Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §27.1.32.pr

免除监护职务的受遗赠人之权利丧失

第 3973 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

针对内塞尼乌斯·阿波里纳里斯关于被指定为监护人但免除职务者是否会失去遗赠的提问,保罗根据遗言人的意愿以及指定监护的具体背景,阐明了排除遗赠的适用标准。

[IDEM libro septimo quaestionum. ]
[同上,《疑问集》第七卷] 内塞尼乌斯·阿波里纳里斯致尤里乌斯·保罗。
§27.1.32.prNesennius Apollinaris Iulio Paulo. Mater filium suum pupillum uel quiuis alius extraneus extraneum aeque pupillum scripsit heredem et Titio legatum dedit eumque eidem pupillo tutorem adscripsit: Titius confirmatus excusauit se a tutela: quaero, an legatum amittat.
一位母亲指定她作为被监护人的儿子为继承人(或者任何其他外人同样指定一个作为被监护人的外人为继承人),并给予提蒂乌斯一份遗赠,且指定他为该被监护人的监护人:提蒂乌斯获得了确认,但免除了自己的监护职务:我请问,他是否会失去该遗赠?
et quid, si testamento quidem tutor non sit scriptus, legatum tamen acceperit datusque a praetore tutor excuset se, an aeque repellendus sit a legato? et an aliquid intersit, si a patre uel emancipato pupillo tutor datus sit uel puberi curator? respondi: qui non iure datus tutor uel curator a patre, confirmatus a praetore excusationis beneficio uti maluit, repellendus est a legato: idque et Scaeuolae nostro placuit: nam praetor, qui eum confirmat tutorem, defuncti sequitur iudicium.
如果遗嘱中确实没有指定他为监护人,但他仍接受了遗赠,而由执政官指定的监护人免除了自己的职务,他是否同样应当被排除于遗赠之外? 如果是由父亲指定监护人,或者是为被解放的被监护人指定监护人,或者是为成年未成年人指定保佐人,这其中是否有任何区别? 我回答道:由父亲不依法律程序指定、但经执政官确认的监护人或保佐人,如果更愿意利用免除的利益,则应当被排除于遗赠之外:这也是我们的斯卡埃沃拉所赞同的:因为确认其为监护人的执政官,是在遵循死者的意愿。
idem in matris testamento dicendum est.
在母亲的遗嘱中也应当作同样的说明。
similis est matri quiuis extraneus, qui pupillum heredem instituit eique et in tutore dando prospicere uoluit, quales sunt alumni nostri.
与母亲相似的是任何指定被监护人为继承人、并希望通过指定监护人来照顾他的外人,例如我们的养子。
recte ergo placuit eum, qui recusat id quod testator relinquit ab eo quod petit quod idem dedit repelli debere.
因此,拒绝接受遗言人所托付之事的人,应当被排除于他所请求的、由同一遗言人所给予的遗赠之外,这一决定是正确的。
non semper tamen existimo eum, qui onus tutelae recusauit, repellendum a legato, sed ita demum, si legatum ei ideo adscriptum appareat, quod eidem tutelam filiorum iniunxit, non quod alioquin daturus esset etiam sine tutela.
然而,我并不认为拒绝承担监护负担的人应当总是被排除于遗赠之外,而只有在显而易见的情况下才是如此,即由于遗言人将儿子的监护权托付给他,才将遗赠归于他,而不是因为即使没有监护权,遗言人无论如何也会给予他遗赠。
id apparere potuit, si posueris testamento legatum adscriptum, codicillis uero postea factis tutorem datum: in hoc enim legato potest dici non ideo ei relictum, quia et tutorem esse uoluerit testator.
如果你假设在遗嘱中归予了遗赠,而在随后制作的补遗中指定了监护人,那么这一点就可能显现出来:因为对于这份遗赠,不能说是由于遗言人也希望他担任监护人而留给他的。

词汇与语法注释

  1. §27.1.32.prqui non iure datus tutor uel curator a patre, confirmatus a praetore excusationis beneficio uti maluit, repellendus est a legato — 主语关系从句 "qui ... maluit" 中嵌入了分词形容词 "datus" 和 "confirmatus",形成了复杂的修饰关系。"datus" 悬挂于 "a patre"(由父亲),"confirmatus" 悬挂于 "a praetore"(由执政官),经历这两个状态的主语最终引导至谓语动词 "uti maluit"(更愿利用)。主句的谓语是 "repellendus est",构成了被动必须动词结构。
  2. §27.1.32.preum, qui recusat id quod testator relinquit ab eo quod petit quod idem dedit repelli debere — 这是非人称动词 "placuit" 的逻辑主语,采用宾格不定式结构("eum ... repelli debere"),其内部呈现出极其紧密的嵌套结构。"eum" 被关系从句 "qui recusat id [quod testator relinquit]"(拒绝接受遗言人所托付[作为义务的监护]之人)所修饰。修饰 "repelli debere"(应当被排除)的夺格短语 "ab eo" 被关系从句 "quod petit"(他所请求的)和 "quod idem dedit"(同一遗言人所给予的)双重限制。在此,"relinquere" 并非通常的“遗赠”,而是指“作为义务托付、留下”。
  3. §27.1.32.prnon quod alioquin daturus esset etiam sine tutela — "non quod" 加虚拟式(此处为主动将来分词 "daturus" 与 "esset" 组成的迂回虚拟式过去完成时)是提出非真实的“否定原因”的惯用表达。副词 "alioquin" 意为“否则”或“无论如何”,否定了即使没有伴随的监护义务(tutela),遗言人本来也打算给予(daturus esset)遗赠这一假设性的过去意图。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §27.1.32.pr. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:27.1.32.pr

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。