Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §49.4.1.7-49.4.1.15

会见裁判官的机会与上诉期限的起算

第 8499 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

讨论了作为上诉期限起算点的会见裁判官的机会,并区分了在自己的诉讼与他人的诉讼中不同的上诉期限(两日或三日)。

[ULPIANUS libro primo de appellationibus. ] §49.4.1.7Dies autem istos, quibus appellandum est, ad aliquid utiles esse oratio diui Marci uoluit, si forte eius, a quo prouocatur, copia non fuerit, ut ei libelli dentur: ait enim: 'is dies seruabitur, quo primo adeundi facultas erit'.
然而,神君马可的演说旨在使这些应当提起上诉的日子在某种程度上成为实用日,如果万一无法会见被上诉人,以便向其呈递上诉状。 因为他说道:“应当保留最初获得会见机会的那一天。
quare si forte post sententiam statim dictam copiam sui non fecerit is qui pronuntiauit (ut fieri adsolet), dicendum est nihil nocere appellatori: nam ubi primum copiam eius habuerit, poterit prouocare.
”因此,如果万一在宣告判决后,裁判官立即不予会见(这经常发生),应当说这对上诉人并无损害:因为一旦上诉人获得了会见他的机会,即可提起上诉。
ergo si statim se subduxit, similiter subueniendum est.
因此,如果裁判官立即退避,也应当同样予以救济。
§49.4.1.8Quid igitur, si condicio horae effecit, ut se reciperet? si forte dicta sit sententia iam suprema hora? utique non uidebitur se subtraxisse.
那么,如果是由于时间的状况导致其退去呢? 如果万一判决是在最后一小时宣告的呢? 当然不能认为他是故意退避。
§49.4.1.9Adeundi autem facultatem semper accipimus, si in publico sui copiam fecit: ceterum si non fecit, an imputetur alicui, quod ad domum eius non uenerit quodque in hortos non accesserit, et ulterius quod ad uillam suburbanam? magisque est, ut non debeat imputari.
此外,我们总是将会见的机会理解为他在公共场所提供了会见可能;但若他没有这样做,那么未去他的住所、未去他的庭园、甚至未去他郊外的别墅,是否应当归咎于任何人呢? 更为妥当的是,不应当归咎。
quare si in publico eius adeundi facultas non fuit, melius dicetur facultatem non fuisse adeundi.
因此,如果在公共场所没有会见他的机会,那么说没有会见的机会将更为合适。
§49.4.1.10Si quis ipsius quidem, a quo appellabit, adeundi facultatem non habuit, eius autem, quem appellabit, habeat copiam: uidendum est, an ei praescribi possit, quod eum non adierit.
如果有人虽然没有机会会见被上诉人本人,但拥有会见上诉法院法官的机会,必须看是否能因其未去会见后者而对他主张时效抗辩。
et hoc iure utimur, ut, si alterutrius adeundi fuit copia, praescriptio locum habeat.
而在法律上我们适用这一规则:如果对两者之一有会见的机会,时效抗辩即成立。
§49.4.1.11In propria causa biduum accipitur.
在自己的诉讼中,期限被定为两日。
propriam causam ab aliena quemadmodum discernimus? et palam est eam esse propriam causam, cuius emolumentum uel damnum ad aliquem suo nomine pertinet.
我们如何区分自己的诉讼与他人的诉讼? 显而易见,如果某一诉讼的利益或损失以其自身的名义归属于某人,该诉讼即为自己的诉讼。
§49.4.1.12Quare procurator, nisi in suam rem datus est, tertium diem habebit: in suam autem rem datus magis est ut alteram diem obseruet.
因此,诉讼代理人除非是为了其自身利益而被指定,否则将拥有三日;但若是为了其自身利益而被指定,则更妥当的是他应当遵守两日的期限。
at si in partem proprio nomine, in partem pro alieno litigat, ambigi potest, utrum biduum an triduum obseruetur.
但如果他一部分是以自己的名义、一部分是代他人进行诉讼,则可以怀疑应当遵守两日还是三日。
et magis est, ut suo nomine biduum, alieno triduum obseruetur.
而更为妥当的是,以自己的名义遵守两日,代他人则遵守三日。
§49.4.1.13Tutores, item defensores rerum publicarum et curatores adulescentium uel furiosi, tertium diem habere debent, idcirco quia alieno nomine appellant.
监护人、以及城市共同体的维护者、以及未成年人或精神错乱者的保佐人,应当拥有三日,因为他们是以他人的名义提起上诉。
ex hoc apparet tertio die prouocandum defensori, si modo quasi defensor causam egit, non suo nomine, cum optentu alieni nominis suam causam agens tertio die appellare possit.
由此可见,维护者应当在第三日提起上诉,只要他是作为维护者而非以自己的名义进行诉讼;因为以他人的名义为掩护而进行自己诉讼的人,也可以在第三日提起上诉。
§49.4.1.14Si quis suspectum tutorem faciens non optinuerit, appellare eum intra triduum debere Iulianus libro quadragensimo digestorum scripsit, profecto quasi pupilli defensorem.
如果有人要求撤换受疑监护人未获支持,尤里安在《学说汇纂》第四十卷中写道,他必须在三日内提起上诉,这确实是作为被监护人的维护者。
§49.4.1.15Si aduersus absentem fuerit pronuntiatum, biduum uel triduum ex quo quis scit, computandum est, non ex quo pronuntiatum est.
如果针对缺席者作出了判决,两日或三日应当自其获悉之日起计算,而非自判决宣告之日起计算。
quod autem dicitur absentem posse prouocare ex quo scit, sic accipimus, si non in causa per procuratorem defensus est: nam si ille non prouocauit, difficile est, ut hic audiatur.
然而,所谓缺席者自获悉之日起可以提起上诉,我们应当这样理解:如果他在诉讼中未由代理人进行辩护;因为如果代理人未提起上诉,此人的请求很难被听取。

词汇与语法注释

  1. §49.4.1.7utiles — 在罗马法的时间计算中,“实用日”(dies utiles)是指当事人实际上能够进行法律行为的日子(例如裁判官可被会见或法庭开庭的日子)。在此处,其解释了如果一审裁判官因不在场而无法接受上诉状,则该概念适用于两日或三日的上诉期限。
  2. §49.4.1.10praescribi possit — 被动语态的无人称用法。后文的 quod 从句指明了提出抗辩的事实或理由(“因为他未去会见”)。此处讨论的是,如果两名裁判官(一审或上诉审)中有一人是可以会见的,是否可以对上诉人主张“时效/期限届满之抗辩”(praescriptio)。
  3. §49.4.1.12procurator, nisi in suam rem datus est — “为了自身利益而指定的诉讼代理人”(procurator in suam rem)是指实际上为了自己的权利而进行诉讼的人(例如债权受让人)。普通的诉讼代理人作为代理“他人诉讼”拥有三日的上诉期限,而他作为“自己的诉讼”(propria causa)则受两日期限的限制。
  4. §49.4.1.13cum optentu alieni nominis suam causam agens tertio die appellare possit — 连词 cum 在此处起原因或让步作用。它解释了实践中的一种可能性:即使某人实质上是在进行自己的诉讼,但只要他是以他人的名义为掩护(optentu alieni nominis),他形式上就可以在为“他人名义”所允许的三日期限内提起上诉。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §49.4.1.7-49.4.1.15. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:49.4.1.7-49.4.1.15

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。