Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §36.1.80.pr-36.1.80.5

无遗嘱死亡时的遗嘱补书信托与财产共有

第 5634 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

阐述了无遗嘱死亡时遗嘱补书引发的信托问题、将财产寄托予第三人的性质、涉及奴隶解放的复杂信托安排,以及在相互替代继承中信托份额分配比例的法律裁决。

[IDEM libro uicensimo primo digestorum. ] §36.1.80.prTitius intestato moriturus, cum haberet uxorem et ex ea filiam emancipatam, codicillis haec uerba inseruit: 'pertinent autem hi codicilli ad uxorem et filiam.
[同前,《学说汇纂》第二十一卷] 提修斯在无遗嘱即要死亡之际,因其有一妻子及与其所生之已免除家父权的女儿,于遗嘱补书中写入以下词句:“此遗嘱补书关乎妻子与女儿。
itaque rogo, quidquid aut ego reliquero aut uos ipsae habeatis, commune uobis sit: quod si non ego rogarem, uos pro uestra pietate faceretis'.
因此,我请求,无论我遗留下什么,或者你们自己拥有什么,皆由你们共有。 即使我不作此请求,你们凭着彼此的亲情也会如此行事的。
filia intestati patris bonorum possessionem accepit: quaesitum est, an aliqua pars hereditatis Lucii Titii ex causa fideicommissi a filia matri debeatur.
”女儿取得了该无遗嘱死亡的父亲的财产占有。 有人提出疑问:卢修斯·提修斯遗产的任何部分,是否因信托原因而由女儿债务于母亲。
respondit secundum ea quae proponerentur dimidiam partem deberi, si etiam uxor parata sit in commune bona sua conferre.
解答道:根据所陈述的事实,如果妻子也准备将自己的财产投入共有,则应给付二分之一。
§36.1.80.1Maeuia duos filios heredes (Scaeu. ) reliquerat et eodem testamento ita cauit: 'fidei autem heredum meorum committo, uti omnis substantia mea sit pro deposito sine usuris apud Gaium Seium et Lucium Titium, quos etiam, si licuisset, curatores substantiae meae dedissem remotis aliis, ut hi restituant nepotibus meis, prout quis eorum ad annos uiginti quinque peruenerit, pro portione, uel si unus, ei omnem'.
梅维亚留下了两个儿子作为继承人,并在同一遗嘱中如此规定:“我向我的继承人托付信托:我的所有财产,作为无息寄托,置于盖尤斯·塞尤斯和卢修斯·提修斯处。 若法律允许,我本会排除他人而指定他们为我财产的管理人,以便他们在我的孙子女中任何一人达到二十五岁时,按比例将财产返还给他们,或者如果仅剩一人,则将全部返还给该人。
quaesitum est, an fideicommissum praestari a scriptis heredibus Lucio Titio et Gaio Seio debeat.
”有人提出疑问:指定继承人是否应当向卢修斯·提修斯和盖尤斯·塞尤斯履行该信托。
respondit secundum ea quae proponerentur Lucium Titium, item Gaium Seium fideicommissum petere non posse.
解答道:根据所陈述的事实,卢修斯·提修斯以及盖尤斯·塞尤斯皆不得请求履行信托。
§36.1.80.2Tres heredes scripsit Maeuium fratrem suum ex dodrante, Seium ex sextante, Stichum eiusdem Seii seruum, filium autem naturalem Maeuii ex uncia et fidei commisit Seii, uti Stichum manumitteret, in haec uerba: 'a te peto, Sei, uti tu Stichum manumitteres: dedi unde faceres'.
她指定了三位继承人:其兄弟梅维乌斯获得十二分之九的份额,塞尤斯获得十二分之二的份额,以及斯蒂库斯(塞尤斯之奴隶,同时为梅维乌斯之非婚生子)获得十二分之一的份额;并向塞尤斯托付信托,要求其解放斯蒂库斯,其词句如下:“塞尤斯,我请求你解放斯蒂库斯:我已经给了你用于为此事的资金。
sed et codicillis ita cauit: 'unciam, ex qua feci Stichum heredem, si quam Seius controuersiam moueret, ad Maeuium fratrem meum reuerti uolo.
”但她亦在遗嘱补书中如此规定:“关于我指定斯蒂库斯为继承人的那十二分之一份额,如果塞尤斯提出任何争议,我希望它归属于我的兄弟梅维乌斯。
tu, frater, secundum fidem et pietatem tuam, quidquid ad te peruenerit ex hereditate mea Sticho filio tuo restitues: quod ut facias, fidei tuae committo'.
兄弟啊,你应当根据你的信义和亲情,将从我遗产中归属于你的任何财产,返还给你的儿子斯蒂库斯;我将此事托付于你的信义,以求你如此行事。
quaesitum est, cum Seius adierit hereditatem et propter hoc compulsus Stichum manumiserit, an unciam hereditatis, ex qua Stichus heres institutus est, Sticho manumisso restituere debeat.
”有人提出疑问:既然塞尤斯已经接受了继承,并因此被迫解放了斯蒂库斯,他是否应当将斯蒂库斯被指定为继承人的那十二分之一遗产,返还给已解放的斯蒂库斯。
respondit non proponi Seium rogatum unciam ei restituere.
解答道:并未陈述塞尤斯被请求向其返还十二分之一份额的事实。
§36.1.80.3Idem quaesiit, an, si aliquam controuersiam Seius de uncia hac, ex qua Stichus institutus est, facere uelit et Maeuius unciam ex causa fideicommissi a Seio fuerit consecutus, utrum hanc solam unciam, ex qua Stichus institutus est, an uero et dodrantem, ex quo ipse Maeuius institutus est, eidem Sticho restituere debeat.
同一个人提出疑问:如果塞尤斯想要对斯蒂库斯被指定的这十二分之一份额提起某种争议,且梅维乌斯因信托原因自塞尤斯处获得了该十二分之一,梅维乌斯是应当仅将斯蒂库斯被指定的这十二分之一返还给该斯蒂库斯,还是应当也将梅维乌斯本人被指定的十二分之九返还给同一个斯蒂库斯。
respondit de omni restituendo, quod ad Maeuium quoquo modo peruenit, testatricem sensisse.
解答道:女遗言人的意图是,返还以任何方式归属于梅维乌斯的所有财产。
§36.1.80.4Pater puerum et puellam heredes instituit eosque inuicem substituit et, si neuter heres esset, cis plures substituit substitutosque inuicem substituit his uerbis: 'substitutos heredes inuicem substituo': eorundem filiorum fidei commisit, ut, qui eorum uita superasset et sine liberis intra annum trigensimum moreretur, hereditatem his, quos heredes substituerat, restituat.
父亲指定了一个男孩和一个女孩为继承人,并使他们互为替代继承人;如果两者皆不成为继承人,他为他们指定了数名替代继承人,并用以下词句使这些替代继承人互为替代人:“我使被替代的继承人们互为替代人。 ”他向这几个子女托付信托:他们中在生命上超过对方且在三十岁以内无子女而死亡者,应将遗产返还给其所指定的替代继承人们。
filius uita sororem superauit et intra trigensimum annum sine liberis decessit: quaesitum est, ex substitutis uno defuncto ante filium, pars eius, quae ad ceteros substitutos qui superuiuerent pertinet, utrum pro uirilibus an pro hereditariis portionibus, quibus sunt substituti, pertineat.
儿子在生命上超过了姐妹,并在三十岁以内无子女而死亡。 有人提出疑问:在替代继承人中的一人在儿子之前死亡的情况下,该人的份额(属于存活的其他替代继承人者)应当按人头还是按他们作为替代人而被指定的遗产比例归属于他们。
respondit consequens esse pro his partibus, quibus substituti essent, fideicommissum pertinere.
解答道:顺理成章的是,信托应当按他们作为替代人而被指定的比例归属。
§36.1.80.5Maeuia filium heredem instituit ex quincunce, Titian filiam ex quadrante, Septicium filium ex triente, cuius fidei commisit in haec uerba: 'te rogo, fili Septici, si intra uicensimum annum sine liberis morieris, quidquid ex hereditate mea ad te peruenerit, hoc fratribus tuis restituas'.
梅维亚指定其儿子继承十二分之五,女儿蒂蒂亚继承十二分之三,儿子塞普蒂基乌斯继承十二分之四,并用以下词句向后者的信义托付:“我的儿子塞普蒂基乌斯,我请求你,如果你在二十岁以内无子女而死亡,凡是从我的遗产中归属于你的财产,你都应当返还给你的兄弟姐妹。
quaesitum est, an Septicio filio defuncto intra uicensimum annum sine liberis hoc fideicommissum utrum pro portionibus hereditariis ad fratrem et sororem eius pertineat an uero aequaliter.
”有人提出疑问:当儿子塞普蒂基乌斯在二十岁以内无子女死亡时,该信托是按遗产比例还是均等地归属于其兄弟和姐妹。
respondit pro parte hereditaria.
解答道:按遗产比例。

词汇与语法注释

  1. 36.1.80.prquod si non ego rogarem, uos pro uestra pietate faceretis — 一个虚拟条件句(未完成过去时虚拟式),表达了道义上的信心,即即使遗言人没有明确以信托方式提出请求,她们出于彼此的亲情(pietas)也自然会这样做。
  2. 36.1.80.prin commune bona sua conferre — 指财产融合(collatio bonorum)的法理。在进行共同继承时,裁决认为,以各自将自己独立占有的财产投入并融合为共有财产为条件,双方各享有遗嘱补书所设共有信托之半数请求权。
  3. 36.1.80.1pro deposito sine usuris — 遗嘱规定将继承财产置于第三人处作为“无息寄托”。这被解释为仅仅是指定保管地点,而非为了该第三人利益而设立的信托(fideicommissum),因此他们不能为了自己的利益请求交付该财产。
  4. 36.1.80.2dedi unde faceres — 使用关系副词 unde 表达目的或手段,意为“我已给了你用于为此事[解放奴隶]的[资金来源]”。这意味着在强制要求解放奴隶时,已从遗产中提供了相应的资金支持。
  5. 36.1.80.4cis — 被认为是抄本中的笔误,通常读作“eis”(为他们)或“is”(对他们)。在上下文中,它指代代替刚刚提及的两个子女的备位替代继承人们。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §36.1.80.pr-36.1.80.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:36.1.80.pr-36.1.80.5

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。