Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §48.4.7.pr-48.4.7.4

叛逆罪中的例外控告资格与审慎审判

第 8170 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本段规定在针对皇帝的叛逆罪控告中,通常无起诉权的名誉丧失者、士兵、奴隶及被释奴均被例外准予提起控告,并告诫法官不应以对皇帝的崇敬为由而滥施严惩,而应根据事实审慎考量被告人的身心状态与实际行为,宽免单纯的口误。

[MODESTINUS libro duodecimo pandectarum. ] §48.4.7.prFamosi, qui ius accusandi non habent, sine ulla dubitatione admittuntur ad hanc accusationem.
[莫德斯蒂努斯《学说汇纂》第十二卷] 虽无控告权但声名狼藉者,毫无疑问亦被准予提起此项控告。
§48.4.7.1Sed et milites, qui causas alias defendere non possunt: nam qui pro pace excubant, magis magisque ad hanc accusationem admittendi sunt.
但那些不能为其他案件辩护的士兵也是如此:因为那些为和平而站岗值守的人,更应当被准予提起此项控告。
§48.4.7.2Serui quoque deferentes audiuntur et quidem dominos suos: et liberti patronos.
提起控告的奴隶亦被听取,哪怕是针对他们自己的主人;被释奴针对其庇护人亦同。
H §48.4.7.3oc tamen crimen iudicibus non in occasione ob principalis maiestatis uenerationem habendum est, sed in ueritate: nam et personam spectandam esse, an potuerit facere, et an ante quid fecerit et an cogitauerit et an sanae mentis fuerit.
此项犯罪然而,不应被法官出于对皇帝威严的崇敬而作为借口来处理,而应根据事实来处理:因为还应当考量其人身,他是否可能做出此事,以前是否做过什么,是否曾有预谋,以及是否神志清醒。
nec lubricum linguae ad poenam facile trahendum est: quamquam enim temerarii digni poena sint, tamen ut insanis illis parcendum est, si non tale sit delictum, quod uel ex scriptura legis descendit uel ad exemplum legis uindicandum est.
口误亦不应轻易被上升至惩罚:因为尽管鲁莽之人值得惩罚,但除非该违法行为属于要么直接源自法律条文、要么必须依法律先例予以惩处的性质,否则他们应当像疯子一样被予以宽免。
§48.4.7.4Crimen maiestatis facto uel uiolatis statuis uel imaginibus maxime exacerbatur in milites.
通过行为或毁损雕像、画像而犯下的叛逆罪,对于士兵而言尤其被严厉加重。

词汇与语法注释

  1. §48.4.7.1magis magisque ad hanc accusationem admittendi sunt — 重叠副词 magis magisque(愈发、更加)与动形词 admittendi sunt(应当被准予)连用,表示必要性或义务。其主语是关系从句 qui pro pace excubant(为和平而值守的人,即士兵)。
  2. §48.4.7.2et liberti patronos — 此句省略了前半句的动词 audiuntur(被听取)和现在分词 deferentes(告发)。因此应理解为:“以及被释奴[告发]其庇护人[亦被听取]”,其中 patronos 是省略的分词的宾语。
  3. §48.4.7.3non in occasione ... sed in ueritate — 此处对比了法官在审理叛逆罪时应采取的态度:不应将“对皇帝威严的崇敬”作为过度严惩的借口(occasio),而应根据客观事实与真相(in ueritate)进行审慎考量。
  4. §48.4.7.3spectandam esse — 此处为间接引语中的“对格加不定式”(ACI)结构,悬置于某种默示的思考或陈述动词(承接前文“法官应当认为……”的语义)。其主语为 personam(被告人的人格或身份),后续一系列由 an 引导的间接疑问从句作为具体考量事项。
  5. §48.4.7.3si non tale sit delictum, quod uel ex scriptura legis descendit uel ad exemplum legis uindicandum est — 带有虚拟式现在时 sit 的条件从句(si从句),其中的关系代名词 quod 引导修饰先行词 delictum 的从句。关系从句中使用了直陈式的 descendit(直陈式现在时)和 uindicandum est(直陈式动形词),指向客观的法律明文或先例。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §48.4.7.pr-48.4.7.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:48.4.7.pr-48.4.7.4

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。