§4.12.1τὸ τέλος ἐξέβη τοῦ κινδύνου ταῖς ἐπιβολαῖς.
전투의 결말은 그들의 기도에 부합하는 것이 되었다.
ἐξαπτομένων γὰρ τῶν εὐζώνων τηροῦντες οἱ τῶν Αἰτωλῶν ἱππεῖς τὴν τάξιν ἀπεχώρουν εἰς τὴν παρώρειαν, σπεύδοντες συνάψαι τοῖς παρʼ αὑτῶν πεζοῖς.
경장보병들이 덤벼들자, 아이톨리아인의 기병들은 대오를 유지하며 산기슭으로 퇴각했고, 자군의 보병들과 합류하고자 서둘렀기 때문이다.
§4.12.2οἱ δὲ περὶ τὸν Ἄρατον, οὔτε κατιδόντες καλῶς τὸ γινόμενον οὔτʼ ἐκλογισάμενοι δεόντως τὸ μετὰ ταῦτα συμβησόμενον, ἅμα τῷ τοὺς ἱππεῖς ἰδεῖν ὑποχωροῦντας ἐλπίσαντες αὐτοὺς φεύγειν,
한편 아라투스 일당은 일어나고 있는 상황을 제대로 파악하지도 못했고, 이어서 일어날 일을 마땅히 헤아려보지도 못한 채, 기병들이 후퇴하는 것을 보자마자 그들이 도망치는 것이라 기대하며, 양 날개에서 중장보병들을 파견하고 자군의 경장보병들을 지원하여 그들과 합류하라고 명령했다.
§4.12.3τοὺς μὲν ἀπὸ τῶν κεράτων θωρακίτας ἐξαπέστειλαν, παραγγείλαντες βοηθεῖν καὶ συνάπτειν τοῖς παρʼ αὑτῶν εὐζώνοις, αὐτοὶ δʼ ἐπὶ κέρας κλίναντες τὴν δύναμιν ἦγον μετὰ δρόμου καὶ σπουδῆς.
그리고 자신들은 군대를 종대로 편성하여 달리기 시작하며 급히 행군했다.
§4.12.4οἱ δὲ τῶν Αἰτωλῶν ἱππεῖς, διανύσαντες τὸ πεδίον, ἅμα τῷ συνάψαι τοῖς πεζοῖς αὐτοὶ μὲν ὑπὸ τὴν παρώρειαν ὑποστείλαντες ἔμενον,
한편 아이톨리아의 기병들은 평원을 가로질러 보병들과 합류하자마자, 자신들은 산기슭 아래로 물러나 머물렀고, 보병들을 측면에 모아 고무했다.
§4.12.5τοὺς δὲ πεζοὺς ἥθροιζον πρὸς τὰ πλάγια καὶ παρεκάλουν, ἑτοίμως πρὸς τὴν κραυγὴν ἀνατρεχόντων καὶ παραβοηθούντων ἀεὶ τῶν ἐκ τῆς πορείας.
행군 중이던 자들이 외침 소리를 듣고 신속하게 달려와 끊임없이 지원해 주었기 때문이다.
§4.12.6ἐπεὶ δʼ ἀξιομάχους ὑπέλαβον εἶναι σφᾶς αὐτοὺς κατὰ τὸ πλῆθος, συστραφέντες ἐνέβαλον τοῖς προμαχομένοις τῶν Ἀχαϊκῶν ἱππέων καὶ ψιλῶν.
그리고 수적으로 자신들이 충분히 대적할 만하다고 판단하자, 한데 뭉쳐 아카이아인 기병과 경장보병의 선두 부대에 돌격했다.
ὄντες δὲ πλείους, καὶ ποιούμενοι τὴν ἔφοδον ἐξ ὑπερδεξίου, πολὺν μὲν χρόνον ἐκινδύνευσαν, τέλος δʼ ἐτρέψαντο τοὺς συγκαθεστῶτας.
그들은 수가 더 많았고 고지에서 공격을 가했기에, 싸움은 한참 동안 계속되었으나, 결국 자신들과 대치하던 적들을 패주시켰다.
§4.12.7ἐν δὲ τῷ τούτους ἐγκλίναντας φεύγειν οἱ προσβοηθοῦντες θωρακῖται κατὰ πορείαν ἀτάκτως ἐπιπαραγενόμενοι καὶ σποράδην, οἱ μὲν ἀποροῦντες ἐπὶ τοῖς γινομένοις, οἱ δὲ συμπίπτοντες ἀντίοις τοῖς φεύγουσι κατὰ τὴν ἀποχώρησιν, ἀναστρέφειν ἠναγκάζοντο καὶ τὸ παραπλήσιον ποιεῖν.
이들이 꺾여 도망치는 와중에, 지원을 위해 행군 도중 무질서하고 산발적으로 다다르고 있던 중장보병들은, 어떤 이들은 일어난 사태에 어찌할 바를 몰라 하고, 어떤 이들은 퇴각하여 도망치는 자들과 정면으로 충돌하여, 말머리를 돌려 그들과 마찬가지로 도망칠 수밖에 없었다.
§4.12.8ἐξ οὗ συνέβαινε τοὺς μὲν ἐκ τῆς συγκαταστάσεως ἡττηθέντας μὴ πλείους εἶναι πεντακοσίων, τοὺς δὲ φεύγοντας πλείους δισχιλίων.
이로 인해 최초의 교전에서 패한 자는 오백 명을 넘지 않았으나, 도망치는 자는 이천 명을 넘게 되었다.
§4.12.9τοῦ δὲ πράγματος αὐτοῦ διδάσκοντος τοὺς Αἰτωλοὺς ὃ δεῖ ποιεῖν, εἵποντο κατόπιν, ἐπιπολαστικῶς καὶ κατακόρως χρώμενοι τῇ κραυγῇ.
사태 그 자체가 아이톨리아인들에게 무엇을 해야 할지 가르쳐 주었기에, 그들은 등 뒤를 쫓으며 극심하고도 집요하게 외침 소리를 질러댔다.
§4.12.10ποιουμένων δὲ τῶν Ἀχαϊκῶν τὴν ἀποχώρησιν πρὸς τὰ βαρέα τῶν ὅπλων, ὡς μενόντων ὑπὸ ταῖς ἀσφαλείαις ἐπὶ τῆς ἐξ ἀρχῆς τάξεως, τὸ μὲν πρῶτον εὐσχήμων ἐγένεθʼ ἡ φυγὴ καὶ σωτήριος·
아카이아인들이 처음에 정했던 대오대로 안전한 곳에 머물고 있을 것이라 예상하며 자군의 중장보병 본대를 향해 퇴각하고 있었을 때, 처음에는 그 도망이 정돈되어 있었고 안전했다.
§4.12.11συνθεασάμενοι δὲ καὶ τούτους λελοιπότας τὰς τῶν τόπων ἀσφαλείας καὶ μακροὺς ὄντας ἐν πορείᾳ καὶ διαλελυμένους, οἱ μὲν αὐτῶν εὐθέως διαρρέοντες ἀτάκτως ἐποιήσαντο τὴν ἀποχώρησιν ἐπὶ τὰς παρακειμένας πόλεις, §4.12.12οἱ δὲ συμπίπτοντες ἀντίοις τοῖς ἐπιφερομένοις φαλαγγίταις οὐ προσεδέοντο τῶν πολεμίων, αὐτοὶ δὲ σφᾶς αὐτοὺς ἐκπλήττοντες ἠνάγκαζον φεύγειν προτροπάδην.
그러나 이 본대조차도 지형의 안전한 곳을 버리고 행군 중에 길게 늘어서서 흐트러져 있는 것을 다 함께 보게 되자, 그들 중 어떤 이들은 즉시 무질서하게 흩어져 인접한 도시들로 퇴각했고, 다른 이들은 정면에서 다가오는 중장보병들과 충돌하여, 적의 공격을 필요로 하기도 전에 자기들끼리 공황에 빠져 정신없이 도망쳐야 했다.
ἐχρῶντο δὲ τῇ φυγῇ κατὰ τὴν ἀποχώρησιν,
그들은 퇴각하며 도망길에 올랐는데, 앞서 우리가 말한 대로 도시들을 향해서였다.
§4.12.13ὡς προείπομεν, ἐπὶ τὰς πόλεις· ὅ τε γὰρ Ὀρχομενὸς αἵ τε Καφύαι σύνεγγυς οὖσαι πολλοὺς ὤνησαν.
오르코메노스와 카퓌아이가 가까이 있었던 것이 많은 이들을 살렸기 때문이다.
μὴ γὰρ τούτου συμβάντος ἅπαντες ἂν ἐκινδύνευσαν διαφθαρῆναι παραλόγως.
만약 그렇지 않았다면 모두가 어처구니없이 전멸할 위기에 처했을 것이다.
§4.12.14ὁ μὲν οὖν περὶ Καφύας γενόμενος κίνδυνος τοῦ
이리하여 카퓌아이 주변에서 일어난 전투는...