[IDEM libro octauo epistularum. ] §41.1.56.prInsula est enata in flumine contra frontem agri mei, ita ut nihil excederet longitudo regionem praedii mei: postea aucta est paulatim et processit contra frontes et superioris uicini et inferioris: quaero, quod adcreuit utrum meum sit, quoniam meo adiunctum est, an eius iuris sit, cuius esset, si initio ea nata eius longitudinis fuisset.
[同人,引自《书信集》第8编] 在河流中,正对着我的土地正面产生了一座岛屿,其长度完全没有超过我的庄园范围。 此后,它逐渐变大,并向着上游邻人和下游邻人的土地正面延伸。 我问,增大的部分既然已经与我的岛屿相连,是否属于我,还是说,如果它最初产生时就是那样的长度,它应该属于当时本应享有其所有权的人?
Proculus respondit: flumen istud, in quo insulam contra frontem agri tui enatam esse scripsisti ita, ut non excederet longitudinem agri tui, si alluionis ius habet et insula initio propior fundo tuo fuit quam eius, qui trans flumen habebat, tota tua facta est, et quod postea ei insulae alluione accessit, id tuum est, etiamsi ita accessit, ut procederet insula contra frontes uicinorum superioris atque inferioris, uel etiam ut propior esset fundo eius, qui trans flumen habet.
普罗库鲁斯回答道:你写道在正对着你的土地正面产生了一座岛屿,其长度未超过你土地的长度。 在这一河流中,如果它享有冲积权,且该岛屿在最初时距离你的庄园比距离河对岸拥有土地之人的庄园更近,那么它就完全归你所有;而此后通过冲积而增加到该岛屿上的部分也归你所有,即使它是以这样的一种方式增加的——即岛屿向着上游和下游邻人的正面延伸,甚至使它距离河对岸拥有土地之人的庄园更近。
§41.1.56.1Item quaero, si, cum propior ripae meae enata est insula et postea totum flumen fluere inter me et insulam coepit relicto suo alueo, quo maior amnis fluerat, numquid dubites, quin etiam insula mea maneat et nihilo minus eius soli, quod flumen reliquit, pars fiat mea? rogo, quid sentias scribas mihi.
我同样问,如果当一座岛屿产生在更靠近我的河岸处,其后整条河流留下了曾有更大流量流经的原河床,开始在我和岛屿之间流动,你是否会怀疑:该岛屿仍然属于我,并且河流留下的那部分土地也同样属于我? 请写信告诉我你的看法。
Proculus respondit: si, cum propior fundo tuo initio fuisset insula, flumen relicto alueo maiore, qui inter eam insulam fuerat et eum fundum uicini, qui trans flumen erat, fluere coepit inter eam insulam et fundum tuum, nihilo minus insula tua manet.
普罗库鲁斯回答道:如果该岛屿最初距离你的庄园更近,而河流留下了曾位于该岛屿与河对岸邻人庄园之间的较大河床,开始在该岛屿与你的庄园之间流动,该岛屿仍然属于你。
set alueus, qui fuit inter eam insulam et fundum uicini, medius diuidi debet, ita ut pars propior insulae tuae tua, pars autem propior agro uicini eius esse intellegatur.
但是,曾位于该岛屿与邻人庄园之间的河床应当从中线剖分,以便靠近你岛屿的部分被视为属于你,而靠近该邻人土地的部分被视为属于他。
intellego, ut et cum ex altera parte insulae alueus fluminis exaruerit, desisse insulam esse, sed quo facilius res intellegeretur, agrum, qui insula fuerat, insulam appellant.
我理解,当在岛屿的另一侧河床干涸时,它就已经不再是岛屿了;但为了使事情更容易理解,人们把曾经是岛屿的土地依然称为“岛屿”。