Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §3.2.6.pr-3.2.6.7

定罪与上诉及代理情形下的不名誉成立要件

第 464 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本节探讨了适用不名誉的具体条件,重点涉及盗窃和委任诉讼中的有罪判决、上诉、和解的效果,以及其在继承人和代理人范围内的适用。

[ULPIANUS libro sexto ad edictum. ] §3.2.6.pr'Furti' accipe siue manifesti siue nec manifesti.
[乌尔比安《告示注解》第六卷] “盗窃”应当理解为:无论是现行盗窃还是非现行盗窃。
§3.2.6.1Sed si furti uel aliis famosis actionibus quis condemnatus prouocauit, pendente iudicio nondum inter famosos habetur: si autem omnia tempora prouocationis lapsa sunt, retro infamis est: quamuis si iniusta appellatio eius uisa sit, hodie notari puto, non retro notatur.
但是,如果因盗窃或其他招致不名誉的诉讼而被判有罪的人提起上诉,在诉讼系属期间,他尚不被列入不名誉者之中;然而,如果上诉的所有期限均已届满,则溯及既往地成为不名誉者;不过,如果他的上诉被认定为无理,我认为他是在今天被标注不名誉,而不是溯及既往地被标注。
§3.2.6.2Si quis alieno nomine condemnatus fuerit, non laborat infamia: et ideo nec procurator meus uel defensor uel tutor uel curator uel heres furti uel ex alia simili specie condemnatus infamia notabuntur, nec ego, si ab initio per procuratorem causa agitata est.
如果某人因他人的名义被判有罪,他不会遭受不名誉;因此,我的代理人、辩护人、监护人、保佐人或继承人,即使因盗窃或类似诉讼而被判有罪,也不会被标注不名誉,而我,如果是从一开始就通过代理人进行诉讼,也不会被标注。
§3.2.6.3'Pactusue' inquit 'erit': pactum sic accipimus, si cum pretio quantocumque pactus est: alioquin et qui precibus inpetrauit ne secum ageretur erit notatus nec erit ueniae ulla ratio, quod est inhumanum.
告示说:“或者已达成和解者”:我们对和解的理解是,如果是以任何数额的代价达成了和解;否则,即使是通过恳求而获得不被起诉的人也将被标注,且没有任何宽容的余地,这是不人道的。
§3.2.6.4Qui iussu praetoris pretio dato pactus est, non notatur.
根据裁判官的命令,在给付代价后达成和解的人,不被标注。
sed et si iureiurando delato iurauerit quis se non deliquisse, non erit notatus: nam quodammodo innocentiam suam iureiurando adprobauit.
而且,如果有人在被提出宣誓后,宣誓证明自己没有犯错,他也不会被标注;因为在某种程度上,他已通过宣誓证实了自己的清白。
§3.2.6.5'Mandati condemnatus': uerbis edicti notatur non solum qui mandatum suscepit, sed et is, qui fidem, quam aduersarius secutus est, non praestat.
“因委任而被判有罪者”:根据告示的措辞,不仅接受委任的人会被标注,而且未履行对方所寄予之信赖的人也会被标注。
ut puta fideiussi pro te et solui: mandati te si condemnauero, famosum facio.
例如,我为你作保并支付了款项;如果我因委任(之诉)使你被判有罪,我便使你成为不名誉者。
§3.2.6.6Illud plane addendum est, quod interdum et heres suo nomine damnatur et ideo infamis fit, si in deposito uel in mandato male uersatus sit: non tamen in tutela uel pro socio heres suo nomine damnari potest, quia heres neque in tutelam neque in societatem succedit, sed tantum in aes alienum defuncti.
显然应当补充的是,如果继承人在寄托或委任中行为不端,有时他也会因自己的名义被判有罪并因此成为不名誉者;然而,在监护或合伙诉讼中,继承人不能因自己的名义被判有罪,因为继承人既不继承监护关系,也不继承合伙关系,而仅继承死者债务。
§3.2.6.7Contrario iudicio damnatus non erit infamis: nec immerito.
在反诉中被判有罪的人不会成为不名誉者;这也是理所当然的。
nam in contrariis non de perfidia agitur, sed de calculo, qui fere iudicio solet dirimi.
因为在反诉中,所争议的不是背信弃义,而是账目结算,这通常是通过诉讼来解决的。

词汇与语法注释

  1. 3.2.6.1furti uel aliis famosis actionibus — furti是属格(意为“因盗窃之诉”),而aliis famosis actionibus是夺格(意为“因其他招致不名誉的诉讼”),两者均修饰condemnatus(被判有罪的)。这是通过连词uel将不同格非对称地并列在一起的并列结构。
  2. 3.2.6.2nec ego — 对应前句中关于代理人或监护人等即使被判有罪也不会被标注不名誉(nec ... infamia notabuntur)的表述,在nec ego(我也不)之后省略了动词短语infamia notabor(不会被标注不名誉)。
  3. 3.2.6.3ne secum ageretur — 作为动词inpetrauit(获得、使允许)之宾语的名词从句。secum ageretur是无人称被动结构,意为“对他提起诉讼”。
  4. 3.2.6.5mandati te si condemnauero — 动词condemnauero(如果我判你犯有……罪)同时带有两个补足语:宾格的直接宾语te(你)以及表示罪状或诉讼种类的属格mandati(因委任之诉)。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §3.2.6.pr-3.2.6.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:3.2.6.pr-3.2.6.7

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。