Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §21.1.58.pr-21.1.58.2

逃亡奴隶的盗窃赔偿与逃亡事实认定

第 3074 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本段讨论了在逃亡奴隶的退还之诉中,奴隶窃去财物的赔偿责任、加害委弃的选择,以及基于双倍保证的诉讼。此外,还就如何结合其他证据来认定奴隶自身关于此前逃亡的陈述的证明力做出了答复。

[IDEM libro quinto responsorum. ] §21.1.58.prQuaero, an, si seruus apud emptorem fugit et in causa redhibitionis esse pronuntiatus fuerit, non prius uenditori restitui debeat, quam rerum ablatarum a seruo aestimationem praestiterit.
[同上,著《答辩集》第五卷] 我问,如果奴隶在买方处逃亡,且被宣布属于应予退还之列,是否不应在卖方赔偿该奴隶所窃去之物的估价之前将该奴隶退还给卖方。
Paulus respondit uenditorem cogendum non tantum pretium serui restituere, sed etiam rerum ablatarum aestimationem, nisi si pro his paratus sit seruum noxae nomine relinquere.
保罗答复道:卖方不仅应被强令退还奴隶的价金,而且还应赔偿被窃去之物的估价,除非他准备因这些财物而以加害委弃的名义放弃该奴隶。
§21.1.58.1Item quaero, si nolit aestimationem et pretia rerum restituere, an seruus retinendus sit et danda sit actio de peculio uel de pretio redhibiti serui ex duplae stipulatione.
我同样问,如果卖方不愿赔偿估价和财物的价格,是否应留置奴隶,且是否应给予关于特有财产的诉讼,或者根据双倍保证提起关于退还奴隶价金的诉讼。
Paulus respondit de pretio serui repetendo competere actionem etiam ex duplae stipulatione: de rebus per furtum ablatis iam responsum est.
保罗答复道:为了追讨奴隶的价金,即使根据双倍保证也成立诉讼;至于因盗窃而被窃去之物,此前已作答复。
§21.1.58.2Seruum dupla emi, qui rebus ablatis fugit: mox inuentus praesentibus honestis uiris interrogatus, an et in domo uenditoris fugisset, respondit fugisse: quaero, an standum sit responso serui.
我以双倍保证购买了一个奴隶,他窃取财物后逃亡了;不久他被找到,在诚实可靠之人在场时被询问:他是否在卖方家中时也曾逃亡过? 他回答说曾逃亡过。 我问,是否应当采信该奴隶的回答。
Paulus respondit: si et alia indicia prioris fugae non deficiunt, tunc etiam serui responso credendum est.
保罗答复道:如果表明此前逃亡的其他证据也不缺乏,那么此时也应当相信奴隶的回答。

词汇与语法注释

  1. §21.1.58.prpraestiterit — 虽然前句被动不定式 `restitui debeat` 的逻辑主语是 `seruus`(奴隶),但 `quam` 从句中虚拟式完成式 `praestiterit` 的主语是 `uenditor`(卖方)。这表明在卖方赔偿奴隶窃去之物的估价之前,买方无须将奴隶退还(即享有留置权)。
  2. §21.1.58.prnoxae nomine relinquere — 指罗马法中的“加害委弃”(noxae deditio)。当处于权力之下的人(如奴隶)对他人实施侵权行为时,主人可以通过金钱赔偿损失,或者将被告(奴隶)交出(`relinquere`)给受害人,以此免除自己的责任。
  3. §21.1.58.1de pretio serui repetendo — 动形容词 `repetendo` 在性、数、格上与介词 `de` 所支配的夺格名词 `pretio` 一致,属于动形容词结构(gerundive construction),表示“关于追讨奴隶的价金”。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §21.1.58.pr-21.1.58.2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:21.1.58.pr-21.1.58.2

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。