Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §30.1.91.pr-30.1.91.7

家子间遗赠与对奴隶遗赠的效力

第 4687 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本文论述了在他人权力下的家子对其亲属进行遗赠的有效性、对有条件释放的奴隶进行遗赠的效力,以及针对被遗赠奴隶的追加遗赠或遗托法理。此外,还规定了奴隶权利发生的时期以及在请求交付奴隶的诉讼中返还中期收益的义务。

[IULIANUS libro trigesimo sexto digestorum. ] §30.1.91.prQuaesitum est, si filius familias, qui filium habebat, heres institutus fuisset, cum esset uterque in potestate aliena, an ab eo filio eius legari possit.
[尤里安《学说汇纂》第三十六卷] 有人提出疑问,如果一个育有儿子的家子(家父权下的儿子)被指定为继承人,且当时他们两人都在他人的家父权下,那么他是否可以向自己的儿子进行遗赠。
respondi, cum possit a filio patri legari, consequens est, ut uel fratri ipsius uel filio uel etiam seruo patris sui legetur.
我回答道,既然家子可以向其父亲进行遗赠,那么以此类推,他也可以向他自己的兄弟、他自己的儿子、乃至他父亲的奴隶进行遗赠。
§30.1.91.1Praesenti quidem die data libertate seruo legari uel pure uel sub condicione poterit: cum uero libertas sub condicione data fuerit, alias utiliter, alias inutiliter pure legabitur.
对于被立即释放而获得自由的奴隶,可以无条件地或有条件地给予遗赠。 但是,当自由是有条件地给予时,无条件的遗赠在某些情况下是有效的,在另一些情况下则是无效的。
nam si ea condicio libertatis fuerit, ut patre familias statim mortuo possit ante aditam hereditatem exsistere condicio, ueluti: 'Stichus si decem Titio dederit' (uel 'Capitolium ascenderit'), 'liber esto', utile legatum est: huiusmodi autem condiciones: 'si heredi decem dederit', 'si post aditam hereditatem Capitolium ascenderit', inutile legatum efficient.
因为,如果自由的条件是,在家父立即死亡后、继承被接受之前该条件能够成就,例如:“如果斯蒂克斯向提蒂乌斯支付十个钱(或者‘登上卡皮托林山’),他便获得自由”,那么该遗赠是有效的。 但如下这类的条件:“如果他向继承人支付十个钱”、“如果他在继承被接受后登上卡皮托林山”,则会使遗赠无效。
necessario autem ex asse herede scripto etiam hae condiciones, quae ante aditam hereditatem impleri possunt, inutile legatum efficient.
然而,在必要继承人被指定为全额继承人的情况下,即使是这些在接受继承前能够成就的条件,也会使遗赠无效。
§30.1.91.2Duobus heredibus institutis alteri Stichum legauerat et eidem Sticho decem.
在指定了两个继承人的情况下,立遗嘱人曾将斯蒂克斯遗赠给其中一人,并将十个钱遗赠给同一斯蒂克斯。
cum Stichus uiuo testatore ad libertatem peruenisset, totum legatum ei debebitur: nam in solidum constitisse causam legati in eius persona hoc quoque argumento est, quod, si heres, cui legatus fuerat, hereditatem non adisset, solidum ab altero herede consequi possit.
当斯蒂克斯在立遗嘱人生前获得自由时,全部遗赠都将归属于他;因为该遗赠的依据在其人身上是整体成立的,这一点也可以由以下论据证明:如果被遗赠了该奴隶的继承人没有接受继承,他本可以从另一个继承人那里获得全部遗赠。
§30.1.91.3Seruo legato legatum datum est: si alienatus a testatore fuisset, legatum ad emptorem pertinebit.
对一个已被遗赠的奴隶给予了遗赠。 如果该奴隶已被立遗嘱人转让,则该遗赠将归属于买受人。
§30.1.91.4Cum seruus Titio et eidem seruo aliquid legatur, fideicommitti potest, ut aut seruum alicui restituat uel ea quae seruo legata sunt: hoc amplius etiam ipsi seruo, cum liber erit, fideicommissum a Titio dari potest.
当一个奴隶被遗赠给提蒂乌斯,且同一奴隶也获得某物遗赠时,可以设立遗托,要求其将奴隶或者遗赠给奴隶之物转交给某人;此外,甚至可以在该奴隶获得自由时,由提蒂乌斯向该奴隶本人履行遗托。
§30.1.91.5Si quis Stichum legauerit et eundem alienauerit uel manumiserit, deinde codicillis eidem legatum dederit, legatum uel manumisso uel emptori debebitur.
如果有人遗赠了斯蒂克斯,并将其转让或释放,随后又在补足遗嘱中向同一奴隶给予了遗赠,那么该遗赠将归属于被释放者或买受人。
§30.1.91.6Si mihi seruus a te herede legatus fuerit et eidem seruo aliquis legauerit et uiuo eo qui mihi seruum legauerat dies legati seruo dati cesserit, confestim id legatum hereditati adquiritur: et ideo, quamuis postea moritur is qui seruum mihi legauerat, ad me id quod seruo legatum est non pertinebit.
如果由作为继承人的你向我遗赠了一个奴隶,且有人向同一奴隶给予了遗赠,并且在向我遗赠该奴隶的人尚在世时,给予该奴隶的遗赠权利已经发生,那么该遗赠将立即由其继承财产取得;因此,尽管此后向我遗赠该奴隶的人死亡,但遗赠给该奴隶之物并不归属于我。
§30.1.91.7Cum homo ex testamento petitus est, causa eius temporis, quo lis contestabatur, repraesentari debet actori et, sicut partus ancillarum, sicut fructus fundorum interim percepti in hoc iudicium deducuntur, ita quod seruo legatorum uel hereditatis nomine interim obuenerit praestandum est petitori.
当根据遗嘱请求交付特定奴隶时,该奴隶在诉讼系属之时的状态应当展现给原告;正如女奴的后代、在此期间收取的土地孳息应被纳入本案审理一样,在此期间以遗赠或继承的名义归属于该奴隶的任何收益,也都应当提供给请求人。

词汇与语法注释

  1. 30.1.91.prab eo filio eius — eo指被指定为继承人的家子(filius familias),eius亦指该同一人。因此,该问题涉及作为继承人的家子向其自己的儿子(即立遗嘱人的孙子)进行遗赠。
  2. 30.1.91.1necessario autem ex asse herede scripto — 理解为“在必要继承人(heres necessarius)被指定为全额(ex asse)继承人的情况下”。由于必要继承人当然取得继承权而无需进行“继承接受(aditio)”,因此在接受继承前不存在条件成就的时间间隔,由此即使是此类条件也会使遗赠无效。
  3. 30.1.91.6hereditati adquiritur — 此处的“由其继承财产取得”意指由尚在世的当前奴隶所有人(向我遗赠奴隶之人)的继承财产(账户)取得。由于该项收益在其后死亡时成为其遗产的一部分,因此即使该奴隶最终归属于我,该遗赠本身亦不归属于我。
  4. 30.1.91.7causa — 指诉讼系属(lis contestata)之时诉讼物的“状态”或“法律地位”。它表示让原告恢复其全部价值(包括此后产生的孳息及附随的权利与利益,如遗赠或其他继承所得)的法律范围,而非仅限于单纯的实物交付。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §30.1.91.pr-30.1.91.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:30.1.91.pr-30.1.91.7

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。