[ULPIANUS libro uicensimo tertio ad edictum.
[乌尔比安,《告示注解》第二十三卷。
] §11.3.9.prSi quis seruum communem meum et suum corruperit, apud Iulianum libro nono digestorum quaeritur, an hac actione teneri possit, et ait teneri eum socio: praeterea poterit et communi diuidundo et pro socio, si socii sint, teneri, ut Iulianus ait.
] 如果有人诱惑了我和他共有的奴隶,在尤里安的《学说汇纂》第九卷中,讨论了他是否能因该诉权而承担责任,他认为他对合伙人承担责任:此外,正如尤里安所说,如果他们是合伙人,他还可以通过共有物分割之诉和合伙之诉承担责任。
sed cur deteriorem facit Iulianus condicionem socii, si cum socio agat, quam si cum extraneo agit? nam qui cum extraneo agit, siue recepit siue corruperit agere potest, qui cum socio, sine alternatione, id est si corrupit.
但为什么尤里安使合伙人起诉合伙人时的处境,比他起诉局外人时更差呢? 因为起诉局外人者,无论对方是窝藏了还是诱惑了奴隶,都可以起诉;而起诉合伙人者,没有选择余地,即只有在对方诱惑了奴隶的情况下才可以起诉。
nisi forte non putauit Iulianus hoc cadere in socium: nemo enim suum recipit.
除非尤里安可能认为这种情况不适用于合伙人:因为没有人能窝藏自己的东西。
sed si celandi animo recepit, potest defendi teneri eum.
但如果他是怀着隐匿的意图而窝藏了奴隶,则可以主张他应当承担责任。
§11.3.9.1Si in seruo ego habeam usum fructum, tu proprietatem, si quidem a me sit deterior factus, poteris mecum experiri, si tu id feceris, ego agere utili actione possum; ad omnes enim corruptelas haec actio pertinet et interesse fructuarii uidetur bonae frugi seruum esse, in quo usum fructum habet.
如果我对一个奴隶拥有用意益权,而你拥有所有权,如果他确实因我而变坏,你可以起诉我;如果你做了这件事,我可以提起准用诉讼;因为该诉权涉及一切诱惑行为,且奴隶保持良好品行(其对此享有用意益权)显然符合用意益权人的利益。
et si forte alius eum receperit uel corruperit, utilis actio fructuario competit.
如果第三方窝藏或诱惑了该奴隶,用意益权人亦享有准用诉权。
§11.3.9.2Datur autem actio quanti ea res erit eius dupli.
此外,该诉权按该事物价值的双倍数额提起。
§11.3.9.3Sed quaestionis est, aestimatio utrum eius dumtaxat fieri debeat, quod seruus in corpore uel in animo damni senserit, hoc est quanto uilior seruus factus sit, an uero et ceterorum.
然而,问题在于,估价是仅应针对奴隶身体或精神上所受的损害(即奴隶贬值了多少)进行,还是也应针对其他损失进行。
et Neratius ait tanti condemnandum corruptorem, quanti seruus ob id, quod subpertus sit, minoris sit.
尼拉提乌斯认为,诱惑者应被判处罚金,其数额等同于奴隶因被诱惑而贬值的数额。