Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §34.4.31.pr-34.4.31.3

调配奴隶的归属及遗赠的撤销与丧失

第 5263 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本章节涉及塞维拉对遗赠和信托撤销、特定财产(如管理人奴隶或特有财产)的归属,以及因对立遗嘱人提起指控而丧失受遗赠权等具体法律问题的法律意见。

[SCAEUOLA libro quarto decimo digestorum. ] §34.4.31.prFilio ex parte heredi instituto duos fundos cum mancipiis et instrumento omni legauit: idem uxori plura legata et seruos Stichum et Damam legauit: sed cum in altero ex fundis filio praelegatis cognouisset uilicum non esse, Stichum misit et tam rei rusticae quam rationibus fundi praefecit: quaesitum est, Stichus utrum ad uxorem an ad filium pertineret.
[塞维拉,《学说汇纂》第十四卷] 某人向被指定为部分继承人的儿子遗赠了两处土地,连同奴隶和所有设备;同一立遗嘱人向其妻子遗赠了若干遗产以及奴隶斯蒂克斯和达马。 但是,当他获悉在预先遗赠给儿子的两处土地之一中没有管理人时,他派去了斯蒂克斯,并让他负责农务和土地的财务。 现提出疑问:斯蒂克斯是属于妻子还是属于儿子?
respondit, cum memor erat eorum, quae testamento cauisset, Stichum his praediis, in quae translatus est, actorem cedere ne uxorem posse Stichum ex fideicommissi causa petere.
答复:既然立遗嘱人记着他在遗言中所规定的内容,斯蒂克斯作为管理人归属于他被转去的那处土地,妻子不能基于信托请求给付斯蒂克斯。
§34.4.31.1Matri suae heredi ex parte institutae quattuor praedia legauit et fidei eius commisit, ut ex his duo socero restitueret: deinde codicillis socero ademit fideicommissum: quaesitum est, an nihilo minus ex praelegatione ad matrem pertineret.
某人向被指定为部分继承人的母亲遗赠了四处土地,并托付于其诚信,要求她将其中的两处转交给其岳父。 此后,他通过遗嘱附录撤销了给岳父的信托。 现提出疑问:尽管如此,它们是否仍基于预先遗赠而属于母亲?
respondi nihil proponi, cur ad matrem pertinerent.
答复:没有提出任何理由说明它们为什么属于母亲。
§34.4.31.2Seia testamento suo legauit auri pondo quinque: Titius accusauit eam, quod patrem suum mandasset interficiendum: Seia post institutam accusationem codicillos confecit nec ademit Titio priuigno legatum et ante finem accusationis decessit: acta causa pronuntiatum est patrem Titii scelere Seiae non interceptum.
塞伊亚在遗嘱中遗赠了五磅黄金。 蒂蒂乌斯指控她曾唆使杀害其父亲。 在指控提起后,塞伊亚制作了遗嘱附录,但未撤销对其继子蒂蒂乌斯的遗赠,并在指控结束前去世。 案件审理后,判决认定蒂蒂乌斯的父亲并非死于塞伊亚的罪行。
quaero, cum codicillis legatum, quod testamento Titio dederat, non ademerit, an ab heredibus Seiae Titio debeatur.
现问:既然她在遗嘱附录中没有撤销在遗嘱中给予蒂蒂乌斯的遗赠,塞伊亚的继承人们是否应向蒂蒂乌斯给付?
respondit secundum ea quae proponerentur non deberi.
答复:根据所提出的事实,不应给付。
§34.4.31.3Filiae, quam in potestate habebat, inter cetera legauit peculium: idem post factum testamentum pecuniam a debitore filiae exegit et in suam rationem conuertit: quaero, an filia eo nomine cum heredibus patris agere possit.
某人向处于其家父权下的女儿,在其他财产之外,遗赠了特有财产。 在制作遗嘱后,同一立遗嘱人向女儿的债务人收取了金钱,并转入了自己的账户。 现问:女儿是否可以就此向父亲的继承人提起诉讼?
respondit, si probaret non adimendi animo factum, agere posse.
答复:如果她证明此举并非出于撤销遗赠的意图,则可以提起诉讼。

词汇与语法注释

  1. 34.4.31.prStichum his praediis, in quae translatus est, actorem cedere — 动词 `cedere` 在此处带与格 `his praediis`,意为“附属于”或“成为……的一部分”。`actorem` 为同格(或作谓语性说明),表示“作为管理人”。这一句式表明该奴隶的法律地位从独立的个人遗赠物转变为特定土地的从属物(随土地一同移转给土地继承人)。
  2. 34.4.31.1nihil proponi, cur ad matrem pertinerent — `nihil proponi` 是依赖于主句动词 `respondi` 的宾格加不定式结构,其中嵌套了间接疑问从句 `cur ad matrem pertinerent`(虚拟式未完成过去时)。这一回答表明,当预先遗赠是以转交给第三方(岳父)为目的,而该信托被撤销时,该土地本身也脱离了预先遗赠的范围,不归母亲个人所有。
  3. 34.4.31.2mandasset interficiendum — 动词 `mandare` 与动形容词的宾格 `interficiendum` 相结合,表达了“指派(委托)杀害”的使役性语气。此外,`quod` 从句中的虚拟式过去完成时 `mandasset` 属于传闻或主观原因虚拟式,用以表示原告蒂蒂乌斯的主观指控内容。
  4. 34.4.31.3non adimendi animo factum — 名词 `animo`(夺格,“带有……意图”)受动名词属格 `adimendi` 修饰,表示“撤销的意图”(animus adimendi)。`factum` 是宾格加不定式结构中省略了 `esse` 的过去不定式(即 `factum esse`),作为条件从句 `si probaret` 的宾语(或其指代的内容)。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §34.4.31.pr-34.4.31.3. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:34.4.31.pr-34.4.31.3

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。