Humanitext Reader

居普良 · 论失足者 §4-6

背教者的惨剧与因信仰松懈招致的惩戒

第 2 段,共 12 段 · 拉丁语

内容简介

塞浦里阿诺对背教者的惨剧表达了深切的悲痛,并指出这场危机的根源在于基督徒和神职人员在长期的和平中世俗化并丧失了信仰纪律,因而招致了天主的考验与惩戒。

§4Has martyrum caelestes coronas, has confessorum glorias spiritales, has stantium fratrum maximas eximiasque uirtutes maestitia una contristat, quod auulsam nostrorum uiscerum partem uiolentus inimicus populationis suae strage deiecit.
仅仅一件悲哀之事笼罩了殉道者们这些天国的冠冕、宣信者们这些属灵的光荣,以及坚立的弟兄们这些最大且卓越的德行:因为暴虐的仇敌在其蹂躏的屠杀中,击倒了我们自腹中撕裂的一部分。
<quid hoc loco faciam, dilectissimi fratres, fluctuans uario mentis aestu quid aut quomodo dicam? lacrimis magis quam uerbis opus est ad exprimendum dolorem, quo corporis nostri plaga deflenda est, quo populi aliquando numerosi multiplex lamentanda iactura est.
在此处我该如何行,最亲爱的弟兄们? 在心灵多变的潮汐中动荡,我该说什么,又该如何说? 表达这痛苦更需要眼泪而非言语,借此我们身体的创伤必须被痛哭,借此曾经人数众多的子民那多重的丧失必须被哀悼。
quis enim sic durus ac ferreus, quis sic fraternae caritatis oblitus qui inter suorum multiformes ruinas et lugubres ac multo squalore deformes reliquias constitutus siccos oculos tenere praeualeat nec erumpente statim fletu prius gemitus suos lacrimis quam uoce depromat? doleo, fratres, doleo uobiscum nec mihi ad leniendos dolores meos integritas propria et sanitas priuata blanditur, quando plus pastor in gregis sui uulnere uulneretur.
因为谁能如此刚硬如铁,谁能如此忘却弟兄的仁爱,以至于置身于同胞多样的毁灭与因重重污秽而变形的凄惨残骸之中,却能保持双眼不湿,而不让泪水随即夺眶而出,在发声之前先用泪水吐露自己的呻吟? 我痛心,弟兄们,我与你们一同痛心;我自身的完好与私人的健全并不能安抚我以减轻我的痛苦,因为牧人在其羊群受创时受到的创伤更深。
cum singulis pectus meum copulo, maeroris et funeris pondera luctuosa participo.
我将我的心与每一个个体结合,分担着忧伤与死亡的哀恸重担。
cum plangentibus plango, cum deflentibus defleo, cum iacentibus iacere me credo.
我与哀哭者一同哀哭,与痛哭者一同痛哭,与倒地者一同相信自己也已倒地。
iaculis illis grassantis inimici mea simul membra percussa sunt, saeuientes gladii per mea uiscera transierunt.
仇敌横行肆虐的那些标枪同时也刺穿了我的肢体,狂暴的利剑穿过了我的腹脏。
inmunis et liber a persecutionis incursu fuisse non potest animus: in prostratis fratribus et me prostrauit adfectus.
免于并脱离迫害的袭击是心灵所不可能的事:在那些被击倒的弟兄身上,爱之深情也将我击倒了。
§5Habenda tamen est, fratres dilectissimi, ratio nentatas nec sic mentem debet et sensum persecutionis infestae tenebrosa caligo caecasse, ut nihil remanserit luminis et lucis, unde diuina praecepta perspici possint.
然而,最亲爱的弟兄们,必须考量真理;敌对迫害的阴暗迷雾不该如此蒙蔽心灵与感官,以至于没有留下任何光芒与亮光,可以由此洞察神圣的诫命。
si cladis causa cognoscitur, et medella uulneris inuenitur.
如果灾祸的原因得以查明,创伤的疗法也就找到了。
Dominus probari familiam suam uoluit et quia traditam nobis diuinitus disciplinam pax longa corruperat, iacentem fidem et paene dixerim dormientem censura caelestis erexit, cumque nos peccatis nostris amplius mereremur, clementissimus Dominus sic cuncta moderatus est, ut hoc omne quod gestum est exploratio potius quam persecutio uideretur.
主乐意考验祂的仆人家族,并且因为长久的和平腐蚀了神圣交付我们的规律,天国的审判便振作了那倒下、我甚至想说已经沉睡的信仰;虽然我们因自己的罪过理应承受更多,但极仁慈的主如此克制了一切,以至于这所发生的一切看起来更像是考验,而非迫害。
§6Studebant augendo patrimonio singuli et obliti quid credentes aut sub apostolis ante fecissent aut semper facere deberent insatiabili cupiditatis ardore ampliandis facultatibus incubabant.
各人都热中于增加自己的家产,忘记了信徒们先前在使徒手下所做的、或是一直应当做的事,而以无法满足的贪婪热情,专心于扩大自己的资财。
non in sacerdotibus religio deuota, non in ministeriis fides integra, non in operibus misericordia, non in moribus disciplina.
在司祭中没有虔敬的信仰,在执事服务中没有完好的忠诚,在行为中没有慈悲,在道德中没有规律。
corrupta barba in uiris, in feminis forma fucata: adulterati post Dei manus oculi, capilli mendacio colorati.
男子的胡须被整修败坏,女子的容貌被涂抹妆饰;在天主圣手创造之后,双眼被伪饰,头发被谎言染色。
ad decipienda corda simplicum callidae fraudes, circumueniendis fratribus subdolae uoluntates.
有着欺骗单纯之心的狡猾诡计,和陷害弟兄的阴险意图。
iungere cum infidelibus uinculum matrimonii, prostituere gentilibus membra Christi.
与不信者缔结婚姻的纽带,将基督的肢体出卖给异邦人。
non iurare tantum temere sed adhuc et peierare, praepositos superbo tumore contemnere, uenenato sibi ore maledicere, odiis pertinacibus inuicem dissidere.
不仅轻率起誓,甚至还起假誓;以傲慢的狂妄轻视领导者;用有毒的口舌互相咒骂;以顽固的仇恨彼此分裂。
episcopi plurimi quos et hortamento esse oportet ceteris et exemplo diuina procuratione contempta procuratores regum saecularium fieri, derelicta cathedra, plebe deserta per alienas prouincias oberrantes negotiationis quaetuosae nundinas aucupari.
许多本该作为他人的鼓励与榜样的主教们,轻视了天主的管辖职务,成了世俗君王的代理人,抛弃了自己的座堂,遗弃了子民,在异国的省份游荡,猎取获利丰厚的贸易市场。
esurientibus in ecclesia fratribus habere argentum largiter uelle, fundos insidiosis fraudibus rapere, usuris multiplicantibus faenus augere.
当教会中的弟兄们挨饿时,他们却渴望拥有大量的银钱,用阴险的欺诈夺取土地,以滚雪球的复利增加高利贷。
quid non perpeti tales pro peccatis eiusmodi mereremur, cum iam pridem praemonuerit ac dixerit censura diuina: si dereliquerint legem meam et in iudiciis meis non ambulauerint, si iustificationes meas profanauerint et praecepta mea non obseruauerint, uisitabo in uirga facinora eorum et in flagellis delicta eorum.
像我们这样的人,因着这般的罪过,有什么惩罚是不该承受的呢? 因为天国的审判早就在很久以前预言并说道: “如果他们背弃我的法律,不遵行我的审判;如果他们亵渎我的正义,不遵守我的诫命,我必用杖处罚他们的恶行,用鞭惩治他们的罪过。 ”

词汇与语法注释

  1. §4quo corporis nostri plaga deflenda est, quo populi... multiplex lamentanda iactura est — 在由关系代词 `quo`(夺格)引导的两个关系子句中,并列使用了由动名词(未来被动分词)加 `est` 构成的被动外周结构 `deflenda est` 和 `lamentanda [est]`,表示必要性。其先行词为前文的 `dolorem`(“痛苦、悲伤”),夺格的 `quo` 在此作工具或原因夺格。
  2. §5nentatas — 原文中的 `nentatas` 被认为是抄本流传过程中的抄写错误或文字损坏。根据上下文(特别是与 `ratio`“考量、顾及”的结合)以及其他版本传统,这通常被视为 `ueritatis`(`ueritas`“真理”的属格)的讹误,应读作 'ratio ueritatis'(对真理的考量)。
  3. §6adulterati post Dei manus oculi — 短语 `post Dei manus` 字面意思是“在天主的手(创造)之后”(即天主最初造人之后)。与 `adulterati ... oculi`(“双眼被伪饰/败坏”)连用,体现了塞浦里阿诺特有的道德谴责,将化妆等人工修饰视为对天主创造之自然身体的亵渎和篡改。

引用这一段

居普良, 论失足者 §4-6. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:stoa0104a.stoa007.humanitext-lat1:4-6

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。