Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §40.4.17.pr-40.4.17.2

无效的自由保留与附条件遗嘱释放的解释

第 6365 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本文探讨了无效的自由限制条件、释放自由时的附条件文词的理解,以及未明示年数时“数年之后”释放自由的期限认定。

[IDEM libro quadragensimo secundo digestorum. ] §40.4.17.prLibertas, quae in ultimum uitae tempus confertur, ueluti 'Stichus cum morietur, liber esto', nullius momenti existimanda est.
[同上,《学说汇纂》第四十二编] 被延至生命最后时刻的自由,例如“当斯蒂克斯将死时,他应获得自由”,应被视为毫无效力。
Haec autem scriptura 'Stichus si Capitolium non ascenderit, liber esto ' ita accipienda est 'si cum primum potuerit, Capitolium non ascenderit': isto enim modo perueniet Stichus ad libertatem, si facultate data ascendendi Capitolium abstinuerit.
然而,这句文词“如果斯蒂克斯不登上卡皮托林山,他应获得自由”应当如此理解:“如果在他最先能够登上时,他没有登上卡皮托林山”;因为以这种方式,在被给予登上的机会时,如果他克制自己未去登上,斯蒂克斯将获得自由。
§40.4.17.1Hac scriptura testamenti 'Pamphilus liber esto, ita ut filiis meis rationem reddat' an sub condicione libertas data uideretur, quaesitum est.
根据遗嘱中的这句文词“潘菲卢斯应获得自由,只要他向我的子女们报告账目”,有人提出疑问:自由是否被视为在附条件的情况下被给予。
respondi pure quidem datam libertatem et illam adiectionem 'ita ut rationes reddat' condicionem libertati non inicere: tamen quia manifesta uoluntas testantis exprimeretur, cogendum eum ad rationes reddendas.
我答复称,自由确实是无条件给予的,且“只要他报告账目”这一附加语并未给自由强加条件;然而,因为遗嘱人的明确意愿已被表达出来,应当强迫他报告账目。
§40.4.17.2Post annos indistincte liber esse iussus post biennium liber erit: idque et fauor libertatis exigit, et uerba patiuntur: nisi si aliud sensisse patrem familias manifestissimis rationibus is, a quo libertas relicta est, probauerit.
被命令在“数年之后”获得自由而未具体说明年数的人,将在两年之后获得自由;这既是出于对自由的优待所要求的,也是言词本身所允许的,除非其被遗赠自由的人以极其明确的理由证明,家父曾有其他的意图。

词汇与语法注释

  1. §40.4.17.prnullius momenti — 性质/价值属格,作表语用,意为“毫无分量/效力”,即“无效”。
  2. §40.4.17.1cogendum eum — 带对格的不定式结构,带有被动迂回不定式(省略了 "esse"),隶属于主句动词 "respondi"。"eum" 为该不定式的对格主语,"ad rationes reddendas" 为 "ad" 加动形容词结构,表示必须强制履行的目的或对象。
  3. §40.4.17.2is, a quo libertas relicta est — 条件从句 "nisi si" 的主语,受关系从句 "a quo..." 修饰。字面意思是“自由被其遗留(遗赠)之人”,指代负有履行该释放自由义务的继承人或相关人。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §40.4.17.pr-40.4.17.2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:40.4.17.pr-40.4.17.2

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。