[SCAEUOLA libro quarto decimo digestorum. ] §34.4.31.prFilio ex parte heredi instituto duos fundos cum mancipiis et instrumento omni legauit: idem uxori plura legata et seruos Stichum et Damam legauit: sed cum in altero ex fundis filio praelegatis cognouisset uilicum non esse, Stichum misit et tam rei rusticae quam rationibus fundi praefecit: quaesitum est, Stichus utrum ad uxorem an ad filium pertineret.
[스카이볼라, 학설휘찬 제14권에서] 일부 상속분으로 상속인 지정된 아들에게 두 토지를 노예 및 모든 비품과 함께 유증하였다. 동일한 유언자는 아내에게도 여러 유증을 하였고 노예 스티쿠스와 다마를 유증하였다. 그러나 아들에게 선유증된 토지 중 한 곳에 관리인이 없음을 알게 되었기에, 스티쿠스를 보내 농사일과 토지 회계 모두를 관리하게 하였다. 스티쿠스가 아내에게 귀속되는지 아니면 아들에게 귀속되는지가 문제되었다.
respondit, cum memor erat eorum, quae testamento cauisset, Stichum his praediis, in quae translatus est, actorem cedere ne uxorem posse Stichum ex fideicommissi causa petere.
답변하였다. 유언자가 유언으로 규정한 바를 기억하고 있었던 이상, 스티쿠스는 자신이 이전된 토지의 관리인으로서 그 토지에 수반되며(종물이 되며), 아내는 유탁을 원인으로 스티쿠스를 청구할 수 없다.
§34.4.31.1Matri suae heredi ex parte institutae quattuor praedia legauit et fidei eius commisit, ut ex his duo socero restitueret: deinde codicillis socero ademit fideicommissum: quaesitum est, an nihilo minus ex praelegatione ad matrem pertineret.
일부 상속분으로 상속인 지정된 자신의 어머니에게 네 토지를 유증하였고, 그녀의 신탁에 이 중 둘을 장인에게 반환하도록 위임하였다. 그 후 코디킬로 장인으로부터 유탁을 철회하였다. 그럼에도 불구하고 선유증에 기하여 그것들이 어머니에게 귀속되는지가 문제되었다.
respondi nihil proponi, cur ad matrem pertinerent.
답변하였다. 그것들이 어머니에게 귀속되어야 할 아무런 이유도 제시되어 있지 않다.
§34.4.31.2Seia testamento suo legauit auri pondo quinque: Titius accusauit eam, quod patrem suum mandasset interficiendum: Seia post institutam accusationem codicillos confecit nec ademit Titio priuigno legatum et ante finem accusationis decessit: acta causa pronuntiatum est patrem Titii scelere Seiae non interceptum.
세이아는 자신의 유언으로 금 5파운드를 유증하였다. 티티우스는 그녀가 자신의 아버지를 살해하도록 지시하였다고 그녀를 고발하였다. 세이아는 고발이 제기된 후에 코디킬을 작성하였으나 의붓아들 티티우스로부터 유증을 철회하지 않았고 고발이 종결되기 전에 사망하였다. 재판이 진행되어 티티우스의 아버지는 세이아의 범죄에 의해 살해된 것이 아니라고 선고되었다.
quaero, cum codicillis legatum, quod testamento Titio dederat, non ademerit, an ab heredibus Seiae Titio debeatur.
묻는다. 그녀가 코디킬에서 유언으로 티티우스에게 주었던 유증을 철회하지 않은 이상, 세이아의 상속인들로부터 티티우스에게 그것이 지급되어야 하는가?
respondit secundum ea quae proponerentur non deberi.
답변하였다. 제시된 사정에 따르면 지급되어서는 안 된다.
§34.4.31.3Filiae, quam in potestate habebat, inter cetera legauit peculium: idem post factum testamentum pecuniam a debitore filiae exegit et in suam rationem conuertit: quaero, an filia eo nomine cum heredibus patris agere possit.
자신의 가부권 아래에 두고 있던 딸에게 다른 것들과 함께 특유재산을 유증하였다. 동일한 유언자는 유언장을 작성한 후, 딸의 채무자로부터 금전을 회수하여 자신의 계정으로 귀속시켰다. 묻는다. 딸이 그 명목으로 아버지의 상속인들을 상대로 소를 제기할 수 있는가?
respondit, si probaret non adimendi animo factum, agere posse.
답변하였다. 만일 그것이 철회하려는 의도 없이 행해진 것임을 그녀가 입증한다면, 소를 제기할 수 있다.