Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §29.1.1.pr-29.1.1.1

士兵遗嘱特权的起源与演变

第 4360 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

乌尔比安阐述了士兵遗嘱特权从尤利乌斯·恺撒到图拉真皇帝训令的历史演变,以及对“士兵”和“军队”等词的各种民俗词源学解释。

[ULPIANUS libro quadragesimo quinto ad edictum.
[乌尔比安,著于《告示评注》第四十五卷。
] §29.1.1.prMilitibus liberam testamenti factionem primus quidem diuus Iulius Caesar concessit: sed ea concessio temporalis erat.
] 神君尤利乌斯·恺撒确实最先授予士兵们自由设立遗嘱的权利,但这一特许是临时的。
postea uero primus diuus Titus dedit: post hoc Domitianus: postea diuus Nerua plenissimam indulgentiam in milites contulit: eamque et Traianus secutus est et exinde mandatis inseri coepit caput tale.
此后,神君提图斯最先授予之;此后是多米提安;此后神君涅尔瓦向士兵们赋予了最为充分的特恩。 图拉真也遵循了这一做法,自此以后,如下条款开始被编入条令之中。
Caput ex mandatis: 'Cum in notitiam meam prolatum sit subinde testamenta a commilitonibus relicta proferri, quae possint in controuersiam deduci, si ad diligentiam legum reuocentur et obseruantiam: secutus animi mei integritudinem erga optimos fidelissimosque commilitones simplicitati eorum consulendum existimaui, ut quoquomodo testati fuissent, rata esset eorum uoluntas.
条令中的条款:“鉴于我屡次获悉,战友们留下的遗嘱被呈递上来,如果将这些遗嘱付诸法律的严密与遵守,它们可能会被引入争议之中;因遵循我对最优秀、最忠实的战友们的心意之诚挚,我人为应当照顾他们的朴实,以使无论他们以何种方式设立遗嘱,其意愿皆为有效。
faciant igitur testamenta quo modo uolent, faciant quo modo poterint sufficiatque ad bonorum suorum diuisionem faciendam nuda uoluntas testatoris'.
因此,让他们以他们所希翼的方式设立遗嘱,以他们所能及的方式设立,且立遗嘱人纯粹的意愿,即足以进行其财产的分配。
§29.1.1.1Miles autem appellatur uel a militia, id est duritia, quam pro nobis sustinent, aut a multitudine, aut a malo, quod arcere milites solent, aut a numero mille hominum, ductum a Graeco uerbo, tractum a tagmate: nam Graeci mille hominum multitudinem τάγμα appellant, quasi millensimum quemque dictum: unde ipsum ducem χιλίαρχον appellant.
” 至于士兵(miles)之称,或源于军务(militia),即他们为我们所承受的艰辛(duritia);或源于多数(multitudo);或源于士兵们惯于驱除的邪恶(malum);或源于千人(mille)之数,此词导源于希腊语,引自“军团”(tagma),因为希腊人将千人之众称为“τάγμα”,仿佛是说“每第一千个”;由此,他们将指挥官本人称为“χιλίαρχος”。
exercitus autem nomen ab exercitatione traxit.
而军队(exercitus)之名,则得自训练(exercitatio)。

词汇与语法注释

  1. §29.1.1.prtestamenti factionem — 指“设立遗嘱的能力(或权利)”。本来是指参与遗嘱活动的通称(主动或被动能力),但在此处特指士兵自由设立遗嘱的特权(主动遗嘱设立权)。
  2. §29.1.1.prCum in notitiam meam prolatum sit subinde testamenta a commilitonibus relicta proferri — 不定式带宾格句 `testamenta ... proferri`(遗嘱被呈递一事)充当无人称表达 `prolatum sit`(已获悉)的主语。
  3. §29.1.1.prsimplicitati eorum consulendum — `consulendum` 是动形容词的无人称用法,其逻辑主语(施动者)被省略。由于不及物动词 `consulo`(顾及、为……着想)支配与格(`simplicitati`),因此在被动语态中仍保留该与格。
  4. ¦29.1.1.1¦quasi millensimum quemque dictum — 这是一个民俗词源学解释,将希腊语军事单位 `τάγμα`(军团)与拉丁语 `mille`(千)或 `millensimus`(第一千个)联系起来。`dictum` 可被解释为修饰 `τάγμα` 的中性单数分词,或在宾格加不定式结构中省略了不定式。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §29.1.1.pr-29.1.1.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:29.1.1.pr-29.1.1.1

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。