Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §14.1.7.pr-14.1.7.2

管理者借款的主人责任与债权人的注意义务

第 2189 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本文讨论了船东和店主对经理人所借款项承担责任的限度。虽然不要求债权人证明资金实际用于指定目的,但债权人必须尽到合理注意,确认借款的必要性。

[AFRICANUS libro octauo quaestionum. ] §14.1.7.prLucius Titius Stichum magistrum nauis prae posuit: is pecuniam mutuatus cauit se in refectionem nauis eam accepisse: quaesitum est, an non aliter Titius exercitoria teneretur, quam si creditor probaret pecuniam in refectionem nauis esse consumptam.
[阿非利加努斯著《问题集》第八卷] 卢修斯·蒂蒂乌斯任命斯蒂库斯为船长;后者借了钱,并出具字据称自己是为了修理船只而收到了这笔钱。 有人提出疑问:除非债权人证明该笔钱已实际用于修理船只,否则蒂蒂乌斯是否不承担船东之诉的责任?
respondit creditorem utiliter acturum, si, cum pecunia crederetur, nauis in ea causa fuisset, ut refici deberet: etenim ut non oporteret creditorem ad hoc adstringi, ut ipse reficiendae nauis curam suscipiat et negotium domini gerat (quod certe futurum sit, si necesse habeat probare pecuniam in refectionem erogatam esse), ita illud exigendum, ut sciat in hoc se credere, cui rei magister quis sit praepositus, quod certe aliter fieri non potest, quam si illud quoque scierit necessariam refectioni pecuniam esse: quare etsi in ea causa fuerit nauis, ut refici deberet, multo tamen maior pecunia credita fuerit, quam ad eam rem esset necessaria, non debere in solidum aduersus dominum nauis actionem dari.
他回答说,如果在借款时,船只确实处于应当修理的状态,则债权人可以提起有效的诉讼。 因为正如不应当强求债权人自己承担修理船只的照管职责并管理船东的事务(如果他必须证明钱款已支出用于修理,这无疑会发生)一样,也应当要求他知道,自己是针对该船长被任命所针对的具体事务而借款的,而除非他也知道该笔钱是修理所必需的,否则这显然是无法做到的。 因此,即使船只处于应当修理的状态,但如果借出的钱款远远多于该事务之必需,则不应针对船东授予全额债务的诉讼。
§14.1.7.1Interdum etiam illud aestimandum, an in eo loco pecunia credita sit, in quo id, propter quod credebatur, comparari potuerit: quid enim, inquit, si ad uelum emendum in eiusmodi insula pecuniam quis crediderit, in qua omnino uelum comparari non poterat? et in summa aliquam diligentiam in ea creditorem debere praestare.
有时还必须考量,借款是否是在能够购置借款所为之物的地方进行的。 他说:“因为,如果有人为了购买船帆,而在一个根本无法购置到船帆的岛屿上借出钱款,那又该如何呢? ”总之,债权人在这方面应当尽到一定的注意。
§14.1.7.2Eadem fere dicenda ait et si de institoria actione quaeratur: nam tunc quoque creditorem scire debere necessariam esse mercis comparationem, cui emendae seruus sit praepositus, et sufficere, si in hoc crediderit, non etiam illud exigendum, ut ipse curam suscipiat, an in hanc rem pecunia eroganda est.
他说,如果涉及店员之诉,几乎也应当这样认为:因为在这种情况下,债权人也应当知道,购买该奴隶被任命去购买的商品是必要的,而且只要他是为此目的而借款的就足够了,不应进一步要求他自己去照管该笔钱是否实际支出于此项事务。

词汇与语法注释

  1. §14.1.7.prnon aliter... quam si — 表示“只有在……情况下才……”的限制性条件。在探讨债权人举证责任范围的语境下,它构成了船舶所有人承担责任的必要条件。
  2. §14.1.7.prut non oporteret... ita illud exigendum — 关联句式“正如……同样也……”,将“不应强求债权人承担管理职责”与“要求债权人对借款目的具有基本认识”两点并列。exigendum 是表示义务的动形容词,在此处与省略的 esse 共同构成带对格的不定式结构。
  3. §14.1.7.prcui rei magister quis sit praepositus — 带虚拟式 sit 的间接疑问从句,作为 ut 引导的名词性从句中 sciat 的宾语。cui rei 是表示目的的与格,意为“为了何种目的”。
  4. §14.1.7.2cui emendae seruus sit praepositus — 关系从句,其先行词为 mercis(单数属格)。cui emendae 是表示目的的动形容词与格(阴性单数),意为“为了购买该货物”,关系代词在性、数上与该动形容词一致并作修饰。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §14.1.7.pr-14.1.7.2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:14.1.7.pr-14.1.7.2

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。