[PAULUS libro sexto quaestionum.
[保罗,《疑义集》第六卷。
] §24.1.55.prUxor marito suo pecuniam donauit: maritus ex pecunia sibi donata aut mobilem aut soli rem comparauit: soluendo non est et res extant: quaero, si mulier reuocet donationem, an utiliter condicticia experiatur? uidetur enim maritus, quamuis soluendo non sit, ex donatione locupletior effectus, cum pecunia mulieris res comparata exstet.
] 妻子向其丈夫赠与了金钱。 丈夫用赠与他的金钱购买了动产或土地。 丈夫无力偿债,而该物品现存。 我问:如果妻子撤销赠与,她能否有益地提起不当得利返还诉讼? 因为,虽然丈夫无力偿债,但既然用妻子的钱购买的物品现存,他似乎已因赠与而变得更为富有。
respondi: locupletiorem esse ex donatione negari non potest: non enim quaerimus, quid deducto aere alieno liberum habeat, sed quid ex re mulieris possideat.
我回答道:不能否定他因赠与而变得更为富有;因为我们并非追问他在扣除债务后自由保有何物,而是追问他从妻子的财产中占有了何物。
solo enim separatur hic ab eo, cui res donata est, quod ibi res mulieris permanet et uindicare directo potest: et erit deterior causa uiri, si ei pecunia quatenus res ualet, non ultra id tamen quod donatum est, condicatur, quam si dotis iudicio conueniatur.
实际上,此人与被赠与物品之人仅在以下一点上有所区别:在后者的情况下,妻子的物品依然存在,且她可以直接提起所有权返还诉讼。 而且,如果对丈夫提起诉讼,要求其在物品价值的限度内(但不得超过赠与的数额)返还金钱,那么他的处境将比他在嫁妆诉讼中被起诉时更为糟糕。
sed nihil prohibet etiam in rem utilem mulieri in ipsas res accommodare.
但是,这也并不妨碍向妻子授予针对该物品本身的有用物权诉讼。