[IDEM libro undecimo responsorum.
[同人,著于《答辩集》第十一卷。
] §29.1.40.prLucius Titius miles notario suo testamentum scribendum notis dictauit et antequam litteris praescriberetur, uita defunctus est: quaero, an haec dictatio ualere possit.
] 军人卢基乌斯·蒂蒂乌斯向其速记员以速记口述了应予撰写的遗嘱,但在该遗嘱被用普通文字誊写出来之前便去世了。 我请问,这一口述是否有效。
respondi militibus, quoquo modo uelint et quo modo possunt, testamentum facere concessum esse, ita tamen, ut hoc ita subsecutum esse legitimis probationibus ostendatur.
我答复道:军人被允许以他们希望的任何方式以及他们能够的任何方式订立遗嘱,但前提是必须通过法定证据证明,该过程确实是如此发生的。
§29.1.40.1Idem respondit ex testamento eius, qui iure militari testatus esset, seruum, qui licet sub condicione legatum meruit, etiam libertatem posse sibi uindicare.
同人答复道:根据依据军事法订立遗嘱之人的遗嘱,一个奴隶, ¦licet sub condicione legatum meruit¦ 即使在附条件的情况下获得了遗赠,亦可为自己主张自由。
§29.1.40.2Idem respondit: Lucius Titius miles testamentum ita fecit: 'Pamphila serua mea ex asse mihi heres esto': alio deinde capite Sempronio commilitoni suo eandem Pamphilam reliquit, cuius fidei commisit, ut eam manumitteret: quaero, an heres esset Pamphila atque si directo accepisset libertatem.
同人答复道:军人卢基乌斯·蒂蒂乌斯如此订立了遗嘱:“我的女奴潘菲拉为我的全额财产继承人。 ”随后在另一条款中,他将同一女奴潘菲拉遗赠给他的战友塞姆普罗尼乌斯,并信托其将她释放。 我请问,潘菲拉是否为继承人,且 ¦atque si directo accepisset libertatem¦ 如同直接获得自由一样。
respondi intellegendum militem, qui ancillam suam heredem instituerat, ignorasse posse ex ea institutione etiam libertatem ei competere et ideo sine causa postea a commilitone petisse, ut eandem manumitteret: cum ex priore scriptura libera et heres effecta est, postea nullo praeiudicio uoluntati facto frustra legata est.
我答复道:应当理解为,指定其女奴为继承人的该军人,并不知道根据该指定,自由亦归属于她,因此后来无故请求战友将她释放。 既然根据在先的字据她已被使成为自由人并成为继承人,那么此后在 ¦nullo praeiudicio uoluntati facto¦ 未对遗愿造成任何损害的情况下,她被遗赠是无益的。