Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §21.2.39.pr-21.2.39.5

涉及未成年人及奴隶之买卖中的追夺担保责任

第 3120 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

尤里安论述了在各种情形下因追夺而产生责任的条件和范围,包括受欺诈未成年人出售土地、通过奴隶进行的交易、向不同卖主部分购买土地、将自由人作为奴隶出售,以及涉及有条件自由奴隶或附带他人用益物权的奴隶交易。

[IULIANUS libro quinquagesimo septimo digestorum. ] §21.2.39.prMinor uiginti quinque annis fundum uendidit Titio, eum Titius Seio: minor in ea uenditione circumscriptum dicit et inpetrat cognitionem non tantum aduersus Titium, sed etiam aduersus Seium: Seius postulabat apud praetorem utilem sibi de euictione stipulationem in Titium dari: ego dandam putabam.
[尤里安,《学说汇纂》第五十七卷] 一未满二十五岁的未成年人将一幅土地卖给提蒂乌斯,提蒂乌斯又将其卖给塞尤斯。 该未成年人声称自己在该买卖中受到欺诈,不仅对提蒂乌斯,而且对塞尤斯也获得了特别审理。 塞尤斯在裁判官前请求,向其授予针对提蒂乌斯关于追夺的有益允诺;我认为应当予以授予。
respondi: iustam rem Seius postulabat, nam si ei fundus praetoria cognitione ablatus fuerit, aequum erit per eundem praetorem et euictionem restitui.
我回答说:塞尤斯请求的是一件正当的事情,因为如果土地通过裁判官的审理而被从他手中夺走,那么通过同一裁判官使追夺也得以恢复,将是公平的。
§21.2.39.1Si seruus tuus emerit hominem et eun||dem uendiderit Titio eiusque nomine duplam promiserit et tu a uenditore serui stipulatus fueris: si Titius seruum petierit et ideo uictus sit, quod seruus tuus in tradendo sine uoluntate tua proprietatem hominis transferre non potuisset, supererit Publiciana actio et propter hoc duplae stipulatio ei non committetur: quare uenditor quoque tuus agentem te ex stipulatu poterit doli mali exceptione summouere.
如果你的奴隶买了一个人,又将同一个人卖给提蒂乌斯,并以该奴隶的名义允诺了双倍赔偿,而你已从该奴隶的卖主处取得了约定:如果提蒂乌斯诉请该奴隶,并因你的奴隶在交付时未经你同意无法转移该人的所有权而败诉,由于仍存有普布利基乌斯之诉,因此双倍赔偿的约定不会向其成就;因此,当你基于约定提起诉讼时,你的卖主也可以用欺诈抗辩驳回你。
alias autem si seruus hominem emerit et duplam stipuletur, deinde eum uendiderit et ab emptore euictus fuerit: domino quidem aduersus uenditorem in solidum competit actio, emptori uero aduersus dominum dumtaxat de peculio.
但在另一种情况下,如果奴隶买了一个人并约定了双倍赔偿,随后将其卖出,且该人被从买受人处追夺:主人对卖主确实享有全额之诉,但买受人对主人仅在特有财产的限度内享有之诉。
denuntiare uero de euictione emptor seruo, non domino debet: ita enim euicto homine utiliter de peculio agere poterit: sin autem seruus decesserit, tunc domino denuntiandum est.
然而,买受人应当向奴隶而非主人发出关于追夺的通知:因为只有这样,在人被追夺时,他才能有效提起关于特有财产之诉;但如果该奴隶已经死亡,则此时应当向主人发出通知。
§21.2.39.2Si a me bessem fundi emeris, a Titio trientem, deinde partem dimidiam fundi a te quis petierit: si quidem ex besse quem a me acceperas semis petitus fuerit, Titius non tenebitur, si uero triens quem Titius tibi tradiderat et sextans ex besse quem a me acceperas petitus fuerit, Titius quidem pro triente, ego pro sextante euictionem tibi praestabimus.
如果你向我买了一幅土地的三分之二,向提蒂乌斯买了三分之一,随后有人向你诉请该土地的一半:如果该一半确实是从你从我这里获得的三分之二中诉请的,提蒂乌斯将不承担责任;但如果诉请的是提蒂乌斯交付给你的三分之一以及从你从我这里获得的三分之二中的六分之一,则提蒂乌斯将就三分之一、我将就六分之一向你承担追夺担保责任。
§21.2.39.3Pater sciens filium suum quem in potestate habebat ignoranti emptori uendidit: quaesitum est, an euictionis nomine teneatur.
一父亲明知其处于其支配下的儿子,而将其卖给不知情的买受人:现问,他是否因追夺而承担责任。
respondit: qui liberum hominem sciens uel ignorans tamquam seruum uendat, euictionis nomine tenetur: quare etiam pater, si filium suum tamquam seruum uendiderit, euictionis nomine obligatur.
回答:无论明知还是不知而将自由人作为奴隶卖出的人,均因追夺而承担责任;因此,即使是父亲,如果将自己的儿子作为奴隶卖出,亦因追夺而承担义务。
§21.2.39.4Qui statuliberum tradit, nisi dixerit eum statuliberum esse, euictionis nomine perpetuo obligatur.
交付有条件自由奴隶的人,除非说明其是有条件自由奴隶,否则将因追夺而永久承担义务。
§21.2.39.5Qui seruum uenditum tradit et dicit usum fructum in eo Seii esse, cum ad Sempronium pertineat, Sempronio usum fructum petente perinde tenetur, ac si in tradendo dixisset usus fructus nomine aduersus Seium non teneri.
交付已售奴隶并说明该奴隶的用益物权属于塞尤斯,而实际上属于塞姆普罗尼乌斯的人,在塞姆普罗尼乌斯诉请该用益物权时,他所承担的责任,就像他在交付时曾说明“就不构成用益物权而言不向塞尤斯承担责任”一样。
et si re uera Seii usus fructus fuerit, legatus autem ita, ut, cum ad Seium pertinere desisset, Sempronii esset, Sempronio usum fructum petente tenebitur, Seio agente recte defugiet.
而且,如果用益物权确实属于塞尤斯,但被以“一旦不再属于塞尤斯即归塞姆普罗尼乌斯所有”的方式遗赠,则在塞姆普罗尼乌斯诉请用益物权时他将承担责任,但在塞尤斯起诉时他将正当地免责。

词汇与语法注释

  1. §21.2.39.1si Titius seruum petierit et ideo uictus sit — 指买受人提蒂乌斯就交付奴隶的所有权向第三人提起诉讼但败诉的情形。这表明,不仅作为被告被起诉并败诉,作为原告起诉并败诉同样属于“追夺”(evictio)的概念范围。
  2. §21.2.39.1quod seruus tuus in tradendo sine uoluntate tua proprietatem hominis transferre non potuisset — 在由表示原因的连词 quod 引导的从句中,使用虚拟式过去完成时 potuisset,是因为这不仅是在陈述客观事实,而且是作为提蒂乌斯在判决中败诉的具体法律理由(即未经主人同意的交付无法转移所有权这一法律判断)进行客观化呈现。
  3. §21.2.39.5ac si in tradendo dixisset usus fructus nomine aduersus Seium non teneri — 在由 ac si(仿佛、好似)引导的假设从句中,使用了虚拟式过去完成时 dixisset。其后紧跟的不定式短语 non teneri(不承担责任)是一个省略了宾格主语 se(卖主自身)的“宾格加不定式”(A.C.I.)结构。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §21.2.39.pr-21.2.39.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:21.2.39.pr-21.2.39.5

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。