Humanitext Reader

特土良 · 论迫害中的逃亡 §10-11

驳斥世俗逃跑格言与对神职人员逃亡的批判

第 8 段,共 11 段 · 拉丁语

内容简介

在§10中,作者用讽刺的口吻驳斥了“逃跑者能再战”的世俗格言,劝勉信徒无惧殉道,全然信靠神的保护。在§11中,他严厉批评了神职人员的逃跑行为,借用圣经中牧人的预表,指出领袖应当坚守阵地以保护群羊。

§10Sed omissis quidam divinis exhortationibus illum magis Graecum versiculum saecularis sententiae sibi adhibent: Qui fugiebat, rursus proeliabitur;
但有些人确实忽略了神圣的劝诫,反而将世俗格言的那句希腊语诗句应用于自身:“逃跑的人,还将再次战斗”;也许,也是为了再次逃跑。
ut et rursus forsitan fugiat.
而当他逃跑时就已经战败了,他又将在何时获胜呢?
Et quando vincet qui, cum fugerit, victus est? Bonum militem Christo imperatori suo praestat qui tam plene ab apostole armatus tuba persecutionis audita diem deserit persecutionis.
那被使徒如此完全地武装起来、一听到迫害的号角就放弃迫害之日的人,向他的皇帝基督展现了一个好士兵的模样。
Respondebo et ego de saeculo aliquid: Usque adeone mori miserum est? Moriatur quoquo modo aut victus aut victor.
我也要从世俗中回应一句:“死,难道是如此悲惨的事吗? ”无论作为败者还是胜者,无论如何去死吧。
Nam etsi negando ceciderit, cum tormentis tamen proeliatus.
因为即使他因否认而倒下,他毕竟也与拷问搏斗过。
Malo miserandum quam erubescendum.
我宁愿选择一个令人怜悯的人,也不愿选择一个令人羞愧的人。
Pulchrior est miles in pugna pilo transmissus quam in fuga salvus.
在战斗中被标枪刺穿的士兵,比在逃跑中安然无恙的士兵更美丽。
Times hominem, Christiane, quem timeri oportet ab angelis, siquidem angelos iudicaturus es: quem timeri oportet a daemoniis, siquidem et in daemonas accepisti potestatem: quem timeri oportet ab universo mundo, siquidem et in te mundus iudicatur? Christum indutus es, siquidem in Christum tinctus es, qui fugis diabolum.
基督徒啊,你害怕人吗? 人本该被天使所害怕,因为你将要审判天使;人本该被魔鬼所害怕,因为你也得到了支配魔鬼的权柄;人本该被整个世界所害怕,因为世界也在你里面受审判吗? 既然你已受洗归入基督,你便已穿上了基督,而你却在逃避魔鬼。
Depretiasti Christum, qui in te est, fugitivum cum diabolo te reddidisti.
你轻视了在你里面的基督,使自己与魔鬼一同成了逃亡者。
Sed dominum fugiens exprobras omnibus fugitivis sui vanitatem consilii.
但是,逃避主,便是向所有逃亡者指明其计谋的虚妄。
Fugerat et quidam animosus prophetes dominum, traiecerat ab Ioppe Tarsum, quasi et a deo transfretaret, sed illum non dico in mari et in terra, verum in uterum etiam bestiae invenio, in quo nec mori per triduum potuit nec vel sic deum evadere.
某位气盛的先知也曾逃避主,从约帕过海到他施,仿佛他能渡海避开神;但我发现他不仅在海上和陆地上,而且确实是在巨兽的腹中,在里面他既不能死去达三天之久,也无法以此逃脱神。
Quanto melius qui sive inimicum dei timens non fugit eum, sed potius contemnit, confidens scilicet de tutela domini, sive deum reformidat quanto magis sub oculis eius astitit, dicens: Dominus est, potens est.
那无论是害怕神的敌人却不逃避他、反而轻视他(当然是信赖主的保护),还是敬畏神而更加伫立在祂眼前的,说:“主在,祂是有力量的。
Omnia illius sunt; ubi fuero, in manu eius sum; faciat quod vult, non discedo, et si perire me volet, ipse me perdat, dum me ego servo illi.
一切都是祂的;无论我在哪里,我都在祂的手中;愿祂行祂所愿意的,我不离开,即使祂要我灭亡,就让祂自己消灭我吧,只要我为祂保守我自己。 ”——这样的人是多么地好啊!
Malo invidiam ei facere per voluntatem ipsius pereundo, quam bilem per meam evadendo.
我宁愿因祂的意志而毁灭,以此给祂带来怨恨,也不愿因我自己的意志逃跑而招致祂的愤怒。
§11Hoc sentire et facere omnem servum dei oportet, etiam minoris loci, ut maioris fieri possit, si quem gradum in persecutionis tolerantia ascenderit.
每一个神的仆人,即使是地位较低的人,也应该如此思考和行事,以便如果他在忍受迫害中提升了某种阶梯,他就能成为地位较高的人。
Sed cum ipsi auctores, id est ipsi diaconi et presbyteri et episcopi fugiunt, quomodo laicus intellegere poterit, qua ratione dictum: Fugite de civitate in civitatem? Itaque cum duces fugiunt, quis de gregario numero sustinebit ad gradum in acie figendum suadere? Certe quidem honus pastor animan pro pecoribus ponit, ut Moyses non domino adhuc Christo revelato et iam in se figurato ait: Si perdis hunc populum, inquit, et me pariter cum eo disperde.
但是,当创始者们自己,即执事、长老和主教们自己都在逃跑时,平信徒又如何能够理解,是以何种理由说出“从一座城市逃到另一座城市”呢? 因此,当领袖逃跑时,普通信徒中谁又有勇气劝说人在战线中坚守岗位呢? 确实,好牧人为羊舍命,正如摩西在主基督尚未显现、但已在他身上预表时所说:“如果你要消灭这百姓,”他说,“请把我也与他们一同消灭吧。
Ceterum Christo confirmante figuras suas ma(??)us pastor est qui viso lupo fugit et pecora diripienda derelinquit.
”此外,既然基督已证实了祂的预表,那么看见狼来就逃跑、丢下羊群任其被劫掠的,便是恶牧。
Proicietur de villa pastor huiusmodi, detinebuntur illi missionis suae mercedes in compensationem, immo et de priore peculio eius exigetur detrimenti domini(??)i restitutio.
这样的牧人将被逐出庄园,他离职的赏赐将被扣留作为补偿,甚至还要从他以前的私有财产中索取对主人损失的赔偿。
Etenim qui habet, dabitur ei, ab eo autem, qui non habet, etiam quod videtur habere auferetur.
因为凡有的,还要给他;没有的,连他自以为有的,也要夺去。
Sic Zacharias comminatur: Ex(??)ge (??)homphaea in pastores et evellite oves, et superdueam m(??)num meam in pastores.
撒迦利亚如此威胁道:“刀剑啊,应当兴起攻击牧人,夺去羊群,我必反手攻击那些牧人。
In quos et Ezechiel et Hieremias iisdem minis perorant, quod non tantum de pecoribus improbe vescantur pascentes potius semetipses, verum et dispersum gregem faciant et in praedam esse omnibus bestiis agri, dum non est pastor illis.
”以西结和耶利米也用同样的威胁指责他们,因为他们不仅不当地以羊群为食,反而只顾喂养自己,而且使羊群分散,在没有牧人的时候,成为田野一切野兽的猎物。
Quod numquam magis fit, quam cum in persecutione destituitur ecclesia a clero.
这在迫害中教会遭到神职人员遗弃时,发生得最为严重。
Si et spiritum quis agnoverit, audiet fugitivos denotantem.
如果有人也承认圣灵,他便会听到圣灵在谴责逃亡者。
Porro si eos qui gregi praesunt fugere, cum lupi irruunt, nec decet, immo nec licet (qui enim talem pastorem malum pronuntiavit, utique damnavit, omne autem quod damnatur, illicitum factum est sine dubio), ideo praepositos ecclesiae in persecutione fugere non oportebit.
再者,如果当狼群扑来时,治理羊群的人逃跑既不体面、更不合法(因为那宣布这样的牧人为恶的,当然已经谴责了他;而一切被谴责的事无疑都成了不合法的),因此,教会的领袖在迫害中是不应当逃跑的。
Ceterum si grex fugere deberet, non deberet praepositus gregis stare, sine causa staturus ad tutelam gregis, quam grex non desideraret, ex licentia fugae scilicet.
否则,如果羊群应当逃跑,羊群的领袖就不应当留守,因为他会无故留守以保护羊群,而羊群由于得到了逃跑的许可,自然是不需要这种保护的。

词汇与语法注释

  1. §10ut et rursus forsitan fugiat — 由连词 "ut" 引导的从句。在这里,它作为一个表示目的或结果的从句,针对前文所引用的希腊格言“逃跑的人还将再次战斗”,讽刺性地补充了一个预期的后果。
  2. §10quem timeri oportet — 这是一个由非人称动词 "oportet" 支配被动不定式 "timeri" 的结构,关系代词的对格 "quem"(以 "hominem" 为先行词)充当其不定式的对格主语,意为“本该[被天使]害怕的人”。
  3. §10Malo invidiam ei facere per voluntatem ipsius pereundo, quam bilem per meam evadendo. — 这是 "malo A quam B"(宁愿A也不愿B)的比较结构。表示手段的动名词(gerund)夺格 "pereundo" 与 "evadendo" 形成了鲜明对比。此处的 "invidia" 指因顺从主的意志而死(pereundo)从而给迫害者带来恶名或反感,作者认为这比因自己的意志逃跑(evadendo)而招致神的愤怒("bilem")更为可取。
  4. §11faciant... in praedam esse — 这是由 "faciant" 支配的使役结构。在文意中,省略了的对格主语 "gregem"(群羊)配合带有介词短语的不定式 "in praedam esse"(成为猎物)充当补足语(一种对格不定式结构)。

引用这一段

特土良, 论迫害中的逃亡 §10-11. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:stoa0275.stoa016.humanitext-lat1:10-11

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。