Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §36.2.14.pr-36.2.14.3

用益权与金钱的选择遗赠及受遗赠人地位

第 5655 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本节讨论了在用益物权与金钱之间由受遗赠人进行选择的遗赠中权利发生的时间标准,并分析了受遗赠人的法律地位(如归入他人权力之下、作为家子的受给付权等)如何影响遗赠的取得与转让。

[ULPIANUS libro uicesimo quarto ad Sabinum. ] §36.2.14.prSi usus fructus aut decem, utrum legatarius uoluerit, sint legata, utrumque spectandum et mortem testatoris et aditionem hereditatis, mortem propter decem, aditionem propter usum fructum: quamuis enim electio sit legatarii, tamen nondum electioni locus esse potest, cum proponatur aut nondum testatorem decessisse aut eo mortuo hereditas nondum adita.
[阿尔庇安,《萨宾注释》第二十四卷] 如果用益物权或十(金钱),即受遗赠人所期望的任意一方被遗赠,则必须同时考虑立遗嘱人的死亡和继承的承认:对于十金钱考虑死亡,对于用益物权考虑承认。 因为尽管选择权属于受遗赠人,但当假定立遗嘱人尚未死亡,或者其虽已死亡但继承尚未被承认时,尚无选择之余地。
§36.2.14.1Inde quaerit Iulianus, si post mortem testatoris legatarius decedat, an ad heredem transferat decem legatum, et libro trigensimo septimo digestorum scribit posse dici decem transtulisse, quia mortuo legatario dies legati cedit.
故此,尤里安提出疑问:如果受遗赠人在立遗嘱人死亡后去世,他是否将十(金钱)的遗赠转让给其继承人? 他在其《学说汇纂》第三十七卷中写道,可以认为他已经转让了这十金钱,因为随着受遗赠人的死亡,遗赠的权利便已发生(dies cedit)。
argumentum Iulianus pro sententia sua adfert tale: 'Seiae decem aut, si pepererit, fundum heres meus dato': nam si, antequam pariat, inquit, decesserit, ad heredem suum decem transmittet.
尤里安为支持其观点提出了如下论据:“我的继承人应当给予塞娅十金钱,或者,若她生育,则给予土地。 ”因为他说,如果她在生育之前去世,她将把这十金钱传给其继承人。
§36.2.14.2Si ita quis legauerit filio familias, ut ipsi soluatur, potest procedere legatum nec imputari heredi, cur non patri, sed potius filio soluat: finge enim hoc nominatim expressum ita ut filio || soluat': certe si pater petat, exceptione erit repellendus.
如果有人给家子遗赠,并规定须向其本人给付,则该遗赠可以生效,且不能以此归责于继承人,即怪罪他为何不向父亲而向儿子给付:因为请设想这已被指名道姓地写明“以便向 || 儿子给付”;确实,如果父亲提起诉讼要求给付,他应当被抗辩所驳回。
§36.2.14.3Si dies legati cesserit, deinde legatarius in ius alienum peruenit, ipsi potius debetur legatum, in cuius ipse ius peruenit: transeunt enim cum eo, quae ei debebantur.
如果遗赠的权利已发生(dies cesserit),随后受遗赠人归入他人权力之下,则该遗赠应向他所归入其权力之下的那个人给付:因为原应给付给他的东西会随同他一起转移。
sed si sub condicione fuerit legatum, non transit, sed exspectabit condicionem eique adquiretur, cuius iuris erit condicionis existentis tempore: quod si sui iuris fuerit eo tempore, sibi potius adquiret.
但如果遗赠是附条件的,则不发生转移,而是等待条件成就,并在条件成就之时,由他所归入其权力之下的那个人取得之;而若他在那时是自权人,则应由他本人取得之。

词汇与语法注释

  1. §36.2.14.prutrum legatarius uoluerit — utrum 是代词 uter(两者之中的哪一个)的中性单数宾格(副词性用法),呈关系从句功能,表示选择权由受遗赠人自由决定。
  2. §36.2.14.prmortem propter decem, aditionem propter usum fructum — 这是一个高度省略的对比结构,必须为每个短语补足前文的动形容词 spectandum [esse] 结构:“为了十金钱[必须考虑]死亡,为了用益物权[必须考虑]承认”。
  3. §36.2.14.1posse dici decem transtulisse — transtulisse 是主动完成时不定式,其逻辑主语是前文的 legatarius。此处构成了宾格不定式(A.C.I.)结构,意为“可以认为[受遗赠人]已转让了这十金钱”。
  4. §36.2.14.2nec imputari heredi, cur non patri, sed potius filio soluat — imputari 是被动不定式。cur 引导的从句是间接疑问句,阐明了指责的内容(“为何不给父亲,反而给儿子”)。整体构成了一个非人称被动结构,表示“也不得归责于继承人,责怪其为何……”。
  5. §36.2.14.3eique adquiretur, cuius iuris erit condicionis existentis tempore — cuius 是关系代词 qui 的属格,在 cuius iuris(“归谁的权力支配”)中表示所属关系。cuius 的先行词是主句中的 ei。condicionis existentis tempore 是时间夺格(“在条件成就之时”)。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §36.2.14.pr-36.2.14.3. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:36.2.14.pr-36.2.14.3

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。