Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §14.4.1.pr-14.4.1.5

分配诉讼的效用与主人知情的成立要件

第 2220 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

乌尔比安讨论了分配诉讼的效用与适用范围。在该诉讼中主人不享有优先扣除权,他进一步阐明了“商品”与“支配权”概念的扩展,并将主人的“知情”定义为默许而非积极的同意。

[ULPIANUS libro uicensimo nono ad edictum.
[乌尔比安,著《告示批注》第二十九卷。
] §14.4.1.prHuius quoque edicti non minima utilitas est, ut dominus, qui alioquin in serui contractibus priuilegium habet (quippe cum de peculio dumtaxat teneatur, cuius peculii aestimatio deducto quod domino debetur fit), tamen, si scierit seruum peculiari merce negotiari, uelut extraneus creditor ex hoc edicto in tributum uocatur.
] 这一告示的效用同样不容小觑。 因为,在奴隶的契约中在其他情况下享有特权的主人(即主人,他仅在特有财产的限度内承担责任,而该特有财产的估价是在扣除了欠主人的债务之后进行的),如果在明知奴隶正利用特有财产的商品进行贸易的情况下,根据这一告示,他仍要像外部债权人一样,被召集参与按比例分配。
§14.4.1.1Licet mercis appellatio angustior sit, ut neque ad seruos fullones uel sarcinatores uel textores uel uenaliciarios pertineat, tamen Pedius libro quinto decimo scribit ad omnes negotiationes porrigendum edictum.
尽管“商品”这一名称较为狭隘,以至于它不适用于漂洗工、缝纫工、织工或奴隶贩子等奴隶,但佩迪乌斯在第十五卷中写道,该告示应当延伸至所有的商业经营。
§14.4.1.2Peculiarem autem mercem non sic uti peculium accipimus, quippe peculium deducto quod domino debetur accipitur, merx peculiaris, etiamsi nihil sit in peculio, dominum tributoria obligat, ita demum si sciente eo negotiabitur.
此外,我们对“特有财产商品”的理解,并不等同于对“特有财产”的理解。 因为,“特有财产”是在扣除了欠主人的债务之后来理解的;而“特有财产商品”即使在特有财产中一无所有,也使得主人承担分配诉讼的义务,只要该贸易是在他知情的情况下进行的。
§14.4.1.3Scientiam hic eam accipimus, quae habet et uoluntatem, sed, ut ego puto, non uoluntatem, sed patientiam: non enim uelle debet dominus, sed non nolle.
在此我们所理解的“知情”,是包含意愿在内的;但依我之见,它指的不是意愿,而是默许:因为主人不需要表示同意,只要不表示反对即可。
si igitur scit et non protestatur et contra dicit, tenebitur actione tributoria.
因此,如果他知情却不提出抗议和反对,他将承担分配诉讼之责。
§14.4.1.4Potestatis uerbum ad omnem sexum, item ad omnes, qui sunt alieno iuri subiecti, porrigendum erit.
“权力”这一词汇应当延伸至所有的性别,同样也延伸至所有服从于他人权力(他人权)之下的人。
§14.4.1.5Non solum ad seruos pertinebit tributoria actio, uerum ad eos quoque, qui nobis bona fide seruiunt, siue liberi siue serui alieni sunt, uel in quibus usum fructum habemus,
分配诉讼不仅适用于(我们自己的)奴隶,也适用于那些善意为我们服务的人,无论他们是自由人还是他人的奴隶,或者是我们对其享有用益权的人,

词汇与语法注释

  1. §14.4.1.prHuius quoque edicti non minima utilitas est, ut dominus... — 引导词 `ut`(`ut dominus... uocatur`)所引导的从句作为同位语名词从句,具体解释了主句中 `non minima utilitas est` 的内容。在此结构内部,嵌套了以 `qui alioquin...` 开始的关系从句,以及 `quippe cum...` 和 `cuius peculii...` 等插入成分,但整体的骨架依然是“主人……被召集参与按比例分配”。
  2. §14.4.1.1porrigendum edictum — 这是作为动词 `scribit` 宾语的“对格与不定式”(ACI)结构。其中对格的 `edictum` 为主语,而动干形(未来被动分词)`porrigendum`(省略了 `esse`)作谓语,表示义务或必要性(“告示应当被延伸”)。
  3. §14.4.1.3non nolle — 否定词 `non` 与 `nolle`(不愿意、拒绝)结合,通过双重否定表示某种消极的接受或默许。这在法律上定义了默许的标准:主人无需积极表示同意,只需不表示反对或不拒绝即可。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §14.4.1.pr-14.4.1.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:14.4.1.pr-14.4.1.5

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。