§5Ἔστι δὲ καὶ ἡ σύριγξ ὀνομαζομένη στενὸς καὶ προμήκης κόλπος, ὁμοίως τοῖς ἄλλοις κόλποις προστελλομένη τε καὶ αὖθις ἀφισταμένη δι’ ἐπιῤῥοὴν περιττωμάτων, ὥσπερ ἐκεῖνοι.
누관이라 불리는 것 역시 좁고 가느다란 콜포스이며, 다른 콜포스들과 마찬가지로 노폐물의 유입으로 인해 수축하기도 하고 다시 박리되기도 하니, 마치 그것들이 그러하듯 하다.
ἀθερώματα δὲ καὶ στεατώματα καὶ μελικηρίδας, ὅσα τε ἄλλα τοιαῦτα, τινὲς μὲν ἐν τοῖς ἀποστήμασι τίθενται, τινὲς δὲ εἰς ἕτερον γένος.
분류와 지방종, 밀종 및 그와 유사한 다른 모든 것들을 어떤 이들은 아포스테마에 포함시키고, 다른 이들은 다른 부류에 포함시킨다.
εὔδηλος δὲ καὶ ἡ τούτων φύσις ἐκ τῶν ὀνομάτων.
이것들의 본질은 명칭에서도 매우 분명하게 드러난다.
ἀθέρᾳ μὲν γάρ τι παραπλήσιον ἐν τοῖς ἀθερώμασιν εὑρίσκεται· μέλιτι δὲ ἐν τοῖς μελικηρίσι· στέατι δὲ ἐν τοῖς στεατώμασιν.
왜냐하면 분류 안에서는 죽과 유사한 물질이 발견되고, 밀종 안에서는 꿀이, 지방종 안에서는 비계가 발견되기 때문이다.
ὡς τὸ πολὺ δὲ χιτών τις ὑμενώδης ἅπαντα τὰ τοιαῦτα περιέχει.
그리고 대체로 막 모양의 피막이 이 모든 것을 둘러싸고 있다.
ταῦτά τε οὖν ἅπαντα παρὰ φύσιν ὄγκοι, καὶ πρὸς τούτοις ἄνθρακες, καὶ γάγγραιναι, καὶ ἕρπητες, ἐρυσιπέλατά τε καὶ σκίῤῥοι, καὶ οἰδήματα, καὶ καρκῖνοι, καὶ πνευματώσεις, ὑπὲρ ὧν οὐδ’ αὐτῶν ἀγνοεῖν χρὴ τὸν ἰατρὸν, ἀλλ’ ἀκριβῶς ἐπισκέπτεσθαι τήν τε γένεσιν ἑκάστου καὶ τὴν οὐσίαν.
그러므로 이것들은 모두 자연에 어긋나는 종양들이며, 여기에 더하여 탄저, 괴저, 포진, 단독, 경화종, 부종, 암, 기종이 있으니, 의사는 이것들에 대해서도 무지해서는 안 되며 각각의 발생과 본질을 정확하게 검토해야 한다.
§6Αἱ μὲν δὴ γάγγραιναι καὶ οἱ ἄνθρακες, ἐπειδὰν οἷον ζέσαν τὸ αἷμα ἐγγύς τε τῆς φλεγμονῆς διακαύσῃ τὸ δέρμα.
괴저와 탄저는 이른바 끓어오른 혈액이 염증 근처의 피부를 완전히 태워 버릴 때 [발생한다].
ταῦτ’ ἄρα καὶ σὺν ἐσχάρᾳ γίγνονται, καὶ φλύκταιναι προηγοῦνται τοῦ ἕλκους, ὥσπερ ἐν τοῖς πυρικαύστοις, ὀξύτατόν τε πυρετὸν ἐπιφέρουσι, καὶ κίνδυνον ὑπόγυιον ἀμφὶ τῇ ζωῇ.
그리하여 이것들은 가피를 동반하며 발생하고, 화상의 경우처럼 수포가 궤양에 앞서 나타나며, 매우 격렬한 열을 동반하고 생명에 대한 임박한 위험을 초래한다.
μέλαινα δὲ τοὐπίπαν καὶ τεφρώδης ἡ ἐσχάρα φαίνεται τοῦ τῶν ἀνθράκων ἕλκους, οὐ μὴν οὐδ’ ἡ χροιὰ τῆς πέριξ φλεγμονῆς ὁμοίως ταῖς ἄλλαις ἐρυθρά ἐστιν, ἀλλ’ ἐπὶ τὸ μελάντερον ῥέπει, τρόπον ἕτερον τῶν ἐκχυμωθέντων, ἢ ὑπὸ κρύους καταψυχθέντων·
그리고 탄저의 궤양 가피는 대체로 검고 재와 같이 보이며, 주위 염증의 색 역시 다른 경우들처럼 붉은 것이 아니라 더 검은색을 띠는 경향이 있는데, 이는 피가 멍들었거나 추위로 인해 냉각된 것들과는 다른 방식이다.
οὐ σφοδρῶς γὰρ πελιδνὸς, ὥσπερ ἐπ’ ἐκείνοις ὁ ὄγκος, ἀλλ’ ἔχει τι καὶ στίλβον, οἷον ἡ ἄσφαλτός τε καὶ ἡ πίττα.
왜냐하면 종양이 그 경우들처럼 격렬하게 납빛을 띠는 것이 아니라, 아스팔트나 피치처럼 일종의 광택을 지니고 있기 때문이다.
τοιαύτη δέ ἐστι καὶ ἀκριβὴς μέλαινα χολή.
그리고 순수한 흑담즙 역시 그러하다.
καὶ τοίνυν καὶ ἡ κακοήθεια τῶν ἐν τοῖς ἄνθραξιν ἑλκῶν ἐντεῦθέν ἐστιν.
그러므로 탄저의 궤양이 지닌 악성 역시 여기에서 기인한다.
ἔοικε γὰρ ἤτοι γε ἐξ ἀρχῆς εὐθέως, ἢ ὑπεροπτώμενον ἐν τῇ ζέσει τὸ αἷμα μελαγχολικὸν γίνεσθαι.
왜냐하면 혈액이 처음부터 직접적으로, 혹은 끓어오르는 가운데 과도하게 구워짐으로써 흑담즙성으로 변하는 것으로 보이기 때문이다.
§7Χωρὶς δὲ τοῦ ζεῖν ἡ μέλαινα χολὴ τοὺς καρκίνους ἐργάζεται, καὶ ἢν δριμυτέρα τύχῃ, μεθ’ ἕλκους.
그러나 끓어오름을 동반하지 않고 흑담즙은 암을 형성하며, 만일 그것이 더 자극적일 경우에는 궤양을 동반한다.
ταῦτ’ ἄρα καὶ μελάντεροι τῇ χροιᾷ τῶν φλεγμαινόντων εἰσὶ, καὶ ἥκιστα θερμοί.
그리하여 그것들은 염증이 생긴 것들보다 색이 더 검고, 열이 가장 적다.
πληροῦνται δὲ αἱ φλεβὲς ἐπ’ αὐτῶν καὶ τείνονται μᾶλλον ἢ ἐν ταῖς φλεγμοναῖς.
그리고 그것들 위의 정맥들은 염증에서보다 더 채워지고 긴장되어 있다.
ἧττον γὰρ ἐκπίπτει τῶν ἀγγείων εἰς τὴν πέριξ σάρκα διὰ πάχος ὁ γεννῶν τοὺς καρκίνους χυμός.
왜냐하면 암을 발생시키는 체액은 그 걸쭉함으로 인해 혈관으로부터 주위의 살로 덜 흘러나오기 때문이다.
οὐ μὴν οὐδὲ ἐρυθραὶ καθάπερ ἐν ταῖς φλεγμοναῖς αἱ φλέβες εἰσὶν, ἀλλὰ καὶ αὐταὶ κατὰ τὸν λυποῦντα χυμόν.
더욱이 정맥들은 염증에서처럼 붉지도 않으며, 그것들 자체도 해를 끼치는 체액의 색을 띤다.
§8Ἕπεται δὲ ταῖς μεγάλαις φλεγμοναῖς ἡ καλουμένη γάγγραινα, νέκρωσίς τε οὖσα τοῦ πάσχοντος μορίου.
또한 격렬한 염증에는 괴저라 불리는 것이 뒤따르는데, 이는 이환된 부위의 괴사이다.
κᾂν μὴ διὰ ταχέων τις αὐτὴν ἰάσηται, νεκροῦται ῥᾳδίως τὸ παθὸν οὕτω μόριον, ἐπιλαμβάνει τε τὰ συνεχῆ καὶ ἀποκτείνει τὸν ἄνθρωπον.
만일 누군가가 그것을 신속하게 치료하지 않으면, 그렇게 이환된 부위는 쉽게 괴사하고, 인접한 부위들을 잠식하며 사람을 죽음에 이르게 한다.
ἐπειδὰν γὰρ ἰσχυρῶς φραχθῇ κατὰ τὰς μεγίστας φλεγμονὰς τά τε στόματα τῶν ἀγγείων, οἵ τε πόροι πάντες οἱ κατὰ τὸ δέρμα τῆς κατὰ φύσιν ἀποστερούμενοι διαπνοῆς, τὰ οὕτω κάμνοντα σώματα νεκροῦνται ῥᾳδίως.
극심한 염증에서 혈관의 구멍들과 피부의 모든 통로들이 강력하게 막혀 자연스러운 증산을 빼앗길 때, 이처럼 앓고 있는 조직들은 쉽게 괴사하기 때문이다.
καὶ πρῶτον μὲν αὐτῶν ἀποσβέννυται τὸ τῆς χρόας εὐανθὲς, ὃ συνῆν ταῖς φλεγμοναῖς·
그리고 먼저 그것들로부터 염증에 동반되던 혈색 좋은 피부색이 사라진다.
ἔπειθ’ ἡ ὀδύνη καὶ ὁ σφυγμὸς οἴχονται, οὐ πεπαυμένης δή που τῆς διαθέσεως, ἀλλὰ τῆς αἰσθήσεως νενεκρωμένης.
이어 통증과 박동이 사라지는데, 이는 물론 병태가 멎었기 때문이 아니라 감각이 마비되어 괴사했기 때문이다.
ἀχώριστος δὲ φλεγμονῆς μεγάλης ὁ σφυγμός.
박동은 격렬한 염증과 분리될 수 없는 것이다.
οὕτω δὲ ἐοίκασιν ὀνομάζειν οἱ παλαιοὶ τὴν αἰσθητὴν κίνησιν αὐτῷ τῷ κάμνοντι τῶν ἀρτηριῶν, εἴτε χωρὶς ὀδύνης, εἴτε καὶ σὺν ταύτῃ γίγνοιτο.
고대인들은 동맥의 감각될 수 있는 운동을, 그것이 통증 없이 일어나든 혹은 통증과 함께 일어나든, 앓고 있는 사람 자신에게 그렇게 불렀던 것으로 보인다.
διὸ καὶ προστιθέασί τινες ἐν τοῖς συμπτώμασι τῆς φλεγμονῆς τῷ σφυγμῷ τὸ σὺν ὀδύνῃ.
그리하여 어떤 이들은 염증의 증상들 속에서 박동에 '통증을 동반한'이라는 말을 덧붙이기도 한다.
ταυτὶ μὲν οὖν ἐν ὀνόματι τὴν ἀμφισβήτησιν ἔχει, κάλλιον δὲ ἐπίστασθαι τὴν γένεσιν αὐτῶν καταφρονοῦντα τῆς προσηγορίας.
그러므로 이것들은 명칭을 둘러싼 논쟁을 안고 있으나, 명칭을 무시하고 그것들의 발생을 이해하는 것이 더 낫다.
ἐν μὲν δὴ τῷ κατὰ φύσιν ἀναίσθητός ἐστιν ἡμῖν ἡ κίνησις τῶν ἀρτηριῶν, ἐν δὲ ταῖς φλεγμοναῖς αἰσθητὴ σὺν ὀδύνῃ.
정상 상태에서는 동맥의 운동이 우리에게 감각되지 않으나, 염증에서는 통증과 함께 감각된다.
πλήττει γὰρ ἡ ἀρτηρία διαστελλομένη τὰ πέριξ σώματα, καὶ πρὸς τῆς πληγῆς ὀδυνώμεθα. διὰ τὴν φλεγμονήν.
왜냐하면 동맥이 확장되면서 주위의 조직들을 치기 때문이며, 우리는 염증으로 인해 그 충격으로부터 통증을 느끼게 된다.
ὅταν δὲ καὶ αὐτὸς ὁ χιτὼν ἤδη φλεγμαίνῃ, πλήττουσά τε ἅμα καὶ πληττομένη διπλασιάζει τὴν ὀδύνην.
하지만 벽 자체마저 이미 염증을 일으키고 있을 때에는, 치는 동시에 맞음으로써 통증을 배가시킨다.
περὶ μὲν δὴ τούτων αὐτάρκως εἴρηται.
이것들에 대해서는 충분히 서술되었다.