Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §16.3.31.pr-16.3.31.1

寄托中的诚信与没收或赃物返还之衡平

第 2436 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

特里丰尼努斯探讨了寄托关系中诚信的评估标准,并分析了涉及国家处罚或将盗窃物归还给真正所有权人等、需要超越合同当事人而诉诸实质公平的复杂案例。

[TRYPHONINUS libro nono disputationum. ] §16.3.31.prBona fides quae in contractibus exigitur aequitatem summam desiderat: sed eam utrum aestimamus ad merum ius gentium an uero cum praeceptis ciuilibus et praetoriis? ueluti reus capitalis iudicii deposuit apud te centum: is deportatus est, bona eius publicata sunt: utrumne ipsi haec reddenda an in publicum deferenda sint? si tantum naturale et gentium ius intuemur, ei qui dedit restituenda sunt: si ciuile ius et legum ordinem, magis in publicum deferenda sunt: nam male meritus publice, ut exemplo aliis ad deterrenda maleficia sit, etiam egestate laborare debet.
[特里丰尼努斯《讨论集》第9卷] 契约中所要求的诚信需要极高的公平:但我们是根据纯粹的万民法来评估它,还是结合市民法和长官法的规则来评估它? 例如,一起死刑案件的被告人在你处寄存了一百:他被处以流刑,其财产被没收:这笔钱应当归还给他本人,还是应当上缴国库? 如果我们仅着眼于自然法和万民法,则应当归还给给予它的人:如果着眼于市民法和法律的秩序,则更应当上缴国库:因为对公家有罪之人,为了给他人提供警戒以遏制犯罪,甚至应当遭受贫困之苦。
§16.3.31.1Incurrit hic et alia inspectio.
此处还涉及另一个考量。
bonam fidem inter eos tantum, quos contractum est, nullo extrinsecus adsumpto aestimare debemus an respectu etiam aliarum personarum, ad quas id quod geritur pertinet? exempli loco latro spolia quae mihi abstulit posuit apud Seium inscium de malitia deponentis: utrum latroni an mihi restituere Seius debeat? si per se dantem accipientemque intuemur, haec est bona fides, ut commissam rem recipiat is qui dedit: si totius rei aequitatem, quae ex omnibus personis quae negotio isto continguntur impletur, mihi reddenda sunt, quo facto scelestissimo adempta sunt.
我们应当仅在缔结契约的双方之间评估诚信(不引入任何外部因素),还是应当也考虑到该交易涉及的其他人的关系? 例如,强盗将从我这里抢夺的赃物寄存在塞尤斯处,而塞尤斯对寄存者的恶行一无所知:塞尤斯应当归还给强盗还是归还给我? 如果我们仅看给付者与接受者本身,那么让给予者收回托付之物,这便是诚信:若考虑到该交易所涉及的所有人而构成的整个事件的公平,则应当归还给我,因为这些东西是通过极恶劣的行为从我这里夺走的。
et probo hanc esse iustitiam, quae suum cuique ita tribuit, ut non distrahatur ab ullius personae iustiore repetitione.
我赞同这就是正义,它将各人所得分配给各人,以至于这种分配不会被任何更有正当理据的返还请求所推翻。
quod si ego ad petenda ea non ueniam, nihilo minus ei restituenda sunt qui deposuit, quamuis male quaesita deposuit.
但如果我不来请求返还,它们仍应当归还给寄存者,尽管他寄存的是非法所得之物。
quod et Marcellus in praedone et fure scribit.
马尔切鲁斯在论及掠夺者和窃贼时也这样写道。
si tamen ignorans latro cuius filio uel seruo rem abstulisset apud patrem dominumue eius deposuit ignorantem, nec ex iure gentium consistet depositum, cuius haec est potestas, ut alii, non domino sua ipsius res quasi aliena, seruanda detur.
然而,如果强盗在不知道自己抢夺了谁的儿子或奴隶之物的情况下,将其寄存给同样不知情的父亲或主人,即使根据万民法,寄托也不能成立,因为寄托的效力在于,将某人自己的财产作为他人的财产交给非所有人的其他人保管。
et si rem meam fur, quam me ignorante subripuit, apud me etiamnunc delictum eius ignorantem deposuerit, recte dicetur non contrahi depositum, quia non est ex fide bona rem suam dominum praedoni restituere compelli.
此外,如果窃贼将他在我不知情的情况下偷走的属于我的财物,寄存在尚不知其罪行的我处,将被正当地认为寄托未成立,因为强迫所有人将自己的财产归还给强盗,是不符合诚信原则的。
sed et si etiamnunc ab ignorante domino tradita sit quasi ex causa depositi, tamen indebiti dati condictio competet.
但是,即使尚未知情的所有人已将其作为寄托给付,非债给付不当得利返还请求权仍然成立。

词汇与语法注释

  1. 16.3.31.1quos — 宾格关系代词,修饰先行词 `eos`。介词 `inter` 的支配力延伸至关系从句中,实际起到了 `inter quos`(在其间)的作用。其后的 `contractum est` 是不及物动词的无人称被动语态(意为“缔结了契约”)。
  2. 16.3.31.1seruanda detur — 与主语 `res`(阴性单数名词)一致的动形容词(主格阴性单数)`seruanda` 与 `detur`(虚拟式现在时被动语态第三人称单数)结合,表示“为了保管而给予”这一目的。就整句结构而言,与格短语 `alii, non domino`(给他人,而非所有人)修饰 `detur`。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §16.3.31.pr-16.3.31.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:16.3.31.pr-16.3.31.1

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。