Humanitext Reader

奥古斯丁 · 驳富尔根提乌斯小论 §15-16

罪人之油与远离恶人的真正属灵隔离

第 6 段,共 10 段 · 拉丁语

内容简介

多纳图派引用大卫和哈该的经文论证罪人所行圣事无效并主张物理隔离,而大公派则反驳称人人皆为罪人,真正的隔离并非肉体上的分裂,而是行为与心灵上对恶行的远离。

§15Donatista dixit: Hoc proprie Dauid sanctissimus nostrae fidei regulam subministrans edocet, eundem peccatoris oleum nec salutem afferre nec cuiusquam caput debere contingere.
多纳图派:最圣洁的大卫亲自指明了我们信仰的规范,教导了这件特定的事,即罪人的油既不带来救恩,也不应接触任何人的头。
oleum, inquit, peccatoris non unguat caput meum.
他说:“罪人的油不可膏我的头。
ergo diligenti examine peccatoris requirenda persona est, si non de sacerdote sacrilego, ut profani asserunt, dominus dixit.
”因此,如果主并非如俗物们所声称的那样指的是亵渎神圣的祭司,那么通过仔细的审视,就应当去探究那罪人到底是谁。
Catholicus respondit: Cum sis peccati conscius, audes dicere: peccatoris requirenda persona est\'? audi quae sit peccatoris ista persona.
大公派:你既然明知自己有罪,怎敢说“应当去探究那罪人到底是谁”? 请听那罪人是谁。
apostolus dixit: omnes pebcauerunt et egent gloria dei, et Salomon: nullus est hominum qui non peccet, et Iob: si in angelis suis repperit prauitatem, quanto magis in filiis hominum qui terrenum habent domicilium! haec est persona peccatoris, id est, omnis homo peccator.
使徒说:“世人都犯了罪,亏缺了天主的荣耀。 ”所罗门说:“世上没有不犯罪的人。 ”约伯说:“如果主在祂的使者中尚且看出过错,更何况那些住在土房里的世人呢! ”这就是那罪人,也就是说,每一个有罪的人。
si sacerdos es, homo es, et si homo es, peccator es.
如果你是祭司,你就是人;如果你是人,你就是罪人。
quem te ipsum facis? dixisti te solum esse sanctum, solum iustum, solum sine peccato, solum sine macula.
你把自己当成什么了? 你说只有你是圣洁的,只有你是公义的,只有你是无罪的,只有你是无瑕的。
dixisti tuum esse baptisma, tuum oleum sanctum, tuam mensam dominicam, tua illa omnia quae fidelibus diuinitus tribuuntur.
你说洗礼是你的,圣油是你的,主的宴席是你的,天主赐予信徒的一切都是你的。
quid restat, nisi ut scelerate et impie deum te esse pronunties? sed audi quid caput superbiae audire meruit: quomodo cecidisti de caelo, lucifer, qui mane oriebaris, qui uulnerabas gentes, qui dicebas in corde tuo:super caelum ascendam, super astra dei exaltabo sedem meam. sedebo in monte testamenti in lateribus aquilonis, et ero similis altissimo? uerumtamen in infernum descendes et in profundum laci.
这除了是在邪恶和不敬地宣称你自己就是天主之外,还剩下什么呢? 但请听那骄傲之首配得听到的话:“明亮之星、清晨之子啊,你何竟从天坠落? 你这攻败列国的,何竟被砍倒在地上? 你心里曾说:‘我要升到天上,我要高举我的宝座在天主的众星之上;我要坐在约山之上,在极北之地;我要与至高者同等。 ’然而,你必坠落阴间,到深渊极深之处。
nisi ergo paenitueris, nisi conuersus fueris, nisi deposita superbia peccatorum ueniam postulaueris, audies quod et ille, quia, cum sis homo, facis te ipsum deum.
”因此,除非你悔改,除非你回头,除非你放下骄傲请求赦免罪过,否则你也将听见那对他说的话,因为你虽然是人,却自封为天主。
§16Donatista dixit: Similiter dominus per Aggaeum prophetam inmundos tactus inquinamenta conferre nec pollutum quemquam posse sancire, si inlicita praesumptione conetur attingere quod sanctum uideat contineri, salubri expositione monstrauit, dum pro nobis prophetam cautum exhibuit: interroga, inquit dominus, sacerdotes dicens: si alligauerit homo carnem sanctam in summo uestimento et tetigerit summitas uestimenti aliquam creaturam panis aut uini aut olei, si sanctificatur? et responderunt sacerdotes et dixerunt: non.
多纳图派:同样,主通过先知哈该作了有益的阐释,表明污秽的接触会带来污染,而任何被污染的人,若企图以不法的僭妄去触碰他所看见的圣物,都不能使其成圣;在此主为我们展示了先知的谨慎。 主说:“你要向祭司们请教,说:‘若有人用衣襟兜了圣肉,这衣襟碰了饼、或酒、或油等任何造物,这物能成圣吗? ’祭司们回答说:‘不能。
et dixit dominus: si tetigerit inquinatus in animam horum aliquid, si inquinabitur? et dixerunt sacerdotes: inquinabitur.
’主又说:‘若有人因尸体而污秽,碰了这些物中的任何一件,这物会被污染吗? ’祭司们说:‘会被污染。
et dixit dominus: sic et populus hic et sic gens ista: omnis qui illuc accesserit inquinabitur.
’主说:‘这民、这国在我面前也是这样:凡接近那里的,都必被污染。
Catholicus respondit: Hoc aduersum te usus es testimonio, qui donum dei in tuo ponis arbitrio.
’” 大公派:你用这证据反而不利于你自己,因为你把天主的恩赐置于你自己的裁量中。
si enim tactus sancti inmundi inquinamenta non tollit, uanum est quod geritis, quod conficitis, quod lauatis.
因为,如果污秽者对圣物的接触不能消除污染,那么你们所行的、所调制的、所洗涤的,就全是徒劳。
si tetigerit, inquit, quod sanctum est creaturam panisaut uiniuelolei, sanctificabitur? et responderunt sacerdotes et dixerunt: non.
“如果那圣的,”主说,“碰了饼、或酒、或油等造物,这物能成圣吗? ” 祭司们回答说:“不能。
ubi est quod uos extollitis, quod sanctitatem uestram munditiam conferre iactatis? aut si illud mouet quod ait: sic populus hic et sic gens ista: omnis qui illuc accesserit inquinabitur, docete Aggaeum qui ista docebat de medio eiusdem plebis exisse, ne inter eos esset et ipse pollutus.
”你们自鸣得意、吹嘘你们的圣德能带来洁净的凭据又在哪里呢? 或者,如果是主所说的这句话触动了你:“这民、这国也是这样:凡接近那里的,都必被污染”,那么请证明教导这些话的哈该是否曾从这同一群平民中走出来,以免他自己也在他们当中受到污染。
tactus ille opera significat.
那接触指的是行为。
si sanctus, inquit, tetigerit inmundum, non sanctificabitur; si inmundus tetigerit sanctum, inquinabitur, id est:. facilius sanctus qui iunctus fuerit genti huic pessimae pessimatur quam gens ista in melius commutetur, quia procliuius ad imitationem malorum curritur quam ad uirtutes bonorum animus excitatur, sicut melli plurimo parum absentii iniectum uelocem amaritudinem trahit, mellis uero etiamsi duplum iniciatur, non poterit eius obtinere dulcedo.
主说:“圣的若碰了污秽的,不能使其成圣;污秽的若碰了圣的,必被污染”,也就是说:与这最恶劣的民结合在一起的圣人,其变坏要比这民变好容易得多,因为人心走向效法邪恶要比被激发起行善的德行更为容易;这就像在大量蜂蜜中投入少许苦艾会迅速引来苦味,而蜂蜜即使投入双倍,其甜味也无法压制那苦味。
exeundum nobis est e medio malorum mente, non carne, operibus, non corporibus.
我们应当在心灵上而非肉体上、在行为上而非身体上,从恶人中间走出来。
nolite, inquit apostolus, communicare operibus infructuosis tenebrarum.
使徒说:“不要参与暗昧无益的事。
<operibus> ait, non \'altaribus\'.
”他说的是“事(行为)”,而非“祭司的祭坛”。
scriptum est enim in Esaia: qui dicunt: recede a me, non adpropinques mihi quia inmundus es, isti fumus erunt in ira mea, ignis ardens tota die.
因为以赛亚书上写着:“那些说‘你站开吧,不要挨近我,因为你是污秽的’人,这些人在我的怒气中必成为烟,成为终日燃烧的火。
si te hominum dicta non terrent, saltim dei minantis ira conuertat.
”如果世人的话吓不倒你,至少让发出威胁的天主的愤怒使你回头。

词汇与语法注释

  1. §15eundem — 在“对格加不定式”结构中,阳性单数对格的“eundem”与中性单数名词“oleum”在语法上不一致。这可能暗示文本中存在某种混乱,或意在指代前文的“罪人本身”(peccatorem)。在此翻译中将其作为强调该罪人的油来处理。
  2. §16inquinatus in animam — 圣经拉丁语中对七十士译本希腊语“ἐπὶ ψυχῇ”(哈该书2:13)的直译式表达,意为“因接触尸体而污秽者”。此处“anima”的使用源自希伯来语用代表灵魂/呼吸的词来指代死尸的用法。
  3. §16tactus sancti inmundi — 双属格结构,其中“tactus”由中性名词“sanctum”(圣物)的属格“sancti”以及“inmundus”(污秽者)的属格“inmundi”修饰。根据哈该书的语境,意为“污秽者对圣物的触碰”。

引用这一段

奥古斯丁, 驳富尔根提乌斯小论 §15-16. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:stoa0040.stoa070a.humanitext-lat1:15-16

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。