Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §24.3.25.pr-24.3.25.4

家子之夫的责任与返还持参金时的担保

第 3617 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

论述了向家子给付持参金时索回特有财产的范围、丈夫对欺诈、过错及迟延的赔偿责任、逃亡奴隶的追索,以及因土地出租产生的双方相互担保义务。

[PAULUS libro trigesimo sexto ad edictum. ] §24.3.25.prSi filio familias dos data sit iniussu patris, de peculio quidem agetur: sed siue propter impensas a filio familias factas siue propter res donatas a filio uel amotas ab uxore res peculiares hoc ipso, quod habet actionem pater ex persona filii, maius peculium fit, et sic totum est praestandum mulieri quod est in peculio, quia adhuc sit quod uxori debeatur.
[保罗,告示注解第三十六编]\n\n如果在未经父亲命令的情况下将持参金给予了家子,则将针对特有财产提起诉讼。 然而,无论是由于家子所支出的费用,还是由于儿子所赠与的或妻子所拿走的特有财产的物品,正因为父亲基于儿子的身份享有诉权这一事实,特有财产得以增加,因此,特有财产中的全部数额都必须给付给妻子,因为对妻子仍存有债务。
§24.3.25.1Maritum in reddenda dote de dolo malo et culpa cauere oportet.
\n\n在返还持参金时,丈夫必须对欺诈和过错提供担保。
quod si dolo malo fecerit, quo minus restituere possit, damnandum eum, quanti mulier in litem iurauerit, quia inuitis nobis res nostras alius retinere non debeat.
但如果他因欺诈而导致无法返还,则应判处他支付妻子在诉讼中宣誓所估算的数额,因为在违背我们意愿的情况下,他人不应保留我们的财产。
§24.3.25.2Si post diuortium res dotales deteriores factae sint et uir in reddenda dote moram fecerit, omnimodo detrimentum ipse praestabit.
\n\n如果在离婚后持参金物品发生劣化,且丈夫在返还持参金时发生迟延,他必须在任何情况下赔偿该损失。
§24.3.25.3Si qui dotalium seruorum in fuga erunt, cauere debebit maritus se eos uiri boni arbitratu persecuturum et restituturum.
\n\n如果任何作为持参金的奴隶处于逃亡中,丈夫必须提供担保,保证自己将按照诚实人的裁量予以追索并返还。
§24.3.25.4Si uir in quinquennio locauerit fundum et post primum forte annum diuortium interuenerit, Sabinus ait non alias fundum mulieri reddi oportere, quam si cauerit, si quid praeter unius anni locationem maritus damnatus sit, id se praestatum iri: sed et mulieri cauendum, quidquid praeter primum annum ex locatione uir consecutus fuerit, se ei restituturum.
\n\n如果丈夫将土地出租了五年,且离婚碰巧发生在第一年之后,萨比努斯说,除非妻子提供担保,保证“如果丈夫在一年租期之外被判处任何给付,她将予以赔偿”,否则土地不应返还给妻子;但同时也必须向妻子提供担保,保证丈夫在第一年之外从出租中获得的任何收益,他都将返还给她。

词汇与语法注释

  1. §24.3.25.prmaius peculium fit — 副词短语 propter... siue propter...(由于……或由于……)修饰 maius peculium fit(特有财产变得更大)。这说明,正因为父亲基于儿子的身份享有诉权(hoc ipso, quod habet actionem...)来追索家子所支出的费用,或儿子赠与及妻子拿走的特有财产物品,这一事实本身具有增加特有财产法定价值的效果,从而扩大了妻子可索回的金额。
  2. §24.3.25.1quanti mulier in litem iurauerit — quanti 是表示价值(价格)的属格,修饰主句中的被动动形容词结构 damnandum [esse] eum(应当判处他支付)。这指的是罗马法上的“诉讼宣誓”(iusiurandum in litem)制度,即若被告(丈夫)因欺诈而导致无法返还,原告(妻子)可通过宣誓来估算物品的价值,被告则被判处支付该估算数额。
  3. §24.3.25.3uiri boni arbitratu — arbitratu 是表示依据或方式的夺格,uiri boni(诚实人、良家父)为其属格,修饰不定式从句 se eos... persecuturum et restituturum(自己将追索并返还他们)。这表明丈夫在追索和收回奴隶时,不得主观懈怠,而必须提供担保,保证自己将按照“诚实人”的客观、标准裁量尽到最大努力。
  4. §24.3.25.4mulieri cauendum — mulieri 是表示利益关系(“向妻子”)的与格,与无人称的被动动形容词结构 cauendum [esse](必须提供担保)连用。在接下来的不定式从句 se... restituturum [esse] 中,主格的 se 指代丈夫,而 ei 指代妻子。这确立了双向的担保义务,与句子前半部分妻子向丈夫提供担保(si cauerit...)相对应。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §24.3.25.pr-24.3.25.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:24.3.25.pr-24.3.25.4

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。