Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §15.3.7.pr-15.3.7.5

赠与与丧葬等支出中财产转用责任的认定

第 2327 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本文探讨了奴隶或家子进行赠与、支出丧葬费、购买遗产或给付嫁资等行为时,是否构成转用于主人或父亲利益的具体案例,并批判性地评析了梅拉和拉贝奥的观点。

[ULPIANUS libro uicensimo nono ad edictum. ] §15.3.7.prEt ideo et si donauerit seruus domino rem peculiarem, actio de in rem uerso cessabit, et sunt ista uera.
[乌尔比安,《告示注解》第二十九卷] 因此,即使奴隶将特有财产中的物品赠与主人,利益转用之诉也不得提起,而这些确实是正确的。
§15.3.7.1Plane si mutuum seruus accepit et donandi animo soluit, dum non uult eum debitorem facere peculiarem, de in rem uerso actio est.
显然,如果奴隶接受了消费借贷并以赠与的意图支付,只要他不想使他成为特有财产的债务人,就可以提起利益转用之诉。
§15.3.7.2Illud uerum non est, quod Mela scribit, si seruo meo argentum dederis, ut pocula tibi faceret ex quolibet argento, mox factis poculis seruus decesserit, esse tibi aduersus me de in rem uerso actionem, quoniam possum pocula uindicare.
梅拉所写的以下内容是不正确的:如果你给我的奴隶银子,让他用任何银子为你制作杯子,在杯子制成后不久奴隶便去世了,那么,因为我可以请求返还杯子,你对我便享有利益转用之诉。
§15.3.7.3Illud plane uerum est, quod Labeo scribit, si odores et unguenta seruus emerit et ad funus erogauerit quod ad dominum suum pertinebat, uideri in rem domini uersum.
拉贝奥所写的以下内容显然是正确的:如果奴隶购买了香料和药膏,并将其支出于属于其主人的葬礼,这被视为已转用于主人的利益。
§15.3.7.4Idem ait et si hereditatem a seruo tuo emero quae ad te pertinebat et creditoribus pecuniam soluero, deinde hanc hereditatem abstuleris mihi, ex empto actione me id ipsum consecuturum: uideri enim in rem tuam uersum: nam et si hereditatem a seruo emero, ut quod mihi ab ipso seruo debebatur compensarem, licet nihil solui, tamen consequi me ex empto quod ad dominum peruenit.
他同样认为,如果我从你的奴隶处购买了属于你的遗产并向债权人支付了钱款,随后你从我这里拿走了这份遗产,我将通过买受人之诉获得该数额本身:因为这被视为已转用于你的利益。 因为即使我为了抵消该奴隶本人欠我的债务而从他那里购买了遗产,虽然我没有支付任何费用,但我仍然可以通过买受人之诉获得到达主人那里的利益。
ego autem non puto de in rem uerso esse actionem emptori, nisi hoc animo gesserit seruus, ut in rem domini uerteret.
然而,我并不认为买受人享有利益转用之诉,除非奴隶是怀着将该利益转用于主人的意图而进行行为的。
§15.3.7.5Si filius familias pecuniam mutuatus pro filia sua dotem dederit, in rem uersum patris uidetur, quatenus auus pro nepte daturus fuit.
如果家子借钱并作为嫁资给他的女儿,这被视为转用于其父亲的利益,其限度以祖父本将为孙女支付的数额为限。
quae sententia ita demum mihi uera uidetur, si hoc animo dedit ut patris negotium gerens.
只有在他怀着管理其父亲事务的意图而给付的情况下,这一观点在我看来才是正确的。

词汇与语法注释

  1. 15.3.7.1dum non uult — 连词 `dum` 在此处与直陈式现在时 `uult` 连用,具有限制性或条件性含义(“只要……”、“在……的前提下”)。上下文中的 `eum` 指主人(dominus),而 `debitorem facere peculiarem` 意为使主人成为特有财产的债务人。
  2. 15.3.7.2Illud uerum non est, quod Mela scribit — 结构上,`Illud` 是主句的主语,关系从句 `quod Mela scribit` 与其构成同格。对格不定词结构 `esse tibi... actionem` 作为 `scribit` 的宾语,中间嵌套了条件从句 `si seruo... decesserit`。`quoniam possum` 从句解释了梅拉所主张的利益转用之诉成立的依据。
  3. 15.3.7.4de in rem uerso esse actionem emptori — 与格 `emptori` 是领有与格,修饰 `actionem esse`(买受人享有诉权)。在此,乌尔比安对拉贝奥的观点(即在基于契约的买受人之诉 `ex empto` 框架下处理事实上的利益转用)进行了修正,认为要成立利益转用之诉,必须具有奴隶的主观意图(`hoc animo... ut in rem domini uerteret`)。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §15.3.7.pr-15.3.7.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:15.3.7.pr-15.3.7.5

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。