Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §24.3.2.pr-24.3.2.2

婚姻消灭时的嫁妆返还与女儿的同意

第 3592 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本段论述了婚姻消灭时返还嫁妆的原则,区分了妇女为自权人与处于父权下的不同规则,以及父亲起诉请求返还嫁妆时女儿的同意或追认要件。

[ULPIANUS libro trigesimo quinto ad Sabinum. ] §24.3.2.prSoluto matrimonio solui mulieri dos debet.
[乌尔比安,《评萨宾》第三十五卷] 婚姻消灭时,嫁妆应当返还给妇女。
nec cogitur maritus alii eam ab initio stipulanti promittere, nisi hoc ei nihil nocet: nam si incommodum aliquod maritus suspectum habet, non debere eum cogi alii quam uxori promittere dicendum est.
除非这对他没有任何损害,否则,丈夫不得被强迫向从一开始即通过问答契约约定该嫁妆的他方做出给付的承诺;因为如果丈夫预见到某种不便,则应当认为,不应强迫他向妻子以外的他人做出承诺。
haec si sui iuris mulier est.
这是在妇女系自权人的情况下的规则。
§24.3.2.1Quod si in patris potestate est et dos ab eo profecta sit, ipsius et filiae dos est: denique pater non aliter quam ex uoluntate filiae petere dotem nec per se nec per procuratorem potest.
但如果她处于父亲的权力之下,且嫁妆是由父亲提供的,则该嫁妆属于父亲自己和女儿;因而,除非依女儿的意愿,否则父亲既不能亲自、也不能通过代理人请求返还嫁妆。
sic ergo et promittendum Sabinus ait.
因此,萨宾认为承诺也应如此做出。
ei ergo promittendum erit, cui uterque iusserit.
因而,应当向双方所指定的人做出承诺。
ceterum si pater solus iussit, dotis actio filiae non erit adempta, quandoque sui iuris filia fuerit facta.
此外,如果仅由父亲做出了指定,当女儿成为自权人时,她的嫁妆诉权并不会被剥夺。
item si uoluntate solius filiae promittatur, remanebit dotis actio integra patri: sed utrum ut et agat solus an et ut adiuncta quoque filiae persona experiri possit? et puto nec eam actionem amissam, quam adiuncta filiae persona potest habere.
同样,如果仅依女儿的意愿做出承诺,父亲的嫁妆诉权将保持完整;但这是为了使他能单独提起诉讼,还是为了使他也能在合并女儿人格的情况下提起诉讼呢? 我认为,在合并女儿人格的情况下其所能拥有的诉权也并未丧失。
quod si sui iuris fuerit facta filia, nocebit ei ista stipulatio.
但如果女儿成为自权人,该问答契约将对她产生不利影响。
§24.3.2.2Uoluntatem autem filiae, cum pater agit de dote, utrum sic accipimus, ut consentiat an uero ne contradicat filia? et est ab imperatore Antonino rescriptum filiam, nisi euidenter contradicat, uideri consentire patri.
另一方面,当父亲就嫁妆提起诉讼时,我们对女儿意愿的理解,是指她明示同意,还是指她不持异议? 安东尼努斯皇帝曾发布敕答,除非女儿有明显的反对,否则即视为她同意其父亲。
et Iulianus libro quadragesimo octauo digestorum scripsit quasi ex uoluntate filiae uideri experiri patrem, si furiosam filiam habeat: nam ubi non potest per dementiam contradicere, consentire quis eam merito credet.
尤里安在《学说汇纂》第四十八卷中也写道,如果父亲有一个患有精神病的女儿,则视为父亲仿佛依据女儿的意愿提起诉讼;因为当她因精神错乱而无法表示反对时,人们自然有理由相信她是同意的。
sed si absens filia sit, dicendum erit non ex uoluntate eius id factum cauendumque ratam rem filiam habituram a patre: ubi enim sapit, scire eam exigimus, ut uideatur non contradicere.
但如果女儿不在场,则应当认为这并非依其意愿所为,且父亲必须提供担保,保证女儿将对此予以追认;因为当她有理智时,我们要求她知情,如此才能视为她不持异议。

词汇与语法注释

  1. §24.3.2.prstipulanti — 现在分词 `stipulanti`(*stipulari*“通过问答契约约定”的单数与格)修饰代词 `alii`,作为动词 `promittere` 的间接宾语。
  2. §24.3.2.1adiuncta quoque filiae persona — 夺格绝对结构。名词 `persona` 与完成时被动分词 `adiuncta` 结合,`filiae` 充当属格修饰语。指在诉讼中合并女儿的人格(即由女儿共同提起诉讼)。
  3. §24.3.2.2ratam rem filiam habituram — 宾格不定式结构。`ratam rem habere` 是表示“追认(他人为自己所做的行为)”的法律惯用语,`filiam` 充当将来不定式 `habituram [esse]` 的主语宾格。该结构说明了表示应当的动形词 `cauendum [esse]`(应当提供担保)的具体内容。
  4. §24.3.2.2sapit — 动词 `sapere`(有理智、神志清醒)的直说发现在时单数第三人称。与前文的精神错乱(`dementia`)状态相对,指女儿具备正常的意识能力。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §24.3.2.pr-24.3.2.2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:24.3.2.pr-24.3.2.2

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。