι μοῦναι τῶν ὀστέων αἱ γνάθοι φλέβας ἔχουσιν αὐταὶ ἐν ἑωυταῖσι·
내가 앞서 말했듯이, 뼈들 중에서 오직 턱뼈만이 자체 내에 혈관들을 가지고 있다.
καὶ διὰ τοῦτο τροφὴ ἕλκεται πλέον ἢ ἐς τὰ ἄλλα ὀστέα.
이 때문에 다른 뼈들에 비해 더 많은 영양이 빨려 들어간다.
Καὶ πλέονα τὴν τροφὴν ἔχοντα καὶ ἀθροωτέρην τὴν ἐπιῤῥοὴν, ἀποτίκτει αὔξησιν αὐτὰ ἀφ’ ἑαυτέων τοιαύτην οἷά πέρ ἐστιν αὐτὰ, τέως ἄν περ καὶ ἄνθρωπος οὖλος αὐξάνηται.
그리고 더 많은 영양과 더 집중된 유입을 가짐으로써, 그것들은 인간 전체가 성장하는 동안 그것 자체의 성질에 맞는 성장을 스스로 만들어낸다.
Αὐξάνεται δὲ ἐπὴν γένηται ἐπίδηλος·
성장은 눈에 띄게 될 때 일어난다.
ἐπίδηλος δὲ μάλιστα γίνεται ἀπὸ ἑπταετέος μέχρι τεσσαρεσκαιδεκαετέος, καὶ ἐν τουτέῳ τῷ χρόνῳ οἵ τε μέγιστοι τῶν ὀδόντων φύονται καὶ ἄλλοι πάντες, ἐπὴν ἐκπέσωσιν οἳ ἐγένοντο ἀπὸ τῆς τροφῆς τῆς ἐν τῇ μήτρῃ.
그것은 특히 7세부터 14세 사이에 가장 눈에 띄게 되는데, 이 시기에 자궁 속 영양으로부터 생겨났던 이빨들이 빠지고 나면 가장 큰 이빨들과 다른 모든 이빨들이 자라난다.
Αὐξάνεται δὲ καὶ ἐς τὴν τρίτην ἑβδομάδα, ἐν ᾗ νεηνίσκος γίνεται, μέχρι τεσσάρων καὶ πέντε ἑβδομάδων·
성장은 청년이 되는 세 번째 7년기(21세까지)와 네 번째 및 다섯 번째 7년기(35세까지)에도 계속된다.
καὶ ἐν τῇ τετάρτῃ δὲ ἑβδομάδι ὀδόντες φύονται δύο τοῖσι πολλοῖσι τῶν ἀνθρώπων, οὗτοι καλέονται σωφρονιστῆρες. §1414.
그리고 네 번째 7년기(21~28세)에는 대부분의 사람들에게 이빨 두 개가 자라나는데, 이것들을 '사랑니'라고 부른다. 14.
Αἱ δὲ τρίχες φύονται ὧδε·
머리카락은 다음과 같이 자란다.
ὀστέα εἰσὶ καὶ ἐγκέφαλος, ἀφ’ ὧν ἡ τοιαύτη αὔξησις, ὅτι τοῦ πέριξ κολλώδεος, ὅπως περ τοῖσι νεύροισι, καὶ τοῦ λιπαροῦ οὐκ ἔνεστιν·
그것이 자라나오는 뼈와 뇌가 있는데, 왜냐하면 힘줄의 경우와는 달리 주변에 끈적끈적한 것이나 지방 성분이 들어있지 않기 때문이다.
εἰ γὰρ ἐνῆν τοῦ λιπαροῦ, ἐξεκαίετο ἂν ἐκ τοῦ θερμοῦ.
만일 지방 성분이 들어있었다면 열에 의해 타버렸을 것이기 때문이다.
Τάχα δὲ θαυμάσειεν ἄν τις ὅτι καὶ ἐν τῇσι μασχάλῃσι καὶ ἐν τῷ ἐπισείῳ τρίχες πολλαὶ καὶ ἐν τῷ σώματι παντί εἰσιν·
어쩌면 누군가는 겨드랑이와 음부, 그리고 온몸에 머리카락(털)이 많이 나 있는 것을 이상하게 여길지도 모른다.
ωὐτὸς λόγος περὶ τουτέου·
이에 대해서도 똑같은 설명이 적용된다.
ὅπου τυγχάνει τοῦ σώματος τὸ κολλῶδες ὂν, ἐνταῦθα αἱ τρίχες γίνονται ὑπὸ τοῦ θερμοῦ. §1515.
몸에서 끈적끈적한 것이 존재하는 곳이라면 어디든, 열에 의해 털이 생겨나는 것이다. 15.
Ἀκούει δὲ διὰ τόδε·
소리를 듣는 것은 다음과 같은 이유 때문이다.
τὰ τρήματα τῶν οὐάτων προσήκει πρὸς ὀστέον σκληρόν τε καὶ ξηρὸν ὅμοιον λίθῳ·
귓구멍은 돌처럼 단단하고 건조한 뼈에 닿아 있다.
τοῦτο δὲ, πέφυκε πρὸς ὀστέον κοίλωσις σηραγγώδης·
그리고 이 뼈에는 자연적으로 다공질(스펀지 모양)의 공동(空洞)이 형성되어 있다.
οἱ δὲ ψόφοι ἀπερείδονται πρὸς τὸ σκληρόν· τὸ δὲ ὀστέον τὸ κοῖλον ἐπηχεῖ διὰ τοῦ σκληροῦ·
소리는 단단한 부분에 부딪히고, 속이 빈 뼈가 그 단단한 부분을 통해 울려 퍼진다.
τὸ δὲ δέρμα τὸ πρὸς τῇ ἀκοῇ πρὸς τῷ ὀστέῳ τῷ σκληρῷ λεπτόν ἐστιν ὥσπερ ἀράχνιον, ξηρότατον τοῦ ἄλλου δέρματος.
청각 기관 근처의, 그 단단한 뼈에 접한 피부는 거미줄처럼 얇으며, 다른 어떤 피부보다도 건조하다.
Τεκμήρια δὲ πολλὰ ὅτι ξηρότατον ἠχεῖ μάλιστα·
가장 건조한 것이 가장 잘 울린다는 증거는 많이 있다.
ὅταν δὲ μέγιστον ἠχήσῃ, τότε μάλιστα ἀκούομεν.
그리고 가장 크게 울릴 때 우리는 가장 잘 듣게 된다.
Καί εἰσί τινες οἳ ἔλεξαν φύσιν ξυγγράφοντες ὅτι ὁ ἐγκέφαλός ἐστιν ὁ ἠχέων·
자연에 관해 저술한 사람들 중에는 울리는 것이 뇌라고 주장한 이들도 있다.
τοῦτο δὲ οὐκ ἂν γένηται·
하지만 그런 일은 일어날 수 없다.
αὐτός τε γὰρ ὁ ἐγκέφαλος ὑγρός ἐστι, καὶ μῆνιγξ περὶ αὐτόν ἐστιν ὑγρὴ καὶ παχείη, καὶ περὶ τὴν μήνιγγα ὀστέα·
뇌 자체는 축축하고, 그 주위의 뇌막도 축축하고 두꺼우며, 뇌막 주위에는 뼈가 있기 때문이다.
οὐδὲν οὖν τῶν ὑγρῶν ἠχεῖ, ἀλλὰ ξηρά·
따라서 축축한 것은 아무것도 울리지 않고 건조한 것이 울리는 법이다.
τὰ δὲ ἠχέοντα ἀκοὴν ποιεῖ.
그리고 울리는 것이 청각을 만들어낸다.