Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §26.10.3.pr-26.10.3.8

可疑监护人的起诉资格与裁判官权限

第 3929 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本段讨论了以有嫌疑为由免除监护人或保佐人职务的指控,详细说明了谁有资格起诉(共同监护人、被释放自由人)、裁判官在无指控时进行排斥的权力、导致免职的违法行为的时间界限,以及在连续或唯有一人担任职务时的适用规则。

[IDEM libro trigesimo quinto ad edictum. ] §26.10.3.prTutor quoque contutorem potest suspectum facere, siue duret adhuc tutor, siue iam desierit ipse, contutor autem maneat tutor: et ita diuus Seuerus rescripsit.
[同上,《告示注解》第三十五卷] 后监护人亦可指控其共同监护人为有嫌疑,无论其自身目前仍为监护人,抑或其自身已不再担任,而共同监护人仍为监护人:神君塞维鲁对此作出了如此批复。
plus diuus Pius Caecilio Paetino rescripsit posse tutorem suspectum remotum contutores suos suspectos facere.
此外,神君皮乌斯给凯奇利乌斯·派蒂努斯的回信中写道,因有嫌疑而被免职的监护人可以指控其共同监护人为有嫌疑。
§26.10.3.1Liberti quoque pupillorum grate facient, si tutores uel curatores eorum male gerentes rem patronorum uel liberorum patronorum suspectos fecerint: sed si patronum suum ut suspectum in tutela facere uelint, melius est libertos ab accusatione repelli, ne in ipsa cognitione grauius aliquid emergat, cum hoc aliis omnibus pateat.
被监护人的被释放自由人若指控那些不善管理其保护人或保护人子女财产的监护人或保佐人显有嫌疑,也将受到赞许:但若他们企图在监护中指控其本人的保护人为有嫌疑,最好拒绝这些被释放自由人的指控,免得在审理过程中出现更严重的问题,因为此种指控向其他所有人开放。
§26.10.3.2Non tantum autem adulescentis curator, sed etiam furiosi uel prodigi ut suspectus remoueri potest.
此外,不仅是未成年人的保佐人,狂人或浪费无度之人的保佐人亦可作为有嫌疑者而被免职。
§26.10.3.3Sed et si quis curam uentris bonorumue admistrat, non carebit huius criminis metu.
而且,即便有人管理胎儿或财产,亦不能免于此项指控的畏惧。
§26.10.3.4Praeterea uidendum, an et sine accusatione possit suspectus repelli.
此外,须探讨在没有指控的情况下,是否亦可排斥有嫌疑者。
et magis est, ut repelli debeat, si praetori liqueat ex apertissimis rerum argumentis suspectum eum esse: quod fauore pupillorum accipiendum est.
较合理的意见是应当予以排斥,若裁判官根据极其显而易见的客观事实证据,确信其为有嫌疑者:此种做法是基于保护被监护人利益的考量而应予接受的。
§26.10.3.5Nunc uideamus, ex quibus causis suspecti remoueantur.
现在让我们来看看,基于何种原因有嫌疑者会被免职。
et sciendum est aut ob dolum in tutela admissum suspectum licere postulare, si forte grassatus in tutela est aut sordide egit uel perniciose pupillo uel aliquid intercepit ex rebus pupillaribus iam tutor.
应当知道,既可以因在监护中犯下的欺诈行为而允许申请宣告其有嫌疑,例如,其已为监护人,却在监护中横行霸道,或行为龌龊、对被监护人有害,或侵占了被监护人财产中的某些财物。
quod si quid admisit, ante tamen admisit, quam tutor esset, quamuis in bonis pupilli uel in tutela, non potest suspectus tutor postulari, quia delictum tutelam praecessit.
但若其犯下某种过错,而是在其成为监护人之前犯下的,即便该行为关涉被监护人的财产或关涉监护,亦不能指控其为有嫌疑的监护人,因为该违法行为发生于监护之前。
proinde si pupilli substantiam expilauit, sed antequam tutor esset, accusari debet expilatae hereditatis crimine, si minus, furti.
因而,若他掠夺了被监护人的财产,但系在其成为监护人之前,则应当被指控犯有掠夺继承财产罪,若非如此,则指控其犯有窃盗罪。
§26.10.3.6Quaeri potest, si tutor fuerit pupilli idemque sit curator confirmatus adulescenti, an possit ex delictis tutelae suspectus postulari.
或有疑问:若某人曾为被监护人的监护人,且此人又被确认为该被监护人成年后的未成年阶段的保佐人,是否可因其在监护期间的过错而指控其为有嫌疑者。
et cum possit tutelae a concuratoribus conueniri, consequens erit dicere cessare suspecti accusationem, quia tutelae agi possit deposito officio et alio sumpto.
既然其共同保佐人可就监护事宜向其提起诉讼,结论便是应当认为排除有嫌疑之指控,因为在卸任前一职务并承担另一职务的情况下,可通过诉讼就监护事宜提出主张。
§26.10.3.7Idem erit quaerendum et si proponas aliquem desisse esse tutorem et rursum coepisse (ut puta usque ad tempus uel ad condicionem erat datus, deinde iterum uel superueniente condicione testamentaria uel etiam a praetore postea datus est), an suspectus postulari possit.
同样需要探讨的是,假定某人已不再担任监护人,而此后又重新开始担任(例如,其被指定监护直至某一期限或在满足某一条件之前,此后因遗嘱中条件的成就而再次,抑或此后由裁判官重新指定),是否可指控其为有嫌疑者。
et quia duae tutelae sunt, si est, qui eum tutelae iudicio conueniat, aequissimum erit dicere cessare crimen suspecti.
且由于存在两项不同的监护,若有人能在监护诉讼中起诉他,则认为排除有嫌疑之指控是最为公平的。
§26.10.3.8Si autem ipse tutor est solus, numquid, quia tutelae cessat, remouendus sit ab hac administratione, quasi in hac suspectus ex eo, quod in alia male uersatus sit? ergo et in eo, qui curator solus post finitam tutelam confirmatus est, idem dici potest.
但若他本人是唯一的监护人,是否应当因为监护诉讼无法提起,而被免除此项管理职务,仿佛因其在另一监护中行为恶劣,因而在这一监护中便具有嫌疑? 因而,对于在监护结束后被确认为唯一保佐人者,亦可得出相同的结论。

词汇与语法注释

  1. 26.10.3.prtutorem suspectum remotum — 不定式从句 `posse...facere` 的逻辑主语。`remotum` 是修饰 `tutorem` 的过去被动分词,而 `suspectum` 起到副词性或补语性作用(“作为有嫌疑者”)。整句指“因有嫌疑而被免职的监护人”。
  2. 26.10.3.4magis est, ut repelli debeat — 句式 `magis est ut`(后接虚拟语气)是罗马法学家著作中的惯用表达,意为“……更为合理”或“……这一观点更占优势”。
  3. 26.10.3.6tutelae ... conueniri — `tutelae` 是名词 `tutela` 的属格,表示诉讼的性质或名义(监护诉讼),此处与动词 `conuenire`(起诉)的被动形式 `conueniri` 连用,意为“就监护事宜被起诉”。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §26.10.3.pr-26.10.3.8. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:26.10.3.pr-26.10.3.8

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。