Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §9.3.5.pr-9.3.5.13

分割居住者的责任归属与屋檐危险悬挂之禁

第 1579 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

阐明了从楼上房间投下或流出物品的责任归属,并详细探讨了执政官禁止在屋檐或挑檐上危险放置物品的告示及其法律解释。

[ULPIANUS libro uicensimo tertio ad edictum. ] §9.3.5.prSi uero plures diuiso inter se cenaculo habitent, actio in eum solum datur, qui inhabitabat eam partem, unde effusum est.
[乌尔比安,告示注解第23编] 然而,如果数人共同居住在相互分割的楼上房间里,诉讼仅针对居住在液体流出之部分的居民提起。
§9.3.5.1Si quis gratuitas habitationes dederit libertis et clientibus uel suis uel uxoris, ipsum eorum nomine teneri Trebatius ait: quod uerum est.
如果有人将免费住所提供给自己或妻子的解放自由人及附庸,特雷巴提乌斯说,他本人将代他们承担责任。 这是正确的。
idem erit dicendum et si quis amicis suis modica hospitiola distribuerit.
如果有人将简陋的客房分配给他的朋友,也应作如是观。
nam et si quis cenaculariam exercens ipse maximam partem cenaculi habeat, solus tenebitur: sed si quis cenaculariam exercens modicum sibi hospitium retinuerit, residuum locauerit pluribus, omnes tenebuntur quasi in hoc cenaculo habitantes, unde deiectum effusumue est.
因为即使开办旅店或出租房屋的人自己占用了楼上房间的最大部分,也仅由他一人承担责任;但如果出租房屋的人为自己留下一处简陋的住所,而将其余部分出租给数人,则所有人都要作为居住在此楼上房间的人承担责任,因为物品是从这里投下或流出的。
§9.3.5.2Interdum tamen, quod sine captione actoris fiat, oportebit praetorem aequitate motum in eum potius dare actionem, ex cuius cubiculo uel exedra deiectum est, licet plures in eodem cenaculo habitent: quod si ex mediano cenaculi quid deiectum sit, uerius est omnes teneri.
然而,有时为了不使原告受损,执政官基于衡平,应当对那间投下物品的卧室或客厅的居住者提起诉讼,即使数人共同居住在该楼上房间;但如果物品是从楼上房间的公共区域投下的,则所有人承担责任更为正确。
§9.3.5.3Si horrearius aliquid deiecerit uel effuderit aut conductor apothecae uel qui in hoc dumtaxat conductum locum habebat, ut ibi opus faciat uel doceat, in factum actioni locus est, etiam si quis operantium deiecerit uel effuderit uel si quis discentium.
如果仓库管理员,或店铺承租人,或者仅仅为了在此工作或授课而拥有承租场所的人,投下或流出了某物,则即使是雇工或学生投下或流出的,也可以提起事实之诉。
§9.3.5.4Cum autem legis Aquiliae actione propter hoc quis condemnatus est, merito ei, qui ob hoc, quod hospes uel quis alius de cenaculo deiecit, in factum dandam esse Labeo dicit aduersus deiectorem, quod uerum est.
然而,当有人因此受到阿奎利亚法之诉的判决时,拉贝奥说,对于那个因为客人或其他人从楼上房间投下物品而被诉的人,理应给予其针对投物者的事实之诉,这是正确的。
plane si locauerat deiectori, etiam ex locato habebit actionem.
显然,如果他已将房屋出租给投物者,他还将拥有租赁之诉。
§9.3.5.5Haec autem actio, quae competit de effusis et deiectis, perpetua est et heredi competit, in heredem uero non datur.
此外,对于流出和投下物品所适用的这种诉讼是永久的,且适用于继承人,但不能针对继承人提起。
quae autem de eo competit, quod liber perisse dicetur, intra annum dumtaxat competit, neque in heredem datur neque heredi similibusque personis: nam est poenalis et popularis: dummodo sciamus ex pluribus desiderantibus hanc actionem ei potissimum dari debere cuius interest uel qui adfinitate cognationeue defunctum contingat.
然而,关于自由人被指死亡所适用的诉讼,仅在一年内适用,既不能针对继承人提起,也不适用于继承人及类似的人。 因为这是惩罚性且民众性的诉讼。 只要我们知道,在数个要求提起此诉讼的人中,应当优先给予有利害关系的人,或者在姻亲或血缘上与死者有联系的人。
sed si libero nocitum sit, ipsi perpetua erit actio: sed si alius uelit experiri, annua erit haec actio, nec enim heredibus iure hereditario competit, quippe quod in corpore libero damni datur, iure hereditario transire ad successores non debet, quasi non sit damnum pecuniarium, nam ex bono et aequo oritur.
但如果自由人受伤,他本人将拥有永久的诉讼;如果其他人想提起诉讼,该诉讼的期限为一年,因为这并非基于继承权适用于继承人。 因为对自由人身体造成的损害,不应基于继承权转移给继承人,仿佛这不是金钱损害,因为它源于善与衡平。
§9.3.5.6Praetor ait: 'Ne quis in suggrunda protectoue supra eum locum, qua uolgo iter fiet inue quo consistetur, id positum habeat, cuius casus nocere cui possit.
执政官说:“任何人不得在经常有人通行或驻足之地方上方的屋檐或挑檐上放置有可能因坠落而伤及他人的物品。
qui aduersus ea fecerit, in eum solidorum decem in factum iudicium dabo.
对违反此规定的人,我将给予十金币的事实之诉。
si seruus insciente domino fecisse dicetur, aut noxae dedi iubebo. '
如果据称是奴隶在主人不知情的情况下所为,我将命令将其作为损害赔偿物交付。
§9.3.5.7Hoc edictum superioris portio est: consequens etenim fuit praetorem etiam in hunc casum prospicere, ut, si quid in his partibus aedium periculose positum esset, non noceret.
” 该告示是前一告示的一部分:因为执政官理所当然要预见到这种情况,以便在建筑物的这些部分危险地放置物品时,不致造成伤害。
§9.3.5.8Ait praetor: 'ne quis in suggrunda protectoue.
执政官说:“任何人不得在屋檐或挑檐上。
' haec uerba 'ne quis' ad omnes pertinent uel inquilinos uel dominos aedium, siue inhabitent siue non, habent tamen aliquid expositum his locis.
”“任何人不得”这些词适用于所有人,无论是承租人还是房屋的所有人,无论他们是否居住于此,只要他们在这些地方展示(或放置)了物品。
§9.3.5.9'Supra eum locum, qua uolgo iter fieret inue quo consistetur, id positum habeat.
“在经常有人通行或驻足之地方上方放置。
' accipere debemus positum siue in habitationis uel cenaculi, siue etiam in horrei uel cuius alterius aedificii.
”我们应当理解,这里所说的“放置”无论是发生在住所或楼上房间,还是发生在仓库或其他建筑物。
§9.3.5.10Positum habere etiam is recte uidetur, qui ipse quidem non posuit, uerum ab alio positum patitur: quare si seruus posuerit, dominus autem positum patiatur, non noxali iudicio dominus, sed suo nomine tenebitur.
如果某人自己虽未放置,但容忍他人放置,亦被正当地视为“放置”。 因此,如果奴隶放置了物品,而主人容忍其放置,主人将不通过奴隶加害之诉承担责任,而是以自己的名义承担责任。
§9.3.5.11Praetor ait 'cuius casus nocere posset'.
执政官说:“其坠落可能造成伤害”。
ex his uerbis manifestatur non omne quidquid positum est, sed quidquid sic positum est, ut nocere possit, hoc solum prospicere praetorem, ne possit nocere: nec spectamus ut noceat, sed omnino si nocere possit, edicto locus sit.
从这些词中可以清楚地看出,执政官并非针对所有放置的物品,而仅针对那些因放置方式可能造成伤害的物品,以防其造成伤害;我们并不看它是否实际造成伤害,而是看只要它有可能造成伤害,告示即适用。
coercetur autem, qui positum habuit, siue nocuit id quod positum erat siue non nocuit.
而且,只要放置了物品,无论该物品是否造成伤害,放置者都应受到处罚。
§9.3.5.12Si id quod positum erat deciderit et nocuerit, in eum competit actio qui posuit, non in eum qui habitauerit, quasi haec actio non sufficiat, quia positum habuisse non utique uidetur qui posuit, nisi uel dominus fuit aedium uel inhabitator.
如果放置的物品坠落并造成伤害,诉讼适用于放置者,而不适用于居住者,仿佛这一诉讼还不够用。 因为除非是房屋所有人或居住者,否则放置者并不一定被视为“放置了”物品。
nam et cum pictor in pergula clipeum uel tabulam expositam habuisset eaque excidisset et transeunti damni quid dedisset, servius respondit ad exemplum huius actionis dari oportere actionem: hanc enim non competere palam esse, quia neque in suggrunda neque in protecto tabula fuerat posita.
事实上,当画家在走廊里展示了盾牌或画板,其坠落并给行人造成损害时,塞尔维乌斯解答说,应当仿照这一诉讼给予诉讼。 因为显而易见,此诉讼本身并不适用,因为画板既未放置在屋檐上,也未放置在挑檐上。
idem seruandum respondit et si amphora ex reticulo suspensa decidisset et damni dedisset, quia et legitima et honoraria actio deficit.
他解答说,如果悬挂在网中的双耳细颈瓶坠落并造成损害,也应遵守同样的规定,因为法律之诉和执政官之诉皆告阙如。
§9.3.5.13Ista autem actio popularis est et heredi similibusque competit, in heredes autem non competit, quia poenalis est.
此外,该诉讼是民众诉讼,适用于继承人及类似的人,但不适用于继承人,因为它是惩罚性的。

词汇与语法注释

  1. 9.3.5.1ipsum eorum nomine teneri — 表示房屋提供者(ipsum,指代主句主语)要为被提供住所的解放自由人及附庸(eorum)直接承担责任(teneri)。
  2. 9.3.5.2quod sine captione actoris fiat — 带虚拟语气 fiat 的限制性关系从句,或表示“在……范围内”的连词 quod 从句。captio 指原告的利益受损或受欺,在此表述了在无法确定具体责任人时,为防止原告受损而进行的衡平法考量。
  3. 9.3.5.4merito ei, qui ... dandam esse Labeo dicit — 与格 ei 是 dandam esse [actionem] 的逻辑接受者,并由 qui 引导的关系从句修饰。Labeo dicit 为主句,引入宾格加不定式结构(其中宾格的 actionem 被省略)。
  4. 9.3.5.5quippe quod in corpore libero damni datur — quippe quod 强调因果关系(“因为、既然”)。damni 是修饰 quod 的部分属格(partitive genitive),传达出“对自由人身体所造成的任何损害”的含义。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §9.3.5.pr-9.3.5.13. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:9.3.5.pr-9.3.5.13

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。