Humanitext Reader

安波罗修 · 论族长 §43-48

纳夫他里的解脱与预表基督的约瑟之福

第 10 段,共 13 段 · 拉丁语

内容简介

文中将纳夫他里的祝福解释为通过信仰摆脱死亡的羁绊及基督恩典的华美,继而阐述了雅各对约瑟的丰盛祝福,并将其(包括“老年之子”这一身份)视为基督降临与一生的预兆。

§43sanctus patriarcha Nephthalim erat palmes abundans.
圣先祖纳夫他里是一根丰茂的枝子。
unde Moyses dicit: Nephthalim satietas accipientium; replebitur benedictione a domino, mare et Africum possidebit exponens hoc quod Iacob dixerat, quod sit uitis remissa, hoc est per fidei gratiam uinculis mortis exutus, in quo significatur populus dei ad libertatem fidei et ubertatem uocatus gratiae, toto orbe diffusus, qui iugum Christi bono fructu uestiat et ligna uerae illius uitis, hoc est mysteria dominicae crucis ambiat nec timeat confessionis eius periculum, sed magis etiam in persecutionibus positus Christi nomine glorietur.
因此摩西说:“纳夫他里是接受者们的满足;他必蒙主赐福,得地为业,占领海洋和南方。 ”这是在解释雅各曾说过的话,即他是一棵被释放的葡萄树,也就是通过信仰的恩典摆脱了死亡的羁绊,这象征着上帝的子民,他们被召得享信仰的自由和丰盛的恩典,分散在全世界,他们用美果装点基督的轭,并环绕那棵真葡萄树的木头,即主十字架的奥秘,且不惧怕宣认他的危险,反而即使身处迫害之中,也因基督之名而感到荣耀。
§44hic est uere remissus a uinculis qui nullo nexu formidinis alligetur — unde et propheta dicit: exibunt et tripudiabunt sicut uituli resoluti uinculis — ideoque in germine suo decorem porrigit, quia in loco pascuo conlocatus et super aquam educatus refectionis per sacramenta regenerationis suae germinat bonum uerbi decorem et adsumitur in illam pulcherrimam Christi gratiam, qui potest uenustatem tui decoris augere.
凡不被任何恐惧的束缚所捆绑的人,才是真正从羁绊中被释放的人——因此先知也说:“他们必出来跳跃,如同圈里放出来的牛犊”——因此,他在自己的发芽中展现华美,因为他被安置在草场上,在安歇的水边受抚育,通过自己重生的圣礼,萌发出道的美善华美,并被接纳进基督那最美丽的恩典之中,基督能够增加你华美的丽色。
§45denique super omnes decorus quod habet donat, quia nemo potest donare quod non habet, ideoque dictum est: dominus regnauit, decorem induit.
归根结底,超越一切的华美者施予他所拥有的,因为没有人能施予他所没有的,因此经上说:“耶和华作王,他穿上华美。
induit enim decorem ecclesiae gratia, quae in illo lauacro deponens foeditatem omnium delictorum splendore gratiae caelestis enituit.
”因为他以恩典使教会穿上华美,教会那在洗礼中脱去了所有罪恶的污秽,以天国恩典的光辉闪耀。
ideoque sponsus de ea dicit: quaenam esthaecprospiciens tamquam diluculum, speciosa sicut luna, electa sicut sol, miraculum sicut ornatus?
因此新郎指着她说:“那向外张望如晨光、美丽如月亮、皎洁如太阳、威武如展开旌旗军队的是谁呢?
§46Nunc ut tamquam epilogo quodam concludamus historiam.
” 现在,让我们用一种类似尾声的方式来结束这个故事。
sicut et scriptura conclusa diuina, prophetiam sancti Iacob de sancti Ioseph nomine digeramus: filius ampliandus meus Ioseph, filius ampliandus meus zelandus, filius meus adulescentior, ad me reuertere.
正如神圣的圣经也已完结一样,让我们梳理圣雅各关于圣约瑟之名的预言:“我那要繁增的儿子约瑟,我那要繁增的嫉俗儿子,我那较年轻的儿子啊,回到我这里来吧。
in quem consilium conferentes maledicebant et intendebant in eum domini arcum.
”针对他,同谋的人们咒骂他,向他张开主宰之弓。
et contriti sunt cum potentia arcus eorum et dissoluti sunt nerui bracchiorum manus eorum per manus potentis Iacob, indeque praeualuit Istrahel a deo patris tui.
但因着雅各强权者的手,他们的弓力被粉碎,他们手臂手腕的筋腱被松开,以色列从而因你父亲的上帝而得胜。
et adiuuit te deus meus et benedixit te benedictione caeli a summo et benedictione terrae habentis omnia propter benedictionem uberum et uuluae, benedictiones patris tui et matris.
我的上帝帮助你,以天上的福、地里包罗万有的福,因着乳房和子宫的福,你父亲和你母亲的福,赐福给你。
praeualuit super benedictiones montium manentium et desideriis collium aeternorum: erunt super caput Ioseph et super uerticem eorum quibus praefuit fratrum.
这福超越了永存之山的福和永恒之丘的羡慕:它们必降在约瑟的头上,降在他所管辖的弟兄们的头顶上。
§47quae causa est quod super omnes filios uberius Ioseph filium prosecutus est pater nisi quia in eo praefigurantia Christi uidebat mysteria? unde benedicens illum magis qui expectabatur quam illum qui uidebatur ait: filius ampliandus meus Ioseph.
父亲对约瑟这个儿子的眷顾何以超越了所有其他的儿子,不正是因为他在他身上看到了预表基督的奥秘吗? 因此,他在祝福那所瞻望的人,胜过那眼见的人时,说道:“我那要繁增的儿子约瑟。
qui est ampliandus nisi Christus, cuius gratia semper augetur et finem processus sui non habet gloria? de quo et Iohannes dicit: illum oportet crescere, me autem minorari, quia per ipsius illud salutare perfectumque nomen cumulata est in hoc mundo et abundauit gratia - filius ampliandus meus - et ideo quia uidebant eum crescere fratres ei inuidere coeperunt, intellegibilis autem Ioseph et. zelum incidit ab iis quos magis fouebat.
”除了基督,还有谁是要繁增的呢? 他的恩典不断增加,他的荣耀前行永无止境。 对此约翰也说:“他必兴旺,我必衰微。 ”因为因着他那带来拯救与圆满的名,恩典在这个世界上累积并洋溢——“我那要繁增的儿子”——也正因为如此,他的弟兄们见他兴旺,就起意嫉妒他;然而,属灵的约瑟也从他最为爱护的那些人中遭遇了嫉妒。
denique dicebat: non ueni nisi ad oues perditas domus Istrahel.
所以他说:“我奉差遣不过是到以色列家迷失的羊那里去。
et illi dicebant: nescimus unde sit.
”他们却说:“我们不知道他来自哪里。
ille curabat eos et illi negabant eum.
”他医治了他们,他们却否认了他。
§48Filius inquit meus adulescentior.
他说:“我较年轻的儿子啊。
re uera adulescentior, qui erat paene ultimus natu.
”确实是较年轻的,因为他几乎是最后出生的。
denique et scriptura dicit: amabat eum Iacob, quia filius erat senectutis illi.
最后,经上也说:“雅各爱他,因为他是在他老年时生的儿子。
quod etiam ad Christum refertur.
” 这也适用于基督。
senescenti enim mundo et iam occidenti inlucescens dei filius per Mariae uirginis partum serus aduenit.
因为对于一个渐趋衰老且已然下沉的世界,上帝的儿子通过童贞女玛利亚的诞生,在晚期如曙光般显现,迟迟到来。
tamquam filius senectutis secundum sacramentum suscepit corpus, qui erat ante saecula semper aput patrem.
这位在万世以前始终与父同在的主,根据奥秘,如同老年之子般承受了肉身。
unde dicit.
因此,经上说……

词汇与语法注释

  1. §43exponens — 现在主动分词 exponens 的文法主语为主句主语 Moyses(摩西),指明对雅各的祝福进行阐述的主体。
  2. §43qui... uestiat — 由关系代词 qui 引导的从句中的动词采用虚拟语气(uestiat, ambiat, glorietur),是因为其作为“特征虚拟语气”,用以描绘先行词 populus dei(上帝的子民)的性质与特征。
  3. §45quod habet donat — 省略了作为关系代词 quod 先行词的指示代词(如 id 或 hoc 等)的构文,意为“(主)施予他所拥有的”。这一表述由后文“没有人能施予他所没有的”这一普遍真理提供了依据。
  4. §46filius ampliandus — 此表述依凭古拉丁语(Vetus Latina)译本圣经中创世记第49章第22节。动形容词 ampliandus 作为将来被动分词,意为“要繁增之子”或“将来必得繁增之子”。
  5. §47quae causa est quod... nisi quia — 这是一个带有反问语气的强调构文,意为“……的原因,不正是因为……吗(除此以外别无他因)”。quod 从句和 quia 从句中均使用了表示客观事实的直陈语气(prosecutus est, uidebat)。
  6. §48filius erat senectutis illi — senectutis 是对希伯来语中“老年之子(在老年时期出生的儿子)”这一表达的直译性属格(性质属格)。illi(对他而言)则是表示所有或利害关系的与格,指代雅各。

引用这一段

安波罗修, 论族长 §43-48. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:stoa0022.stoa019.humanitext-lat1:43-48

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。